Thông tin
Bố Trạch nâng cao hiệu quả tiếp cận thông tin đất đai vùng DTTS
Nhằm nâng cao hiệu quả tiếp cận thông tin đất đai cho người dân vùng đồng bào DTTS và miền núi, xã Bố Trạch, tỉnh Quảng Trị đẩy mạnh công khai đa kênh từ số hóa đến truyền thống.

Bà Lê Thị Thu Huyền, Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội xã Bố Trạch, tỉnh Quảng Trị chia sẻ về những giải pháp thực tế đang được triển khai tại địa phương.
Công khai đa kênh, "để thông tin đi tìm người dân"
Xin bà cho biết hiện nay xã Bố Trạch đang công khai những nhóm thông tin đất đai nào và được thực hiện qua các kênh nào?
UBND xã Bố Trạch thực hiện công khai các nhóm thông tin thuộc diện pháp luật quy định và được người dân trực tiếp quan tâm như: Quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, giá đất, thông tin thu hồi đất, phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, các dự án có sử dụng đất, kết quả điều tra đánh giá đất đai, mốc giới hành lang an toàn và thông tin môi trường.
Chúng tôi xác định không chỉ công khai văn bản mà phải làm cho thông tin trở thành điều người dân có thể tìm, hiểu và sử dụng được.
Xã triển khai công khai chủ động đối với thông tin bắt buộc và cung cấp thông tin theo yêu cầu đối với các nội dung khác theo quy định Luật Tiếp cận thông tin.
Để truyền tải rộng rãi, xã áp dụng phương thức công khai đa kênh kết hợp môi trường số (trang thông tin điện tử, Facebook, Zalo, nhóm Zalo các thôn) với hình thức truyền thống (niêm yết tại trụ sở UBND, hệ thống truyền thanh cơ sở, họp thôn, thông qua trưởng thôn và Ban Công tác Mặt trận).

Với địa bàn rộng và nhiều khu vực xa trung tâm, xã có giải pháp gì để bảo đảm thông tin đến được với bà con vùng xa?
Chúng tôi tiếp cận theo phương châm “thông tin phải đi đến người dân, không chỉ chờ người dân đi tìm thông tin”. Cụ thể, xã vừa công khai trên môi trường số cho người có Internet, vừa đưa thông tin về tận thôn qua nhóm Zalo, đoàn thể và phát loa truyền thanh đối với nội dung quan trọng.
Đặc biệt, xã hiện có 17 thôn được trang bị máy tính, máy in, đường truyền Internet và thành lập 17 tổ công nghệ số cộng đồng với 188 thành viên. Đây chính là lực lượng “cầu nối” quan trọng đưa thông tin chính quyền đến từng khu dân cư.
Kết hợp chuyển đổi số với phương thức truyền thống
Đối với những người dân không sử dụng Internet, họ có thể tiếp cận thông tin đất đai bằng cách nào, thưa bà?
Người dân không sử dụng Internet vẫn có khả năng tiếp cận thông tin. Bà con có thể đến trực tiếp UBND xã, làm việc với cán bộ đầu mối, xem niêm yết công khai, nghe qua truyền thanh cơ sở, tham gia họp thôn tại nhà văn hóa hoặc nhờ sự hỗ trợ trực tiếp từ trưởng thôn, Ban Công tác Mặt trận và Tổ công nghệ số cộng đồng.
Quan điểm của Bố Trạch là “số hóa để thông tin nhanh hơn, truyền thông để không ai bị bỏ lại phía sau”.
Xã làm thế nào để đo lường và bảo đảm việc công khai thông tin đạt hiệu quả thực tế chứ không chỉ dừng ở mức đăng tải?
Trên môi trường điện tử, Trang thông tin điện tử của xã ghi nhận khoảng 192.000 lượt truy cập tổng cộng và hơn 320 lượt mỗi ngày. Tuy nhiên, để đánh giá hiệu quả thực sự, chúng tôi phân loại theo 3 mức độ: Mức 1 - Có công khai; Mức 2 - Người dân có tiếp cận (xem, nghe, tải); Mức 3 - Người dân hiểu và sử dụng được thông tin để bảo vệ quyền lợi chính đáng. Mức thứ 3 mới là mục tiêu cuối cùng.
Trường hợp thông tin đã đăng tải nhưng người dân phản ánh "không biết", chính quyền sẽ rà soát lại toàn bộ quy trình công khai từ thời hạn, nội dung, hình thức đến kênh truyền tải xem đã phù hợp với nhóm người chịu tác động chưa.
Dự án ‘Tăng cường tiếp cận thông tin thông qua chuyển đổi số trong quản lý bền vững tài nguyên thiên nhiên và bảo vệ môi trường’ do Tổ chức Oxfam tài trợ, được triển khai bởi Trung tâm Đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tỉnh Quảng Trị cùng Trung tâm Nghiên cứu quản trị tài nguyên vùng cao (CEGORN), đang đáp ứng đúng nhu cầu thực tế của cấp xã trong việc xây dựng quy trình, kỹ năng và lực lượng cộng đồng”
Bà Lê Thị Thu Huyền - Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội xã Bố Trạch
Nếu liên quan trực tiếp đến quyền lợi người dân, xã sẽ chủ động kết hợp thêm họp thôn, truyền thanh và giải thích trực tiếp.
Trong thực tiễn triển khai Luật Tiếp cận thông tin tại cấp xã, những khó khăn lớn nhất là gì và cần có thêm cơ chế, công cụ gì hỗ trợ?
Cấp xã đang đối mặt với một số khó khăn chính gồm: lượng thông tin lớn thuộc nhiều lĩnh vực phải rà soát phân loại; nhân lực cấp xã mỏng; địa bàn rộng 17 thôn với điều kiện công nghệ không đồng đều; khoảng cách giữa “thông tin đăng tải” và “người dân thực sự hiểu”; đồng thời thiếu công cụ đo lường mức độ hiểu và sử dụng thông tin.
Khi chuyển đổi số, trách nhiệm cán bộ không giảm mà còn cao hơn về tính chính xác, kịp thời và hướng dẫn người dân.
Từ thực tiễn ở Bố Trạch, chúng tôi đề xuất cấp xã cần được hỗ trợ một số nội dung như: Hệ thống quản lý thông tin thống nhất giúp rà soát phân loại; Danh mục và biểu mẫu chuẩn đối với các nhóm thông tin như đất đai, quy hoạch, môi trường; Công cụ thống kê, đo lường lượt truy cập và phản ánh kiến nghị;
Đầu tư hạ tầng, quy trình vận hành thiết bị tại 17 thôn; Củng cố và hỗ trợ 17 tổ công nghệ số cộng đồng làm "cánh tay nối dài" hỗ trợ người dân; Có cơ chế hỗ trợ riêng cho nhóm yếu thế, để chuyển đổi số không tạo thêm khoảng cách trong tiếp cận thông tin.
Xin cảm ơn bà!

