Khởi sắc bản làng

Khởi sắc bản làng

Mường Típ dựng “ba yên” để giữ vững đường biên dài nhất Nghệ An

Thanh Hải 07/05/2026 11:01

Với hơn 51 km đường biên, Mường Típ đang củng cố thế trận “ba yên” - yên dân, yên địa bàn, yên biên giới.

m6_watermarked.jpg
Bình yên đang hiện hữu trên vùng biên cương Mường Típ - Ảnh: T.H

Một trong những giải pháp then chốt ở xã Mường Típ là phát huy vai trò của đội ngũ già làng, trưởng bản, Người có uy tín - những người được ví như “cột mốc sống” giữa đại ngàn. Phần lớn, trong số họ là cán bộ nghỉ hưu, từng kinh qua nhiều vị trí công tác, am hiểu phong tục, tập quán, lại có tiếng nói trong cộng đồng.

Những người nghỉ hưu không nghỉ việc

Tại bản Xốp Lau, ông Hoa Phò Ngành (SN 1959) là cái tên được bà con nhắc đến với sự kính trọng. Từng kinh qua hai nhiệm kỳ Chủ tịch UBND xã và một nhiệm kỳ Bí thư Đảng ủy, sau khi nghỉ hưu năm 2015, ông vẫn không rời công việc dân bản. Năm 2017, ông được tín nhiệm bầu làm Người có uy tín của bản.

“Đã là người Đảng viên thì dù nghỉ hay còn công tác cũng phải có trách nhiệm với dân. Bà con tin thì mình càng phải gương mẫu”, ông Ngành chia sẻ.

Không chỉ tuyên truyền, vận động bà con không di cư tự phát, không vi phạm pháp luật, ông còn trực tiếp làm kinh tế để tạo niềm tin. Mô hình VACR của gia đình ông, với hơn 2 ha đất sản xuất, kết hợp trồng cây ăn quả, nuôi cá, chăn nuôi trâu bò, lợn… trở thành hình mẫu để nhiều hộ học theo.

Ông Hoa Phò Ngành - Người có uy tín bản Xốp Lau (ở giữa) là sợi dây nối dài giữa cấp ủy, chính quyền với bà con dân bản về những chủ trương, chính sách, gìn giữ văn hóa, phát triển kinh tế, ổn định cuộc sống - Ảnh: T.H
Ông Hoa Phò Ngành - Người có uy tín bản Xốp Lau (ở giữa) là sợi dây nối dài giữa cấp ủy, chính quyền với bà con dân bản về những chủ trương, chính sách, gìn giữ văn hóa, phát triển kinh tế, ổn định cuộc sống - Ảnh: T.H

Ở bản Nha Nang, ông Cụt Phò Việt (SN 1958) - một cựu binh, từng là xã đội trưởng - cũng là “điểm tựa” tinh thần của người dân. Nghỉ hưu từ năm 2011, ông tiếp tục được bà con bầu làm già làng.

“Muốn bản yên thì trước hết người già phải làm gương. Mình nói dân nghe, dân làm theo thì mọi việc sẽ thuận”, ông Việt nói.

Mường Típ có 8 bản giáp biên, trải dài hơn 51 km với 9 cột mốc quốc giới và các lối mở qua lại với nước bạn Lào.

Trung tá Lô Minh Hiếu - Phó Đồn trưởng Đồn Biên phòng Mường Ải

Theo lãnh đạo xã Mường Típ, hiện toàn xã có hàng chục Người có uy tín, phân bố ở 15 bản và 4 cụm dân cư. Đây là lực lượng nòng cốt trong công tác dân vận, giúp đưa chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đến gần hơn với người dân.

Ông Vi Văn Sơn - Chủ tịch UBND xã Mường Típ, chia sẻ: Các cụ nắm rõ chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước nên khi tuyên truyền, vận động khiến người dân dễ nghe, dễ tiếp thu. Hơn nữa, các cụ đã từng trải qua quá trình công tác tại địa phương, nay tiếp tục đảm nhận công tác tại các bản, càng tăng thêm uy tín cho người dân.

m4_watermarked.jpg
Ông Cụt Phò Việt (trái), bản Nha Nang: "Muốn bản yên thì trước hết người già phải làm gương" - Ảnh: T.H

Nhờ phát huy tốt vai trò của lực lượng này, nhiều vấn đề phức tạp đã được giải quyết ngay từ cơ sở. Tỷ lệ cử tri đi bầu cử đạt gần như tuyệt đối; các chương trình, dự án khi triển khai đều nhận được sự đồng thuận cao. Các hủ tục dần được xóa bỏ, ý thức chấp hành pháp luật của người dân được nâng lên rõ rệt.

