Phụ nữ Gia Rai làng Thơh Ga B khởi nghiệp từ nghề dệt thổ cẩm truyền thốngĐối với đồng bào Gia Rai ở Gia Lai, nghề dệt thổ cẩm gắn liền với cuộc sống, là thước đo sự khéo léo của người phụ nữ. Vì vậy, ngay từ nhỏ, bà Rmah H’Alen đã yêu thích tiếng lách cách của khung cửi cũng như màu sắc, hoa văn rực rỡ trên tấm vải thổ cẩm.
Bà Rmah H’Alen tâm sự: “Những sản phẩm thổ cẩm như: áo, váy, khăn… đều được mình dệt một cách tỉ mỉ, khéo léo. Đó là những sợi kim tuyến được lồng ghép, đan xếp thành những họa tiết, phong cảnh khác nhau như núi rừng, nhà rông, con chim. Cũng vì yêu những màu sắc ấy, mình đã gắn bó với khung cửi hơn 30 năm nay”.
Các sản phẩm dệt thổ cẩm có hoa văn tinh xảo, đẹp mắt của chị em phụ nữ Gia Rai làng Thơh Ga BTình yêu với nghề truyền thống đã kết nối 10 phụ nữ chung niềm đam mê với nghề dệt thổ cẩm chung tay thành lập mô hình “Đan, dệt thổ cẩm” làng Thơh Ga B vào năm 2021.
Tham gia mô hình, các thành viên được tập huấn nâng cao tay nghề; từ đó, tạo ra những sản phẩm thổ cẩm độc đáo, màu sắc tinh tế, bắt mắt, vừa sử dụng trong gia đình và bán để kiếm thêm thu nhập. Mô hình nhận được sự ủng hộ của gia đình, sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương và các đoàn thể chính trị - xã hội.
Bà Rmah H’Alen chia sẻ: “Từ khi tham gia mô hình, tôi được chỉ dạy kỹ thuật dệt các hoa văn khó và có cơ hội học hỏi thêm kinh nghiệm từ các nghệ nhân trong vùng để tạo ra những sản phẩm đẹp hơn. Đặc biệt, sản phẩm còn có cơ hội được nhiều người biết đến khi tham gia trưng bày tại các hội chợ, phiên chợ nông sản”.
Những sản phẩm thổ cẩm của phụ nữ làng Thơh Ga B đều dệt thủ công nên để hoàn thành sản phẩm có khi phải mất 1 tuần, 1 tháng, thậm chí lâu hơn. Sự cầu kỳ đó như càng tôn thêm giá trị, vẻ đẹp của sản phẩm thổ cẩm truyền thống. Tranh thủ lúc rảnh rỗi việc đồng áng, các thành viên mô hình cũng dệt được 1-2 tấm thổ cẩm/tháng. Mỗi tấm vải thổ cẩm được chị em bán với giá từ 1,2 triệu đồng trở lên.
Chị Rơ Mah H’Phũin, Chủ nhiệm mô hình cho hay: Chúng tôi tập hợp những phụ nữ giỏi tay nghề nhất của làng để tham gia mô hình. Mọi người đều nghiêm túc, tâm huyết, tập trung tạo ra các sản phẩm dệt thật đẹp, nhưng vẫn có sự kế thừa truyền thống và sáng tạo riêng cho phù hợp với nhu cầu cuộc sống. Nhờ nỗ lực và chịu khó học hỏi, sau một thời gian, sản phẩm thổ cẩm do chị em làm ra được tiêu thụ ngày càng nhiều, không những giúp họ có thêm thu nhập mà còn góp phần khuyến khích, động viên chị em gắn bó, giữ gìn nghề dệt thổ cẩm truyền thống của dân tộc”.
Các thành viên Mô hình dệt thổ cẩm làng Thơ Ga B được tập huấn, nâng cao tay nghề dệt thổ cẩmĐể nâng cao tay nghề, chị em còn được hỗ trợ kỹ thuật dệt dưới sự hướng dẫn của nghệ nhân Kpă H’Mi - một trong những nghệ nhân nổi tiếng dệt đẹp nhất của khu vực phía Tây Gia Lai.
Đồng thời, chị em được tìm hiểu về công tác bảo tồn nghề dệt truyền thống, giá trị văn hóa của nghề dệt thổ cẩm cũng như các giải pháp bảo tồn và phát huy nghề dệt trong cộng đồng. Đặc biệt, họ còn được hướng dẫn kỹ thuật gieo trồng cây bông, làm sợi, dệt vải bằng khung dệt truyền thống, nhuộm vải và cách trang trí hoa văn trên thổ cẩm.
Nghệ nhân Kpă H’Mi cho biết: “Tôi cũng học từ mẹ và biết dệt khi còn rất trẻ, giờ truyền dạy lại cho chị em với mong muốn có thể giữ gìn và có thêm thu nhập từ nghề truyền thống của dân tộc mình”.
Bà Nay H’Điệp, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Chư Pưh cho biết: Việc khai thác và phát huy nghề truyền thống đã mở ra hướng đi mới, mang đến hiệu quả kép: vừa bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa của nghề, vừa mang lại lợi ích kinh tế - xã hội. Thời gian tới, xã Chư Pưh sẽ có các hoạt động để đẩy mạnh quảng bá sản phẩm, phát triển kinh tế tập thể, mô hình, câu lạc bộ về nghề dệt truyền thống của đồng bào Gia Rai.
