Sắc màu 54
Tìm về miền di sản chùa Keo
Mùa Thu, chùa Keo lại bước vào nhịp sinh hoạt văn hóa đặc biệt với lễ hội hằng năm. Đây là dịp để cộng đồng và du khách hiểu hơn về những giá trị làm nên sức sống của di sản.
Chùa Keo và miền di sản bên sông Hồng
Chùa Keo, tên chữ là Thần Quang tự, là Di tích quốc gia đặc biệt, nơi thờ Phật và Đức Thánh Dương Không Lộ Thiền sư. Ngôi chùa được xếp hạng Di tích quốc gia năm 1962, Di tích quốc gia đặc biệt năm 2012 và Lễ hội chùa Keo được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2017.
Sau sắp xếp đơn vị hành chính, chùa Keo nay thuộc xã Vũ Tiên, tỉnh Hưng Yên, trên vùng đất trước đây thuộc tỉnh Thái Bình.
Đến chùa Keo vào dịp hội, bên cạnh kiến trúc cổ còn dễ nhận thấy một đời sống văn hóa vẫn đang được thực hành. Nghi lễ, trò diễn, tiếng Chèo, những phong tục quen thuộc… hiện diện cùng người dân trong những ngày hội.
Một mùa hội, nhiều lớp văn hóa
Lễ hội chùa Keo mùa Thu 2026 được tổ chức từ ngày 19 - 24/10, kết hợp phần lễ truyền thống với các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao và trò chơi dân gian.
Trong phần lễ, nổi bật là rước Đức Thánh Không Lộ Thiền sư, múa rối chầu Thánh, múa trải cạn, múa ếch vồ, Đêm Hội hoa đăng và thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt.
Phần hội mang đến một nhịp điệu khác với du thuyền hát hội, giao lưu các câu lạc bộ Chèo, têm trầu cánh phượng, không gian ẩm thực Hưng Yên, cờ tướng, lân sư rồng. Các hoạt động trưng bày nhiếp ảnh, mỹ thuật về chùa Keo cũng góp thêm những góc nhìn về di tích.
Lễ rước Đức Thánh Không Lộ Thiền sư là một trong những điểm nhấn của mùa hội. Để có đoàn rước trang trọng trong ngày hội, nhiều công việc đã được chuẩn bị từ trước với sự tham gia của các tổ đội, Ban Khánh tiết, Hội Tập phúc và Tổ đình chùa Keo.
Kiệu, trang phục, đạo cụ được chuẩn bị; người tham gia tập luyện và phân công từng phần việc. Những quy ước trong nghi lễ cũng được tiếp nối qua nhiều thế hệ.
Đêm Hội hoa đăng lại mang đến một nhịp khác. Ánh sáng trên mặt nước, không gian cổ kính và nghi thức tín ngưỡng tạo nên khoảng lắng giữa những ngày hội đông vui.
Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ cũng góp mặt trong mùa hội, tạo thêm một lớp văn hóa tín ngưỡng bên cạnh những nghi lễ và trò diễn truyền thống.
Điều làm nên sức sống của lễ hội chùa Keo không chỉ nằm ở những nghi lễ đã có từ lâu, mà ở việc cộng đồng vẫn trực tiếp tham gia và thực hành. Từ chuẩn bị lễ rước, tập luyện các trò diễn đến gìn giữ những nghi thức tín ngưỡng, nhiều thế hệ người dân vẫn cùng góp sức cho mùa hội.
Bởi vậy, giữa một không gian di tích đã có tuổi đời hàng trăm năm, lễ hội chùa Keo vẫn giữ được dáng vẻ của một lễ hội cộng đồng, nơi những giá trị văn hóa không chỉ được trưng bày mà vẫn hiện diện trong đời sống.
