Bản làng hôm nay
Gỡ “vùng lõm” công nghệ để người dân vùng cao bắt kịp chuyển đổi số
Ngày 18/6, Học viện Dân tộc phối hợp với Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Đắk Lắk tổ chức Hội thảo khoa học “Thực trạng và giải pháp nâng cao năng lực số cho người dân vùng DTTS và miền núi”.
Hội thảo là dịp để các nhà quản lý, chuyên gia, địa phương cùng nhìn nhận những kết quả đạt được, những khó khăn, rào cản trong quá trình đưa công nghệ số đến với đồng bào DTTS, từ đó đề xuất giải pháp giúp người dân chủ động tiếp cận và hưởng lợi từ chuyển đổi số.
Khi công nghệ số dần về với bản làng
Những năm qua, chuyển đổi số đã trở thành một phong trào sâu rộng từ Trung ương đến tận thôn, bản.

Thông qua các chương trình, nền tảng số và hoạt động của Tổ công nghệ số cộng đồng, người dân từng bước tiếp cận các tiện ích của xã hội số, dịch vụ công trực tuyến, thương mại điện tử và ứng dụng công nghệ trong sản xuất, đời sống.
Hạ tầng số của Việt Nam đang có bước phát triển mạnh mẽ. Mạng viễn thông đã phủ sóng tới 99,8% số xã trên cả nước; mạng băng rộng phủ tới 99,3% thôn, bản. Tốc độ Internet di động trung bình đạt hơn 146 Mb/giây.
Đáng chú ý, hơn 3 triệu hộ đồng bào DTTS đã được kết nối Internet tại nhà, chiếm khoảng 85%; tỷ lệ người DTTS có tài khoản định danh điện tử mức độ 2 đạt trên 65%.
Tại nhiều vùng đồng bào DTTS, chuyển đổi số bước đầu tạo ra những thay đổi rõ nét. Người dân không chỉ sử dụng điện thoại thông minh để liên lạc mà còn tiếp cận các ứng dụng phục vụ sản xuất, mua bán trực tuyến, thực hiện thủ tục hành chính trên môi trường mạng.
Một bộ phận người dân đã bắt đầu tìm hiểu, ứng dụng công nghệ mới, trong đó có trí tuệ nhân tạo vào cuộc sống và lao động sản xuất.

Tuy nhiên, hành trình đưa công nghệ số về vùng đồng bào DTTS và miền núi vẫn còn nhiều thách thức. Ở một số địa bàn vùng sâu, vùng xa, biên giới, tình trạng “lõm sóng” điện thoại, internet vẫn tồn tại.
Cùng với đó, kỹ năng số của một bộ phận người dân còn hạn chế, việc thiếu thiết bị thông minh, chi phí duy trì dịch vụ viễn thông, điều kiện kinh tế khó khăn đang là những rào cản lớn.
Cần thêm “cầu nối” để đồng bào làm chủ công nghệ
Tại hội thảo, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Đắk Lắk Nay H’Nan cho biết, thời gian qua địa phương đã quan tâm đầu tư phát triển hạ tầng viễn thông, đến nay 100% thôn, buôn được kết nối hạ tầng cáp quang, 100% khu dân cư có mạng 4G và tiếp tục được nâng cấp, mở rộng.

Tuy nhiên, tại một số khu vực vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, chất lượng đường truyền chưa thực sự ổn định; kiến thức, kỹ năng sử dụng công nghệ số của người dân vẫn cần được nâng cao.
Theo các đại biểu, để nâng cao năng lực số cho người dân vùng DTTS và miền núi, cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, từ hoàn thiện hạ tầng, hỗ trợ thiết bị đến đào tạo kỹ năng.
Trong đó, cần tiếp tục xóa bỏ các “vùng lõm” về sóng di động, Internet; có chính sách hỗ trợ thiết bị thông minh cho hộ nghèo, cận nghèo vùng DTTS; phát triển các điểm công nghệ số cộng đồng; xây dựng chương trình tập huấn phù hợp với điều kiện, trình độ của người dân từng địa phương.
Bên cạnh đầu tư hạ tầng, các đại biểu nhấn mạnh vai trò của công tác tuyên truyền, hướng dẫn người dân sử dụng công nghệ an toàn, hiệu quả. Những mô hình như “bình dân học vụ số”, sự đồng hành của Tổ công nghệ số cộng đồng được xem là giải pháp quan trọng giúp đồng bào từng bước làm quen, làm chủ công nghệ.
Tại hội thảo, các đại biểu đã tập trung thảo luận về thực trạng, khó khăn và đề xuất nhiều giải pháp nhằm thu hẹp khoảng cách số, giúp người dân vùng DTTS và miền núi có thêm cơ hội tiếp cận tri thức, dịch vụ và những lợi ích mà chuyển đổi số mang lại.


