Nông dân Ia Phí “Giảm nghèo xanh”

Sinh kế bền vững từ đàn bò sinh sản

Thực hiện Chương trình MTQG phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi và Chương trình MTQG Giảm nghèo bền vững, giai đoạn 2021 - 2025, xã Ia Phí đã triển khai nhiều mô hình hỗ trợ thiết thực, giúp người dân phát triển kinh tế. Trong đó, việc cấp 182 con bò cái sinh sản và phân bón cho 40 hộ dân được xem là điểm nhấn, mang lại hiệu quả rõ rệt.

Từ những con bò giống đầu tiên, bà con chủ động làm chuồng trại, học hỏi kỹ thuật chăm sóc, phòng bệnh và nhân đàn. Nhờ vậy, không ít hộ đã có thêm nguồn thu ổn định, từng bước vươn lên thoát nghèo.

Đơn cử như gia đình chị Rơ Chăm Quai, ở làng Kênh, xã Ia Phí, cuối năm 2024, gia đình chị được hỗ trợ một con bò cái sinh sản. Nhờ chăm sóc đúng kỹ thuật, bò phát triển khỏe mạnh, chuẩn bị sinh sản lứa đầu.

Không chỉ hỗ trợ từng hộ riêng lẻ, nhóm chăn nuôi bò sinh sản của 2 làng Yăng 3 và Or cũng được thành lập với 21 hộ dân tham gia. Dự án hỗ trợ 19 con bò cái giống, kết hợp các lớp tập huấn kỹ thuật chăn nuôi, phòng bệnh và làm chuồng trại đúng quy cách.

Ông Rơ Chăm Yung, đại diện nhóm cộng đồng chia sẻ: “Ban đầu bà con còn bỡ ngỡ nhưng khi được hướng dẫn kỹ thuật thì ai cũng yên tâm. Đàn bò trong nhóm dự kiến sẽ tăng gấp ba, từ 19 lên 57 con. Mô hình này, không chỉ giúp bà con có thu nhập ổn định mà còn tăng tình đoàn kết, cùng giúp nhau làm kinh tế”.

Phát triển nông nghiệp xanh

Với người dân Ia Phí, câu chuyện gia đình anh Siu Sắt cùng bà con Gia Rai trồng cà phê hữu cơ để nâng tầm chất lượng và gia tăng giá trị cà phê cho cộng đồng, đã khẳng định bước đi mới trong phát triển nông nghiệp xanh ở địa phương.

Với sự nỗ lực không ngừng của vợ chồng anh Sắt, chất lượng và hương vị tự nhiên của sản phẩm “Jrai Ialy Coffee” đã từng bước chinh phục được người tiêu dùng.

Năm 2024, anh Siu Sắt thành lập Công ty TNHH Chế biến nông sản Jrai Ialy. Quá trình canh tác, sản xuất cà phê của Công ty theo quy trình khép kín, quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn Organic và VietGAP. 

Tháng 12/2024, sản phẩm “Jrai Ialy Coffee” đạt chứng nhận OCOP 3 sao. Hiện nay, sản phẩm đã có đầu ra ổn định trong và ngoài nước, với sản lượng tiêu thụ gần 5 tạ hạt rang/tháng. Đồng thời, anh Sắt đã liên kết sản xuất với 50 hộ dân tại các làng trong xã để mở rộng diện tích cà phê lên 50ha.

“Với mong muốn xây dựng riêng thương hiệu cà phê của người Gia Rai trên quê hương mình, giúp bà con nâng cao giá trị cà phê địa phương cải thiện cuộc sống, mình đã cho ra mắt sản phẩm cà phê “Jrai Ialy Coffee” với 3 dòng sản phẩm chính: Cà phê Robusta bột nguyên chất, Robusta hạt nguyên chất và Robusta đặc sản.

Trên địa bàn xã Ia Phí, Hợp tác xã (HTX) Nông nghiệp hữu cơ Ia Phí do anh Bùi Văn Dương làm Giám đốc, đang là một trong những mô hình tiên phong trong phát triển nông nghiệp xanh. Trong đó, có 15 hộ đồng bào DTTS là thành viên HTX đã cam kết giảm phân, thuốc hóa học, chuyển sang phân chuồng, phân vi sinh và chế phẩm sinh học. 

“Mục tiêu của HTX là giúp bà con thay đổi cách sản xuất, nâng cao chất lượng nông sản và bảo vệ môi trường sống. Đồng thời, tôi tư vấn, hướng dẫn kỹ thuật trồng cà phê hữu cơ cho 50 người dân Gia Rai để cùng thay đổi tư duy làm nông nghiệp”, anh Bùi Văn Dương chia sẻ.

Ông Rơ Châm Nhe, ở làng Mông Yố 2, xã Ia Phí cho hay: Gia đình mình có 2ha cà phê, nhờ chính quyền xã, HTX hướng dẫn kỹ thuật sử dụng phân vi sinh và chế phẩm sinh học, đến nay cây sinh trưởng tốt, cho năng suất cao. Nhờ vậy, gia đình có cơ hội để phát triển kinh tế từ cây cà phê”.

Nhằm hướng đến phát triển lâu dài, thân thiện môi trường và đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường, xã Ia Phí đã và đang đầy mạnh khuyến khích người dân tiếp tục chuyển sang sản xuất nông nghiệp hữu cơ.

 Cuối tháng 9/2025, UBND xã tổ chức hội nghị tuyên truyền, hướng dẫn sản xuất nông nghiệp hữu cơ, giúp bà con hiểu rõ quy trình canh tác tự nhiên, cải tạo đất, sử dụng phân vi sinh và chế phẩm sinh học thay cho hóa chất.

Ông Nguyễn Công Sơn, Chủ tịch UBND xã Ia Phí cho biết: “Sau thành công từ chương trình hỗ trợ sinh kế, xác định cà phê là cây trồng chủ lực của xã, với diện tích hơn 2.800ha, chúng tôi sẽ tiếp tục hướng dẫn kỹ thuật, hỗ trợ chế phẩm sinh học để người dân canh tác an toàn, đáp ứng yêu cầu thị trường và nâng cao giá trị vùng nguyên liệu. 

Từ sinh kế bền vững đến nông nghiệp hữu cơ, xã Ia Phí đang tiến đến mục tiêu “giảm nghèo xanh”, kết hợp giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường. Những mô hình nhỏ nhưng thiết thực, đã giúp đồng bào DTTS vùng khó tự tin vươn lên làm chủ cuộc sống, hướng đến tương lai no ấm, bền vững hơn.