Công tác Dân tộc
Cao Bằng: Hệ thống mới khiến hơn 3.000 cán bộ thay đổi cách làm việc
Cao Bằng là địa phương đầu tiên triển khai hệ thống đánh giá, xếp loại cán bộ trên nền tảng số theo bộ tiêu chí mới của Trung ương. Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Cao Bằng đã chia sẻ về những thay đổi trong tư duy quản trị và cách vận hành hệ thống.
Cao Bằng vừa chính thức vận hành hệ thống đánh giá, xếp loại tập thể, cá nhân theo Quy định số 366-QĐ/TW và Nghị định số 335/2025/NĐ-CP về việc kiểm điểm và đánh giá, xếp loại chất lượng đối với tập thể, cá nhân trong hệ thống chính trị.
Hệ thống này cho phép cập nhật tiến độ công việc, sản phẩm đầu ra và kết quả thực hiện nhiệm vụ của từng cá nhân, tập thể trên cùng một nền tảng số.
Phóng viên Báo VietNamNet đã có cuộc phỏng vấn bà Lý Thị Huệ - Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Cao Bằng, về những thay đổi trong cách đánh giá cán bộ, quá trình vận hành hệ thống cũng như mục tiêu đưa dữ liệu trở thành nền tảng của quản trị công vụ.
Theo thống kê của UBND tỉnh Cao Bằng, đến nay có hơn 3.000 cán bộ, công chức đã được đưa vào theo dõi, đánh giá; hơn 23.000 nhiệm vụ của các tổ chức cùng hàng chục nghìn phiếu theo dõi, phiếu đánh giá được cập nhật trên hệ thống. Thông qua Dashboard, lãnh đạo tỉnh có thể theo dõi nhiệm vụ trọng tâm, phát hiện công việc chậm tiến độ hoặc quá hạn để kịp thời chỉ đạo, điều hành.
Khó nhất không phải phần mềm, mà là thay đổi tư duy đánh giá
- Việc đưa công nghệ số vào đánh giá cán bộ không chỉ là thay đổi công cụ, mà còn là thay đổi cách quản trị. Theo bà, khó khăn lớn nhất trong quá trình triển khai là gì?
Bà Lý Thị Huệ: Phải nói thật rằng, rào cản lớn nhất không nằm ở phần mềm hay kỹ thuật, mà nằm ở tư duy và thói quen đánh giá.
Khi Cao Bằng quyết định đưa công nghệ số vào đánh giá, chúng tôi xác định đây không đơn thuần là việc "chấm điểm" cán bộ, mà là thay đổi phương thức quản trị công vụ. Từ chỗ đánh giá bằng cảm nhận, chuyển sang đánh giá bằng nhiệm vụ cụ thể, sản phẩm đầu ra, tiến độ, chất lượng và mức độ hoàn thành. Khi mọi việc được lượng hóa và lưu vết trên hệ thống, trách nhiệm của từng cá nhân, từng phòng ban và người đứng đầu cũng được thể hiện rõ hơn.
Quan điểm của tỉnh là triển khai thận trọng, có lộ trình, vừa làm vừa hoàn thiện, nhưng kiên trì mục tiêu đánh giá đúng người, đúng việc, đúng kết quả, từng bước khắc phục tình trạng cào bằng, hình thức.
- Hơn 3.000 công chức đang được theo dõi, đánh giá trên hệ thống. Khi mọi kết quả công việc đều được lượng hóa và lưu vết bằng dữ liệu, cán bộ, công chức đã thay đổi như thế nào trong cách làm việc ?
Ban đầu, một số cán bộ, công chức lo ngại phần mềm sẽ trở thành công cụ "soi lỗi", tạo thêm áp lực hành chính hoặc đánh giá máy móc nếu chưa phản ánh đầy đủ tính chất phức tạp của từng nhiệm vụ.
Tuy nhiên, sau một thời gian vận hành, nhiều cán bộ thấy rằng hệ thống không chỉ tạo áp lực, mà còn tạo ra sự công bằng. Người làm việc có sản phẩm, có tiến độ, có kết quả sẽ được ghi nhận rõ hơn.
Người được giao nhiều việc, xử lý nhiều nhiệm vụ phức tạp cũng có căn cứ để chứng minh khối lượng và chất lượng công việc của mình. Ngược lại, những nhiệm vụ chậm, quá hạn hoặc không cập nhật kết quả cũng không còn "ẩn" trong các báo cáo giấy.
