Công tác Dân tộc
Vì sao Điện Biên mới hoàn thành một nửa chỉ tiêu của Chương trình MTGQ 1719?
Hiện này tỉnh Điện Biên mới hoàn hoàn thành 15/30 chỉ tiêu của Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi (Chương trình MTQG 1719).
.jpg)
Gỡ “nút thắt” điện, nước, sinh kế cho người dân
Nhà ở, điện, nước sinh hoạt và sinh kế vẫn là những nhu cầu thiết yếu ở nhiều địa bàn vùng đồng bào DTTS Điện Biên.
Ðến bản Giăng, xã Tuần Giáo, chúng tôi gặp chị Lò Thị Duôn khi đang tất bật chuẩn bị bữa cơm chiều. Chị tranh thủ cắm nồi cơm điện từ sớm. Hỏi ra mới biết, đó là kinh nghiệm của gia đình sau nhiều năm sống chung với nguồn điện chập chờn.
“Buổi trưa còn cắm cơm được, chứ khoảng 17 - 18h điện yếu lắm. Cắm nồi cơm cũng không chín”, chị Duôn nói.
Câu chuyện tưởng nhỏ nhưng lại là nỗi lo thường ngày của 78 hộ dân tại khu dân cư này, chủ yếu là đồng bào Thái. Cách trung tâm xã khoảng 5 km, nhưng nhiều năm qua người dân vẫn phải tự kéo điện về sử dụng.
Ông Lường Văn Miển - Trưởng bản Giăng, cho biết: Ðường điện một pha được bà con góp tiền kéo từ năm 2007. Những đoạn dây chạy qua bản được chống bằng cột tre, nứa tạm bợ. Nguồn điện chỉ đủ thắp sáng những bóng đèn nhỏ; đến giờ cao điểm, ánh điện cũng chập chờn, máy giặt, máy xay xát gần như đứng im.
Theo ông Miển, thôn đã nhiều lần kiến nghị và được các cơ quan chức năng đến khảo sát, dự kiến quý II/2026 sẽ xây dựng trạm hạ áp, từ đó kéo đường dây về các khu dân cư. Tuy nhiên, sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, người dân vẫn chưa biết chính xác thời điểm dự án được triển khai.
Giai đoạn 2021 - 2025, thực hiện Chương trình MTQG 1719, xã Tuần Giáo được bố trí hơn 55,86 tỷ đồng để thực hiện các dự án. Từ nguồn lực Chương trình MTQG 1719 đã giải quyết nhiều nhu cầu cấp thiết cho người dân, như nhà ở, nước sinh hoạt, tạo sinh kế… nhờ đó, tỷ lệ hộ nghèo đa chiều của xã chỉ còn 10,8%.
Tuy nhiên, qua rà soát của UBND xã Tuần Giáo, trên địa bàn vẫn còn 78 hộ DTTS sử dụng điện chưa ổn định, chỉ 31,5% hộ dùng nước sạch đạt chuẩn và 438 hộ cần hỗ trợ xoá nhà tạm, nhà dột nát. Xã đã đề xuất đầu tư 2 công trình cấp điện, tổng kinh phí 7,5 tỷ đồng và các dự án cấp, lọc nước trị giá 7,62 tỷ đồng.
Ông Quàng Văn Cương - Chủ tịch UBND xã Tuần Giáo, cho biết: Thực hiện Chương trình “Bừng sáng Ðiện Biên”, tỉnh Ðiện Biên đã được phê duyệt dự án cấp điện nông thôn từ lưới điện quốc gia gồm 5,905 km đường dây trung thế, 9 trạm biến áp và 17,116 km đường dây hạ thế, dự kiến cấp điện cho 317 hộ tại 15 thôn, bản tại huyện Tuần Giáo cũ. Hiện, địa phương cũng đang kiến nghị các cấp để dự án sớm được triển khai.
Trong khi đó tại xã Mường Nhà vẫn còn nhiều chỉ tiêu cần hoàn thành. Hiện, xã mới có 8/19 tiêu chí đạt chuẩn nông thôn mới. Sau sáp nhập, toàn xã vẫn còn 17/21 thôn đặc biệt khó khăn cần phải tập trung nguồn lực đầu tư.
Tập trung nguồn lực hoàn thành những chỉ tiêu còn lại
Theo ông Nguyễn Thanh Sơn - Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Ðiện Biên, đến ngày 30/6/2026, tỉnh đã hoàn thành 15/30 chỉ tiêu của Chương trình MTQG 1719.
Theo đó, nhiều kết quả nổi bật đã được ghi nhận như: Tỷ lệ giảm nghèo vùng đồng bào DTTS đạt 5,4%/năm; 90% thôn có đường ô tô được cứng hóa; 99% trẻ em được đến trường học, người dân được khám, chữa bệnh và chăm sóc sức khoẻ…
Tuy nhiên, hiện nay tỉnh vẫn còn 14 chỉ tiêu chưa hoàn thành, chủ yếu về hạ tầng, đất ở, đất sản xuất, nước sinh hoạt, chuyển đổi nghề và sắp xếp dân cư. Ðiện Biên đang tập trung nguồn lực để tháo gỡ, song một số mục tiêu dự kiến vẫn khó đạt vào cuối năm 2026. Cụ thể như: Chỉ tiêu hỗ trợ đất ở cho 1.300 hộ ; chỉ tiêu xây dựng 217 công trình nước tập trung nhưng dự kiến đến hết năm 2026 mới hoàn thành 74 công trình; hỗ trợ chuyển đổi nghề mới đạt 964/10.000 hộ.
Nguyên nhân được xác định do địa bàn rộng, địa hình phức tạp, nguồn lực đầu tư còn hạn chế, trong khi tỷ lệ hộ nghèo cao, nguy cơ tái nghèo còn lớn. Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều cao, phần lớn là hộ đồng bào DTTS. Một số vấn đề xã hội như tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, suy dinh dưỡng trẻ em vẫn còn diễn biến phức tạp…
Ông Nguyễn Minh Phú - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ðiện Biên, cho biết: Chúng tôi sẽ rà soát từng chỉ tiêu chưa đạt, làm rõ nguyên nhân, đồng thời tập trung nguồn lực, tăng cường kiểm tra, đôn đốc và tháo gỡ vướng mắc, phấn đấu hoàn thành các mục tiêu chưa đạt của Chương trình.
Theo báo cáo của UBND tỉnh Ðiện Biên, thực hiện Chương trình MTQG 1719, giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh được phân bổ hơn 4.712 tỷ đồng. Ðến hết năm 2025, tỉnh đã giải ngân hơn 4.689 tỷ đồng, đạt 99,5% kế hoạch. Năm 2026, địa phương tiếp tục đề xuất kéo dài thực hiện gần 293,6 tỷ đồng vốn ngân sách Trung ương; đến ngày 30/6 đã giải ngân hơn 83,5 tỷ đồng.
