Ẩm thực dân tộc

Ẩm thực dân tộc

Trám xanh kho cá, món quê khó quên

Việt Hà 30/06/2026 09:42

Trám xanh kho cá là món ăn dân dã quen thuộc ở nhiều vùng trung du Bắc Bộ, đặc biệt vào mùa trám.

Vị chua nhẹ, chát dịu rồi chuyển sang bùi béo của trám xanh hòa quyện cùng vị đậm đà của cá kho tạo nên món ăn lạ miệng, rất đưa cơm trong những bữa ăn gia đình.

Nguyên liệu chế biến cá kho trám xanh (Ảnh Sasaki)
Nguyên liệu chế biến cá kho trám xanh. (Ảnh Sasaki)

Nguyên liệu trên những triền đồi

Mỗi độ cuối Hè, đầu thu, quả trám xanh bắt đầu vào mùa thu hoạch. Đây là thời điểm người dân vùng Trung du tranh thủ hái trám xanh về sơ chế và chế biến nhiều món ăn dân dã.

Trám xanh có màu xanh nhạt, khi ỏm trong nước nóng sẽ chuyển sang ngả vàng, phần thịt bên trong dẻo và bùi. Khác với trám chín thiên về vị béo, trám xanh có vị chát nhẹ, sau khi chế biến lại xuất hiện hậu vị chua dịu đặc trưng, tạo nên nét riêng trong ẩm thực vùng quê.

Để làm trám ỏm, quả trám được rửa sạch rồi cho vào nước nóng già, ỏm đến khi vỏ nứt ra. Sau đó tách lấy phần thịt bên trong, vừa dẻo vừa bùi, sẵn sàng cho các món kho hoặc dầm muối. Công đoạn ỏm giúp trám xanh giảm vị chát gắt ban đầu, đồng thời tạo ra vị chua nhẹ đặc trưng yếu tố làm nên sự khác biệt khi kết hợp với cá kho.

Trám xanh khi vừa thu hạch (Ảnh Việt Hà)
Trám xanh khi vừa thu hạch. (Ảnh Việt Hà)

Hương vị “đưa cơm”

Cá dùng để kho thường là cá trắm, cá quả hoặc trạch đồng, những loại cá có thịt chắc, ít tanh. Cá được làm sạch, ướp với nước mắm, tiêu, hành khô và gia vị cho ngấm đều, bổ sung thịt ba chỉ tạo độ béo ngậy và ngon hơn khi kho cá.

Khi cá bắt đầu săn lại, trám xanh ỏm được cho vào kho cùng, om nhỏ lửa để hương vị hòa quyện. Vị chua nhẹ và chát dịu của trám thấm vào từng thớ cá, giúp món ăn đậm đà nhưng không bị ngấy.

Trong quá trình kho lâu trên lửa nhỏ, trám chuyển dần sang vị bùi béo, xen chút hậu chua tinh tế, kết hợp với cá tạo nên một tổng thể hương vị rất riêng, vừa dân dã, vừa khó quên.

Trám xanh kho cá thêm hấp dẫn bữa cơm gia đình (Ảnh Sasaki)
Trám xanh kho cá thêm hấp dẫn bữa cơm gia đình. (Ảnh Sasaki)

Không cầu kỳ trong cách chế biến, trám xanh kho cá vẫn giữ được sức hút riêng nhờ sự hài hòa giữa vị chua, chát, bùi và đậm đà. Đây là món ăn thường xuất hiện trong mâm cơm gia đình vùng trung du mỗi khi vào mùa trám.

Giữa những bữa cơm giản dị, đĩa cá kho trám nóng hổi luôn gợi nhớ hương vị quê nhà, nơi có những triền đồi, những mùa trám chín và nhịp sống chậm rãi, mộc mạc mà thân thuộc.

Việt Hà