Đến nay, hệ thống đã đưa hơn 3.000 công chức ở các sở, ngành và UBND các xã, phường vào theo dõi, đánh giá; ghi nhận hàng nghìn lượt đánh giá trong 6 tháng đầu năm. Những con số này cho thấy dữ liệu đánh giá đã từng bước hình thành, dù tiến độ giữa các khối, các đơn vị vẫn cần tiếp tục được chuẩn hóa.
Điều quan trọng nhất, chúng tôi không đặt mục tiêu tạo ra áp lực đơn thuần, mà muốn hình thành một văn hóa làm việc mới: Giao việc phải rõ, theo dõi phải thường xuyên, kết quả phải có sản phẩm, đánh giá phải có dữ liệu.
Khi cán bộ hiểu rằng phần mềm là công cụ để minh bạch hóa và bảo vệ người làm thật, làm tốt thì sự thích ứng sẽ tích cực hơn rất nhiều.
Từ nghe báo cáo đến điều hành bằng dữ liệu
- Sau một thời gian vận hành, hệ thống đã hỗ trợ công tác chỉ đạo, điều hành như thế nào? Bà có thể chia sẻ một ví dụ cụ thể về việc phát hiện, xử lý điểm nghẽn từ dữ liệu của hệ thống?
Một ví dụ rất rõ là trong quá trình vận hành, hệ thống không chỉ ghi nhận kết quả đánh giá cá nhân mà còn theo dõi toàn bộ nhiệm vụ của các tổ chức. Khi dữ liệu được cập nhật lên phần mềm, chúng tôi có thể nhận diện ngay nhóm nhiệm vụ đã hoàn thành, còn trong thời hạn hay đã quá hạn; đơn vị nào cập nhật tốt, đơn vị nào còn chậm.
Theo số liệu tổng hợp, hàng chục nghìn nhiệm vụ của các tổ chức đã được đưa lên hệ thống để theo dõi, đánh giá. Riêng các nhiệm vụ do UBND tỉnh giao được hiển thị trên Dashboard của Chủ tịch UBND tỉnh, giúp lãnh đạo theo dõi trực tiếp những nhiệm vụ chậm tiến độ, quá hạn hoặc chưa cập nhật đầy đủ kết quả.
Nếu trước đây, những thông tin này nằm rải rác trong các báo cáo, văn bản đôn đốc hoặc các cuộc họp, thì nay hệ thống cho phép nhìn thấy bức tranh tổng thể ngay trên Dashboard.
Từ những cảnh báo đó, Sở Nội vụ tham mưu xử lý theo từng nhóm nhiệm vụ: nhiệm vụ quá hạn do chưa cập nhật thì yêu cầu bổ sung sản phẩm đầu ra; nhiệm vụ vướng quy trình phối hợp thì xác định rõ cơ quan chủ trì, cơ quan phối hợp; nhiệm vụ thuộc trách nhiệm người đứng đầu thì đưa vào diện phải giải trình, đôn đốc và tiếp tục theo dõi.
Điểm mới là chúng ta không còn hỏi chung chung vì sao chậm, mà có thể chỉ rõ nhiệm vụ nào chậm, chậm ở khâu nào, thuộc đơn vị nào và đang ở trạng thái nào. Nhờ đó, công tác chỉ đạo, điều hành chuyển từ nghe báo cáo sang quản trị bằng dữ liệu; từ nhắc nhở chung sang xử lý đúng điểm nghẽn. Đây là hiệu quả rất thực tế, giúp rút ngắn thời gian phát hiện vướng mắc và nâng cao trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị.
- Nhiều người kỳ vọng dữ liệu từ hệ thống sẽ trở thành căn cứ quan trọng trong đánh giá, sử dụng cán bộ. Vậy với những tập thể, cá nhân thường xuyên chậm tiến độ hoặc không hoàn thành nhiệm vụ, tỉnh sẽ sử dụng kết quả đánh giá này như thế nào?
Chúng tôi xác định rất rõ, nếu dữ liệu chỉ dừng ở thống kê thì hệ thống sẽ không tạo ra thay đổi thực chất. Vì vậy, ngay từ khi tham mưu xây dựng hệ thống, Sở Nội vụ đã đề xuất gắn kết quả trên phần mềm với công tác đánh giá, xếp loại, thi đua, khen thưởng, bố trí, sử dụng cán bộ và trách nhiệm của người đứng đầu.
