Bản làng hôm nay
Giữ lại "hồn cốt" của làng cũ dưới chân Hoàng Sơn
Cho dù mang dáng dấp diện mạo của đô thị, với những ngôi nhà cao tầng khang trang, đường sá rộng mở... nhưng tổ dân phố Hạnh Phúc Đoàn, phường Đông Quang (Thanh Hóa), dưới chân Hoàng Sơn vẫn đang giữ vẹn nguyên nhịp sống làng quê yên ả, giữ những dấu tích lịch sử, không gian tín ngưỡng của cộng đồng.
Dấu tích lịch sử dưới chân Hoàng Sơn
Ông Lương Văn Bạo, 80 tuổi, người đã gắn bó cả đời với mảnh đất và dãy Hoàng Sơn xanh thẫm cho biết, Hạnh Phúc Đoàn trước kia vẫn chỉ là một làng nhỏ quê ven núi, với những con đường đất nhỏ, nhà cửa thưa thớt. Cuộc sống của người dân gắn liền với những cánh đồng trải dài. Theo thời gian, quá trình đô thị hóa đã làm diện mạo vùng đất này đổi khác.
"Bây giờ đường sá thuận lợi, nên dân cư cũng về đông đúc hơn. Song điều người dân Hạnh Phúc Đoàn tự hào, là những giá trị văn hóa, lịch sử của vùng đất vẫn được gìn giữ qua nhiều thế hệ", ông Bạo chia sẻ.
Dưới chân dãy Hoàng Sơn vẫn còn lưu giữ dấu tích thành Hoàng Nghiêu, địa danh gắn với danh tướng Nguyễn Chích - một trong những công thần có đóng góp quan trọng trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn đầu thế kỷ XV.
Ông Trịnh Trọng Hoàng - Tổ trưởng tổ dân phố Hạnh Phúc Đoàn, cho biết, dù nhiều dấu tích không còn nguyên vẹn, nhưng người dân ở đây ai cũng biết về thành Hoàng Nghiêu. "Đây không chỉ là địa danh lịch sử mà còn là một phần cội nguồn của vùng đất này”, ông Hoàng cho biết thêm.
Không xa khu vực thành Hoàng Nghiêu là chùa Thiên Đức, hay còn gọi là chùa Đồng Đức. Trải qua nhiều lần tu bổ, ngôi chùa vẫn là nơi sinh hoạt tín ngưỡng quen thuộc của người dân.
Không chỉ đáp ứng nhu cầu tâm linh, chùa còn là nơi gắn kết cộng đồng, lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống và nhắc nhở các thế hệ về đạo lý “uống nước nhớ nguồn”. Trong nhịp sống hiện đại, tiếng chuông chùa mỗi sớm chiều vẫn mang đến cảm giác bình yên cho người dân dưới chân núi.
Giữ hồn quê giữa nhịp sống mới
Nếu thành Hoàng Nghiêu và chùa Thiên Đức là những dấu tích về lịch sử, tín ngưỡng, thì giữa khu dân cư là những hình ảnh gợi nhớ về nếp sống làng quê xưa.
Nổi bật trong số đó là ngôi nhà gỗ lim hơn 80 năm tuổi của gia đình ông Nguyễn Văn Khoái. Được dựng từ năm 1945 theo kiến trúc truyền thống Bắc Bộ, ngôi nhà vẫn giữ gần như nguyên vẹn hệ thống cột, kèo và mái ngói cũ.
“Giữ ngôi nhà cũng là giữ nếp nhà, giữ những giá trị mà cha ông để lại”, ông Khoái chia sẻ.
Bên cạnh ngôi nhà cổ, chiếc giếng làng vẫn còn hiện diện giữa khu dân cư. Dù không còn là nguồn nước sinh hoạt chính, chiếc giếng vẫn được người dân gìn giữ như một phần ký ức của làng quê dưới chân Hoàng Sơn.
Hiện nay, Hạnh Phúc Đoàn có khoảng 385 hộ dân, với hơn 1.100 nhân khẩu. Đời sống vật chất và tinh thần của người dân ngày càng được nâng cao.
Song cùng với phát triển kinh tế, người dân vẫn dành sự quan tâm đặc biệt cho việc bảo tồn những giá trị văn hóa, lịch sử và đời sống tín ngưỡng của cộng đồng.
Từ một làng quê ven núi trở thành khu dân cư giữa lòng đô thị, Hạnh Phúc Đoàn đã có nhiều đổi thay. Nhưng giữa những con đường mới mở và nhịp sống ngày càng sôi động, những dấu tích của Hoàng Nghiêu, chùa Thiên Đức, giếng làng hay ngôi nhà cổ vẫn âm thầm hiện diện, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa của vùng đất dưới chân Hoàng Sơn.
Và, có thể một ngày nào đó, nơi đây có thể trở thành điểm đến trải nghiệm của người du khách, hay những người muốn tìm lại nét xưa từ những bản làng phục vụ cho công việc, học tập của mình...
