Thành tựu và Phát triển
Cà Mau: Siết chặt quản lý, rõ trách nhiệm, xử lý đến cùng vi phạm khai thác hải sản
Trước yêu cầu cấp bách về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định (IUU), tỉnh Cà Mau đang chuyển mạnh từ chỉ đạo sang hành động thực chất, với những nhiệm vụ, giải pháp cụ thể và trách nhiệm được phân định rõ ràng.
.jpg)
Từ chỉ đạo quyết liệt đến trách nhiệm cụ thể
Ở một địa bàn có hoạt động khai thác thủy sản gắn liền với đời sống của đông đảo ngư dân như Cà Mau, chống khai thác IUU không đơn thuần là nhiệm vụ của ngành Thủy sản hay lực lượng làm nhiệm vụ trên biển. Đây là yêu cầu chính trị quan trọng, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ, liên tục và có trách nhiệm của cả hệ thống chính trị.
Tinh thần đó được tỉnh Cà Mau thể hiện qua các văn bản chỉ đạo liên tiếp, đặc biệt là Kế hoạch số 636/KH-UBND ngày 30/10/2026 của Chủ tịch UBND tỉnh về hành động thực hiện nhiệm vụ chống khai thác IUU trên địa bàn.
Điểm đáng chú ý của kế hoạch là yêu cầu giải quyết dứt điểm những tồn tại, hạn chế, vi phạm đã được Thanh tra Chính phủ chỉ ra; khắc phục đầy đủ các khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC) sau đợt thanh tra lần thứ 5.
Đáng nói, mỗi nhiệm vụ đều phải xác định rõ cơ quan chủ trì, đơn vị phối hợp, cá nhân phụ trách, thời hạn hoàn thành và sản phẩm đầu ra.
Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu thủ trưởng các sở, ban, ngành và Chủ tịch UBND các xã, phường có tàu cá chịu trách nhiệm trực tiếp đối với nhiệm vụ được giao. Những khó khăn, vướng mắc phải được kịp thời báo cáo, đề xuất giải pháp xử lý; tuyệt đối không để tình trạng chậm trễ, thiếu phối hợp khiến công việc tồn đọng kéo dài.
Việc liên tục có những chỉ đạo cụ thể cho thấy Cà Mau đang đặt chống khai thác IUU vào khuôn khổ thực thi có kiểm tra, có thời hạn và có trách nhiệm giải trình. Đây cũng là bước chuyển quan trọng, từ yêu cầu hoàn thành nhiệm vụ trên văn bản sang kết quả thực chất trong quản lý nghề cá.
.jpg)
Kiểm soát chặt đội tàu, minh bạch nguồn gốc thủy sản
Một trong những yêu cầu được tỉnh Cà Mau đặc biệt quan tâm là quản lý chặt đội tàu, không để tàu cá không đủ điều kiện tiếp tục tham gia khai thác thủy sản.
Theo ông Lê Văn Sử - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau, các cơ quan chức năng tiếp tục rà soát, lập danh sách thống nhất tàu cá chưa đủ điều kiện hoạt động; phân loại cụ thể theo tình trạng giấy phép khai thác, đăng kiểm, chứng nhận an toàn thực phẩm và các điều kiện liên quan.
“Với từng nhóm tàu, tỉnh sẽ có phương án xử lý như: Hướng dẫn hoàn thiện thủ tục đối với tàu có khả năng khắc phục; giám sát vị trí neo đậu đối với tàu ngừng hoạt động, hư hỏng; xác minh, truy vết đối với tàu mất liên lạc, bị chìm hoặc bị bắt giữ”, ông Sử cho biết.
Cách làm này cho thấy tỉnh không chỉ dừng ở việc thống kê số lượng tàu cá chưa đủ điều kiện, mà hướng đến quản lý cụ thể từng phương tiện, xác định rõ tình trạng và biện pháp xử lý. Qua đó, hạn chế nguy cơ tàu cá không đủ điều kiện vẫn hoạt động, phát sinh vi phạm trên biển.
"Để kiểm soát toàn diện hơn, UBND tỉnh giao cho Công an tăng cường phát hiện, điều tra, xử lý hành vi gian lận, giả mạo hồ sơ, hợp thức hóa nguồn gốc thủy sản khai thác bất hợp pháp. Bộ đội Biên phòng phối hợp xác minh thông tin tàu cá xuất, nhập bến, cập và rời cảng; kịp thời phát hiện những trường hợp dữ liệu không thống nhất hoặc có dấu hiệu vi phạm.
Việc siết chặt quản lí phương tiện, hành trình khai thác đến sản lượng và nguồn gốc thủy sản là yêu cầu quan trọng để ngăn chặn vi phạm ngay từ đầu, không để những sai phạm được che giấu hoặc hợp thức hóa qua hồ sơ", ông Lê Văn Sử thông tin thêm.
Đưa trách nhiệm chống IUU đến từng địa bàn ven biển
Từ những chỉ đạo của tỉnh, yêu cầu chống khai thác IUU còn được cụ thể hóa bằng hoạt động thường xuyên của các lực lượng chức năng tại địa bàn ven biển, cửa biển và trên vùng biển được phân công quản lý.
Tại Đồn Biên phòng (ĐBP) Hòn Chuối, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật được Bộ đội Biên phòng tỉnh Cà Mau triển khai gắn với kiểm tra, kiểm soát thực tế.
Cán bộ, chiến sĩ trực tiếp gặp gỡ chủ phương tiện, thuyền trưởng và ngư dân để phổ biến quy định về chống khai thác IUU, bảo vệ nguồn lợi thủy sản; nhắc nhở việc duy trì thiết bị giám sát hành trình, thực hiện thủ tục xuất, nhập bến và ghi chép trung thực nhật ký khai thác.
Trung tá Nguyễn Văn Quơn - Chính trị viên ĐBP Hòn Chuối cho biết, đơn vị duy trì công tác tuyên truyền thường xuyên, liên tục bằng nhiều hình thức linh hoạt, phù hợp với từng đối tượng. Qua đó, từng bước nâng cao nhận thức và trách nhiệm của ngư dân trong chấp hành pháp luật khi hoạt động trên biển.
Từ chỉ đạo quyết liệt của UBND tỉnh đến sự phối hợp của các sở, ngành, chính quyền cơ sở và hoạt động thực thi nhiệm vụ của lực lượng chức năng, Cà Mau đang từng bước siết chặt kỷ cương trong quản lý nghề cá. Điều quan trọng không chỉ là hoàn thành các yêu cầu khắc phục trước mắt, mà còn phải duy trì được cơ chế quản lý thường xuyên, minh bạch và có trách nhiệm.
“Chống khai thác IUU không chỉ được đánh giá bằng số lượng văn bản, cuộc tuyên truyền hay đợt kiểm tra, mà phải được đo bằng hiệu quả quản lý đội tàu, khả năng kiểm soát hoạt động khai thác và việc phát hiện, xử lý đến cùng các hành vi vi phạm.
Đây cũng là nền tảng để Cà Mau xây dựng nghề cá có trách nhiệm, bảo vệ nguồn lợi thủy sản và giữ gìn sinh kế lâu dài cho cộng đồng ngư dân ven biển”, ông Lê Văn Sử chia sẻ.
