Bảo đảm mục tiêu bình đẳng giới trong kỷ nguyên mới: Tiếp tục duy trì, nhân rộng các mô hình của Dự án 8 (Bài 3)

Khơi dậy sự chủ động "tiên phong thay đổi" trong nhận thức, hành động

Từ năm 2021, Dự án 8, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 - 2030; giai đoạn I: Từ 2021 đến 2025 (Chương trình MTQG 1719) được triển khai sâu rộng với những mô hình gần gũi và hiệu quả như “Tổ truyền thông cộng đồng”, “Địa chỉ tin cậy”, hay “Thủ lĩnh của sự thay đổi”. Dự án 8 đã thổi luồng sinh khí mới vào đời sống, từng bước làm thay đổi nhận thức và hành động của người dân, mở ra cơ hội để phụ nữ và trẻ em DTTS vươn lên khẳng định vai trò của mình trong cộng đồng.

Chị Lô Thị Hà, xã Tri Lễ, tỉnh Nghệ An cho biết: Gia đình tôi thuộc diện hộ cận nghèo. Con thứ nhất tôi không sinh ở trạm y tế. Nhờ Chi hội phụ nữ tuyên truyền, tôi có biết đến chính sách hỗ trợ an toàn sinh đẻ và tôi đã được nhận hỗ trợ 2,2 triệu đồng từ Chi hội phụ nữ khí sinh con thứ hai. Tôi rất mong chính sách hỗ trợ an toàn sinh đẻ sẽ giúp được nhiều hơn hoàn cảnh khó khăn giống như gia đình tôi.

Việc triển khai gói chính sách hỗ trợ phụ nữ DTTS sinh đẻ an toàn và chăm sóc trẻ em thuộc Dự án 8, Chương trình MTQG 1719 đã mang lại kết quả tích cực, nâng cao kiến thức, kỹ năng chăm sóc sức khỏe cho bà mẹ và trẻ em, tăng tỷ lệ khám thai ít nhất 4 lần và sinh con tại cơ sở y tế, đồng thời giảm số phụ nữ sinh con tại nhà.

Bà Lầu Y Phay - Phó Trạm trưởng Trạm Y tế Tri Lễ, tỉnh Nghệ An, cho biết: “Từ khi triển khai gói chính sách hỗ trợ sinh đẻ an toàn, các bà mẹ đã được tuyên truyền vận động đi khám thai tai cơ sở y tế rất thuận lợi. Hiện, tỉ lệ sinh đẻ tại trạm y tế đạt hơn 70%, còn sinh đẻ tại nhà chỉ còn khoảng 30%”.

Song song với chính sách chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ và trẻ em, trong khuôn khổ Dự án 8, các cấp Hội Phụ nữ đã triển khai nhiều mô hình hiệu quả như “Tổ truyền thông cộng đồng”, “Thủ lĩnh của sự thay đổi”, đặc biệt là “Địa chỉ tin cậy cộng đồng”... Qua đó, góp phần quan trọng trong việc bảo vệ phụ nữ, trẻ em và người yếu thế khỏi bạo lực gia đình, thúc đẩy bình đẳng giới ở vùng đồng bào DTTS và miền núi.

Qua gần 4 năm triển khai Dự án 8, Chương trình MTQG 1719, Hội Phụ nữ các cấp đã thành lập 2.721 địa chỉ tin cậy, hỗ trợ, tư vấn cho khoảng 110.100 phụ nữ và trẻ em vùng DTTS và miền núi. Nhiều chị em phụ nữ đã mạnh dạn lên tiếng, tìm kiếm sự giúp đỡ, giúp các gia đình hàn gắn và xây dựng mái ấm bình đẳng, tiến bộ, hạnh phúc.

Chị Lý Thị Ngân - Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Khổng Lào, tỉnh Lai Châu, cho biết: Trong quá trình triển khai Dự án 8, nhận thức của chị em phụ nữ đã chuyển biến tích cực. Trước đây, nhiều chị chưa nắm rõ các chính sách hỗ trợ. Nay, nhờ tuyên truyền và tập huấn, chị em hiểu rõ quyền lợi, tự tin hơn, tích cực tham gia cộng đồng, chủ động phát triển kinh tế và xây dựng gia đình hạnh phúc.

Thu hẹp khoảng cách giới

Từ thực tế triển khai cho thấy, các mô hình hoạt động của Dự án 8 đã phát huy hiệu quả tích cực trong cộng đồng và được nhân rộng. Đặc biệt các mô hinh hỗ trợ sinh kế, chăm sóc sức khỏe phụ nữ và trẻ em đã góp phần thiết thực thúc đẩy bình đẳng giới và nâng cao chất lượng đời sống của hội viên, phụ nữ trên địa bàn.

Kết thúc giai đoạn I, Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam đang xây dựng, thiết kế và đề xuất các giải pháp tham gia Chương trình MTQG giai đoạn 2026 - 2030, nhằm nâng cao nhận thức, khơi dậy tinh thần chủ động, tiên phong thay đổi trong phụ nữ và cộng đồng. Đồng thời, tiếp tục duy trì, phát huy hiệu quả các mô hình của Dự án 8, Chương trình MTQG 1719.

Bà Triệu Thị Tình, Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Tuyên Quang, cho biết: Các mô hình, hoạt động của Dự án 8 đã tác động tích cực, tạo sự chuyển biến về nhận thức, thay đổi "nếp nghĩ, cách làm" của người dân tại các xã, thôn đặc biệt khó khăn. Đặc biệt, các mô hình phát triển kinh tế đã góp phần nâng cao đời sống tinh thần, vật chất cho chị em phụ nữ, thúc đẩy bình đẳng giới tại vùng đồng bào DTTS  và miền núi.

“Trong thời gian tới cần tiếp tục duy trì, nâng cao hiệu quả mô hình và mở rộng phạm vi triển khai các mô hình trong cộng đồng để thúc đẩy bình đẳng giới”, bà Triệu Thị Tình chia sẻ.

Theo Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam Nguyễn Thị Minh Hương, việc tiếp tục duy trì, phát huy hiệu quả các mô hình, hoạt động của Dự án 8, Chương trình MTQG 1719, nhằm góp phần hiện thực hóa mục tiêu trong chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021 - 2030. Qua đó nhằm mục tiêu tiếp tục thu hẹp khoảng cách giới, tạo điều kiện, cơ hội để phụ nữ và nam giới tham gia, thụ hưởng bình đẳng trong các lĩnh vực của đời sống xã hội, góp phần vào sự phát triển bền vững của đất nước.