Tuy nhiên, lộ trình xử lý không phải cứ thấy một cá nhân hay tập thể có nhiệm vụ quá hạn là xử lý ngay, bởi công tác quản lý cán bộ phải bảo đảm khách quan, toàn diện và đúng quy định.
Nhưng nếu một cá nhân hoặc tập thể thường xuyên có nhiệm vụ chậm hạn, quá hạn, không cập nhật kết quả, không có sản phẩm đầu ra hoặc để tình trạng chậm kéo dài mà không có lý do chính đáng, thì dữ liệu trên hệ thống sẽ là căn cứ quan trọng để xem xét mức độ hoàn thành nhiệm vụ.
Trước hết là yêu cầu rà soát, giải trình và cập nhật kết quả xử lý. Tiếp đó là đưa vào đánh giá theo tháng, quý, 6 tháng và cuối năm.
Đối với người đứng đầu, kết quả thực hiện nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị trên hệ thống sẽ là căn cứ đánh giá trách nhiệm lãnh đạo, điều hành.
Đối với cán bộ, công chức, kết quả thực hiện nhiệm vụ sẽ gắn với xếp loại chất lượng, thi đua, khen thưởng, quy hoạch, đào tạo, bố trí và sử dụng.
Đối với tinh giản biên chế, quan điểm của chúng tôi là phải thực hiện thận trọng, đúng quy định, không cơ học.
Phần mềm không thay thế quy trình đánh giá cán bộ, nhưng cung cấp nguồn dữ liệu quan trọng để nhận diện ai làm tốt, ai chưa đáp ứng yêu cầu, vị trí nào bố trí chưa phù hợp, khâu nào cần đào tạo lại, điều chuyển hoặc xem xét sàng lọc.
Đây cũng là cơ sở để thực hiện tinh giản biên chế theo hướng thực chất hơn, không chỉ giảm về số lượng mà còn nâng cao chất lượng đội ngũ.
Dữ liệu để đánh giá đúng, không phải tạo thêm gánh nặng
- Nhiều ý kiến lo ngại việc cập nhật dữ liệu sẽ làm tăng thủ tục, khiến cán bộ dành nhiều thời gian cho nhập liệu hơn là xử lý công việc. Cao Bằng làm gì để hệ thống thực sự hỗ trợ công việc, thay vì trở thành gánh nặng?
Đây là vấn đề chúng tôi rất quan tâm. Một phần mềm quản lý nếu thiết kế không tốt, vận hành không đúng rất dễ trở thành thêm một tầng thủ tục. Khi đó, cán bộ không tập trung làm việc thực chất mà lại dành nhiều thời gian cho việc nhập liệu, hoàn thiện hình thức. Vì vậy, quan điểm của tỉnh là phần mềm phải phục vụ công việc, phục vụ quản trị, chứ không được tạo thêm gánh nặng không cần thiết cho cán bộ, công chức.
Để làm được điều đó, Cao Bằng đang tập trung vào một số giải pháp:
Thứ nhất là, chuẩn hóa danh mục công việc và sản phẩm đầu ra ngay từ đầu để cán bộ biết rõ nhiệm vụ nào cần cập nhật, tiêu chí hoàn thành ra sao.
Thứ hai là, tiếp tục kết nối hệ thống quản lý văn bản, điều hành với hệ thống đánh giá nhằm hạn chế việc nhập dữ liệu nhiều lần.
Thứ ba là, phân cấp rõ trách nhiệm cho người đứng đầu và đầu mối quản trị, tránh để tất cả công chức đều phải thực hiện quá nhiều thao tác thủ công.
Chúng tôi cũng xác định phải vừa yêu cầu nghiêm, vừa hỗ trợ kỹ. Đối với các xã, phường, nhất là trong bối cảnh vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, khối lượng công việc lớn, điều kiện công nghệ và năng lực sử dụng phần mềm chưa đồng đều, Sở Nội vụ sẽ tiếp tục phối hợp với đơn vị cung cấp giải pháp để tập huấn, hỗ trợ trực tuyến và hỗ trợ theo nhóm đối với những đơn vị còn gặp khó khăn.
Khi phần mềm giúp giảm họp hành hình thức, giảm báo cáo thủ công, tăng tính minh bạch và nâng cao hiệu quả điều hành thì công nghệ số mới thực sự trở thành công cụ hỗ trợ cán bộ, chứ không phải là "cái ách".
.jpg)
.jpg)