Quan trọng hơn, chính đội ngũ này là “lá chắn mềm” trong việc phòng ngừa các nguy cơ phát sinh như di cư trái phép, phá rừng làm rẫy, buôn bán ma túy - những vấn đề từng tiềm ẩn ở khu vực biên giới.

Giữ vững thế trận “ba yên” nơi biên cương

Địa bàn rộng, dân cư phân tán, trong khi đời sống người dân còn nhiều khó khăn với tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo hơn 84%, đặt ra không ít thách thức trong công tác đảm bảo an ninh.

Trước thực tế đó, Mường Típ đã xây dựng thế trận “ba yên” - yên dân, yên địa bàn, yên biên giới với sự tham gia của nhiều lực lượng: chính quyền, Công an, dân quân tự vệ và đặc biệt là lực lượng Biên phòng đóng chân trên địa bàn.

m1_watermarked.jpg
Cán bộ chiến sĩ Đồn Biên phòng Mường Ải giúp dân gặt lúa - Ảnh: T.H

Trung tá Lô Minh Hiếu, Phó Đồn trưởng Đồn Biên phòng Mường Ải cho biết: Chúng tôi xác định rõ phải bám dân, bám địa bàn. Đồn phối hợp chặt chẽ với xã tổ chức tuần tra định kỳ, kiểm tra cột mốc, nắm chắc tình hình từ cơ sở.

Không chỉ thực hiện nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, lực lượng biên phòng còn đồng hành cùng người dân phát triển kinh tế. Các mô hình sản xuất như lúa nước hai vụ, chăn nuôi trâu bò, trồng cây dược liệu, trồng rừng…

Kể từ khi thực hiện chính quyền địa phương hai cấp, địa phương đã vận động tặng quà ngoại giao gồm 2 bộ máy tính, 40 tấm tôn, 2 tạ gạo, 3 tạ muối

Ông Vi Văn Sơn - Chủ tịch UBND xã Mường Típ

“Muốn biên giới yên thì dân phải no ấm. Khi đời sống ổn định, bà con sẽ yên tâm bám bản, không bị kẻ xấu lôi kéo”, Trung tá Hiếu nhấn mạnh.

Song song với đó, công tác đối ngoại được xã Mường Típ đặc biệt chú trọng. Quan hệ với các bản làng giáp biên của Lào được duy trì thường xuyên thông qua các hoạt động giao lưu, thăm hỏi, hỗ trợ lẫn nhau.

Chủ tịch UBND xã Mường Típ Vi Văn Sơn cho biết thêm: Công tác đối ngoại được thực hiện trên cả ba trụ cột: đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân. Trong các dịp lễ, tết hoặc khi có sự kiện quan trọng, hai bên thường xuyên qua lại, trao đổi, củng cố tình đoàn kết.

m2_watermarked.jpg
Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Mường Típ cùng lực lượng dân quân tham gia tuần tra đường biên, cột mốc cùng lực lượng biên phòng đóng chân trên địa bàn - Ảnh: T.H

Những món quà như gạo, muối, vật liệu xây dựng… được trao tặng không chỉ mang ý nghĩa hỗ trợ mà còn thể hiện tinh thần “láng giềng tốt, hữu nghị truyền thống”.

Nhờ sự phối hợp đồng bộ đó, nhiều năm liền Mường Típ giữ vững ổn định an ninh chính trị, không phát sinh điểm nóng, không có tội phạm nguy hiểm. Đặc biệt, địa phương đang hướng tới xây dựng “xã không ma túy” - một mục tiêu đầy thách thức nhưng khả thi.

Dẫu vậy, con đường phía trước vẫn còn nhiều gian nan. Hạ tầng giao thông chưa đồng bộ, sản xuất nông nghiệp còn manh mún, trình độ dân trí chưa đồng đều… là những rào cản cần sớm tháo gỡ.

Lãnh đạo xã Mường Típ nhìn nhận: “Giữ được bình yên đã khó, nhưng để phát triển bền vững còn khó hơn. Chúng tôi đang nỗ lực từng bước nâng cao đời sống người dân, bởi đó là nền tảng vững chắc nhất cho an ninh biên giới”.

Giữa đại ngàn biên viễn, nơi những dãy núi nối dài sang nước bạn, Mường Típ hôm nay đang chuyển mình. Thế trận “ba yên” không chỉ là khẩu hiệu, mà đã trở thành thực tiễn sống động, được xây dựng từ lòng dân, từ sự gắn bó của các lực lượng và từ tình đoàn kết quốc tế bền chặt.

Thanh Hải