Người giữ lửa
“Ngọn đuốc sáng” giữa bản làng
Từng cầm súng chiến đấu dành từng tấc đất cho quê hương, nay tiên phong hiến đất làm đường và hỗ trợ đồng bào phát triển kinh tế, già làng Hồ Phay được bà con Bru Vân Kiều xem là “ngọn đuốc sáng” giữa bản làng.
Xung phong cho đồng bào làm kinh tế
Đi trên con đường bê tông rộng rãi, hai bên là màu xanh mướt của ruộng đồng và rau màu, người dân thôn Xung Phong, xã Bến Quan, tỉnh Quảng Trị luôn nhắc đến già làng Hồ Phay với sự trân trọng.
Sự tiên phong của ông không chỉ góp phần mở đường cho bà con đi lại thuận lợi, mà còn tạo động lực để hàng trăm ha cao su, lúa và cây trồng khác phủ xanh vùng đất từng được mệnh danh là “vành đai lửa”.
Xã Bến Quan được thành lập trên cơ sở sáp nhập thị trấn Bến Quan với các xã Vĩnh Ô, Vĩnh Hà và Vĩnh Khê của huyện Vĩnh Linh cũ. Toàn xã hiện có 9.378 người, trong đó đồng bào Bru Vân Kiều chiếm hơn 37% dân số.
Trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước, nơi đây là một phần của “vành đai lửa” Quảng Trị - vùng đất hứng chịu nhiều bom đạn và mất mát. Dẫu vậy, đồng bào Bru Vân Kiều vẫn một lòng theo Đảng, sát cánh cùng cách mạng đến ngày đất nước thống nhất.
Hơn nửa đời gắn bó với bản làng, già Hồ Phay luôn là “điểm tựa” tinh thần của đồng bào Bru Vân Kiều. Năm nay 73 tuổi, với 35 năm tuổi Đảng, ông vẫn nhớ rõ những năm tháng gian khó nhưng đầy tự hào.
Thuở đôi mươi, ông tham gia lực lượng dân quân địa phương, trực tiếp cầm súng bảo vệ quê hương. Hòa bình lập lại, ông cùng bà con khắc phục hậu quả chiến tranh, từng bước dựng xây cuộc sống mới trên vùng đất cằn khô vì bom đạn.
Năm 1996, hưởng ứng chủ trương phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo, già Hồ Phay tiên phong trồng cao su trên vùng đồi cách nhà khoảng 6 km. Khi lứa cây đầu tiên phát triển ổn định, ông tiếp tục mở rộng thêm 5 ha cao su và khai hoang trồng 5 ha rừng tràm.
Từ mô hình kinh tế tổng hợp gồm cao su, rừng tràm, chăn nuôi bò, lợn, gà và cây ăn quả, giai đoạn 2010 - 2025, gia đình ông đạt thu nhập bình quân trên 200 triệu đồng mỗi năm.
Những cố gắng của già Phay đã tạo sức lan tỏa trong cộng đồng. Là đảng viên và cán bộ địa phương, ông luôn trăn trở tìm hướng phát triển kinh tế cho đồng bào.
Ông vận động bà con chăm lo sản xuất, xóa đói giảm nghèo, từ bỏ nhiều hủ tục và trở thành tấm gương đi đầu trong phát triển kinh tế. Ông tâm niệm, chỉ cần có quyết tâm và không ngại khó thì cuộc sống sẽ đổi thay.
Nhiều hộ dân đã làm theo như bà Hồ Thị Dân phát triển kinh tế trang trại; ông Trần Đức Dũng tận dụng hồ Bảo Đài nuôi cá lăng chấm và cá leo, thu nhập khoảng 300 triệu đồng mỗi năm; hay ông Hồ Ngọc Trai mạnh dạn kết hợp trồng cây ăn quả, cao su, tràm với chăn nuôi để “lấy ngắn nuôi dài”.
Đến nay, gia đình ông Trai phát triển 12ha cao su và 20ha tràm, đầu tư thêm máy ủi trị giá hơn 600 triệu đồng cùng một xe ben. Gia đình tạo việc làm thường xuyên cho 4 lao động. Vào mùa vụ có lúc lên tới 20 người, với thu nhập bình quân 250 - 300 triệu đồng mỗi năm.
Mở đường cho tương lai đồng bào
Có tâm huyết và trách nhiệm nên ở cương vị nào, già làng Hồ Phay được bà con tín nhiệm bầu làm Người có uy tín của thôn Xung Phong.
Nhờ am hiểu văn hóa, tập quán của dân tộc mình nên việc tuyên truyền các chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước có nhiều thuận lợi.
Không chỉ vận động người dân tham gia các phong trào thi đua yêu nước, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, già Hồ Phay còn tích cực tuyên truyền phòng, chống tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống.
Trong xây dựng nông thôn mới, ông là người đi đầu hiến 30 m² đất cùng cây cối trên đất để mở đường. Noi gương già làng, nhiều hộ dân trong thôn đã tự nguyện hiến từ 20 đến 40 m² đất, góp phần tạo nên tuyến đường mới khang trang, thuận lợi cho việc đi lại và sản xuất.
Bà Hồ Thị Dần, ở thôn Xung Phong chia sẻ, trong mắt bà con, già Hồ Phay là người nói đi đôi với làm, việc gì cũng gương mẫu nên ai cũng tin tưởng.
Khi trong thôn xảy ra mâu thuẫn hay có thanh niên gây gổ, già thường đến tận nhà khuyên nhủ, vận động bà con chăm lo làm ăn, phát triển kinh tế.
Những năm gần đây, già còn phối hợp với Công an xã giải quyết nhiều vụ việc, góp phần giữ gìn sự bình yên cho bản làng.
Ông Nguyễn Thanh Hải - Chủ tịch UBND xã Bến Quan nhận xét, già làng Hồ Phay là tấm gương tiêu biểu trong lao động sản xuất và xây dựng gia đình.
Nhờ sự tuyên truyền, vận động của ông, người dân Xung Phong đã thay đổi nhận thức trong phát triển kinh tế và thực hiện hiệu quả các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước.
Ghi nhận những đóng góp tích cực đó, già được các cấp, ngành trao tặng nhiều bằng khen, giấy khen.
