Bản làng hôm nay
Dựng lán chờ "hứng" nước
Cùng với Tả Gia Khâu được ví như “Trường Sa cạn”, thì Pha Long cũng là một trong những địa phương của tỉnh Lào Cai, luôn ở trong tình trạng thiếu nước sinh hoạt và sản xuất trầm trọng.
Thiếu nước trầm trọng
Những ngày này, khi cái nóng lên đến đỉnh điểm, thì tình trạng thiếu nước sinh hoạt càng trở nên trầm trọng với nhiều thôn bản trên địa bàn xã Pha Long.
Điển hình như ở thôn Ngải Thầu và Vũ Sà, những chiếc lán tạm được người dân dựng lên bên cạnh những khe nước, để chờ hứng nước sinh hoạt.
Nằm trên chiếc chăn mỏng lót tạm trong lán, Thào Seo Ngoan, cậu học sinh lớp 9, nhà ở thôn Ngải Thầu đang thay ca trực đêm cho bố mẹ bên miệng chiếc giếng được bà con tự đào để chờ lấy nước.
.jpg)
“Nước dạo này ít lắm, có khi trực cả đêm cũng chỉ lấy được vài can thôi. Nước lấy được ít nên gia đình em cũng chỉ để dùng nấu ăn và đun uống hàng ngày thôi. Còn việc tắm giặt thì mọi người trong gia đình thường phải xuống tận dưới sông Chảy, cách nhà khoảng mười cây số”, em Ngoan chia sẻ.
Dù rất hiếm hoi, nhưng khe nước hiện là nguồn cung cấp nước chính cho gần 90 hộ dân ở thôn Ngải Thầu từ nhiều năm nay. Theo chia sẻ của anh Giàng Seo Sính, người dân thôn Ngải Thầu, tình trạng thiếu nước thường kéo dài từ tháng 10 năm trước, đến tháng 5, tháng 6 năm sau.
“Thường thì mỗi hộ phải cử 1 người ra lán để nằm trực chờ lấy nước. Lượng nước từ khe chảy về ít nên mọi người ai ra trước hứng trước, ai ra sau hứng sau. Vất vả lắm nhưng cũng chẳng biết làm thế nào”, anh Sính cho biết.
.jpg)
Các gia đình đã vậy, nhưng thương nhất vẫn là hàng nghìn học sinh tại các trường bán trú trên địa bàn xã. Như ở Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và THCS Dìn Chin.
Trường được đầu tư xây dựng khang trang, bề thế phục vụ cho việc học tập của hơn 400 em học sinh. Bể nước của trường được xây dựng với sức chứa gần 1.000 m3, nhưng cũng đã cạn khô. Các công trình vệ sinh với trang thiết bị khép kín, cũng phải ngừng hoạt động vì không có nước dọn rửa… Thầy trò đành quay lại dùng nhà vệ sinh cũ.
“Để có nước phục vụ sinh hoạt, các thầy cô phải đi hàng chục cây số chở từng can nước về. Có thời điểm căng thẳng quá, nhà trường đã phải báo cáo xã để hỗ trợ xe chở nước về… Nhưng cũng chỉ là giải pháp tình thế. Vì lượng nước ít, nhu cầu sinh hoạt lại quá lớn”, cô Giàng Thị Thủy, Phó Hiệu trưởng nhà trường cho biết.
Loay hoay giải cơn “khát”
Trong những năm qua, một trong những nhiệm vụ quan trọng của cấp ủy Đảng, chính quyền xã Pha Long là tìm nguồn nước phục vụ sinh hoạt và sản xuất cho bà con Nhân dân.
Theo Chủ tịch UBND xã Pha Long Phạm Tất Minh, xã nằm trong vùng tiểu khí hậu sát biên giới. Nơi đây mùa khô thường kéo dài. Thời gian này, trên địa bàn xã hầu như không có mưa. Vì vậy, nguồn nước mặt và nước ngầm ngày càng cạn kiệt.
Toàn xã Pha Long hiện có 30 công trình nước sạch tập trung cung cấp nước cho hơn 1.500 hộ dân ở 26 thôn. Tuy nhiên, 3 công trình đã dừng hoạt động, 27 công trình còn lại hoạt động không hiệu quả; một số công trình mất nguồn dẫn đến không thể hoạt động…
"Để tháo gỡ khó khăn, chúng tôi vận động các thôn thành lập các tổ quản lý cộng đồng để quản lý bể chứa còn hoạt động được… Tuy nhiên, đó cũng chỉ là giải pháp phục vụ nước sinh hoạt cho người dân. Còn nước phục vụ sản xuất thì hầu như không thể. Vì vậy, muốn trồng cây gì, nuôi con gì ở đây cũng rất khó”, ông Phạm Tất Minh cho biết thêm.
.jpg)
Với tình hình thực tế hiện nay, cấp ủy Đảng, chính quyền và Nhân dân xã Pha Long đều mong muốn, ngành chức năng sớm khảo sát, đầu tư xây dựng các hồ chứa có dung tích lớn để tích trữ nước phục vụ sinh hoạt và sản xuất cho bà con.
Có như vậy thì mới mong giải cơn “khát” kéo dài nhiều năm nay, từ đó, bà con mới an tâm lao động sản xuất, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nơi vùng đất còn nhiều khó khăn này.
