Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Ca dao, tục ngữ Tày, Nùng nói về tình cảm gia đình

PV - 11:15, 28/06/2023

Người Tày, Nùng rất coi trọng nghĩa tình. Trong quan hệ gia đình, giữa các thành viên với nhau tình cảm ấy lại càng đề cao. Thông qua những thói quen sinh hoạt hằng ngày, người Tày, Nùng xưa đã đúc kết lại thành kinh nghiệm, bài học để truyền dạy, khuyên răn con cháu.

Trang phục dân tộc Nùng An xã Phúc Sen, Quảng Hòa, Cao Bằng. Ảnh minh họa
Trang phục dân tộc Nùng An xã Phúc Sen, Quảng Hòa, Cao Bằng. Ảnh minh họa

Trong quan hệ anh em ruột thịt, người Tày, Nùng thường có câu: “Pỉ noọng tò điếp vỏ mẻ văng/Pỉ noọng tò dăng cần ké hai” (dịch nghĩa: Anh em thương yêu nhau bố mẹ vui/Anh em lườm nguýt nhau bố mẹ lo). Câu tục ngữ này muốn nói rằng, anh em trong một nhà phải nhường nhịn, bao bọc, đoàn kết, gắn bó thì gia đình mới yên vui, hòa thuận. Không nên lúc nào cũng khó chịu, soi mói, hoạch họe, gây mất đoàn kết, nói những lời không hay, làm những việc không nên để bố mẹ buồn lòng.

Tình cảm anh em, chị em trong một nhà luôn được người Tày, Nùng so sánh là quý hơn cơm gạo. Có thể đói, nghèo nhưng không được từ bỏ anh, chị, em ruột thịt, máu mủ trong nhà. Để nói về tình cảm chị em gái gắn bó khăng khít, người Tày, Nùng có câu: “Van bố quá nựa pết/Siết bố quá pả nà” (dịch nghĩa: Ngon không gì hơn thịt vịt/Yêu thương nhau không ai hơn chị em gái). Dựa trên quan niệm sống của người Tày Nùng, chị em gái trong một nhà lúc nào cũng thương yêu nhau, bởi cùng giới tính và lớn lên bên nhau. 

Sau này, khi đi lấy chồng, chỉ có dịp gặp nhau vào ngày rằm tháng bảy nên tình cảm lại càng khăng khít gắn bó. Tình cảm ấy được ví như vị ngọt của thịt vịt vào ngày rằm tháng bảy, ám chỉ đạo lý “uống nước nhớ nguồn”. Con gái đi lấy chồng rồi vẫn thương yêu nhau nhớ về công lao của cha mẹ.

Nét đẹp trang phục dân tộc Tày.
Nét đẹp trang phục dân tộc Tày.

Để nói lên tình cảm vợ chồng, anh em gắn bó khăng khít, người Tày, Nùng cũng có câu: “Pỉ noọng bặng khen kha đúc nựa/Phua mìa tồng bâư sửa giàng đang” (dịch nghĩa: Anh em như thể tay chân xương thịt/Vợ chồng giống manh áo che thân). 

Dùng lối nói so sánh, câu tục ngữ chỉ ra rằng tình cảm anh em gắn bó ruột thịt như là máu, là một bộ phận trên cơ thể không tách rời được. Sự gắn bó này là khăng khít, bền chặt. Tình cảm vợ chồng cũng giống như vậy, đói no, nóng lạnh phải luôn thủy chung, gắn bó với nhau. Một người bị lạnh thì người còn lại cũng không ấm no, vui vẻ.

Với kho tàng văn hóa đậm đà bản sắc của mình, người Tày, Nùng không chỉ khéo léo trong lối sống mà thông qua tiếng nói, thông qua những bài học đúc kết lại thành ca dao, tục ngữ răn dạy con cháu xây dựng gia đình từ những nền tảng là thói quen sinh hoạt hằng ngày. Con cháu phải luôn hiếu thảo, ngoan ngoãn với bố mẹ. Anh chị em trong nhà phải đoàn kết, gắn bó. Bố mẹ, ông bà phải làm gương để con cháu noi theo là truyền thống tốt đẹp ngày nay vẫn còn được gìn giữ tại nhiều gia đình dân tộc Tày, Nùng.     

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Người Mường mở hội hạ nêu tại ngôi đình tọa lạc giữa cánh đồng

Người Mường mở hội hạ nêu tại ngôi đình tọa lạc giữa cánh đồng

Ngày 24/2 (tức mùng 8 tháng Giêng) cộng đồng người Mường ở phường Tân Lập, tỉnh Đắk Lắk tổ chức Lễ khai hạ (lễ hạ nêu) tại đình Lạc Sơn tọa lạc giữa cánh đồng. Không chỉ đánh dấu thời khắc xuống đồng mở đầu mùa vụ mới, Lễ khai hạ còn gửi gắm ước vọng quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu.
Tin nổi bật trang chủ
Dấu ấn Chương trình MTQG 1719 trên những bản làng

Dấu ấn Chương trình MTQG 1719 trên những bản làng

Sau 5 năm triển khai, dấu ấn Chương trình MTQG 1719 đã hiện diện ở khắp các bản làng vùng đồng bào DTTS và miền núi, tạo chuyển biến rõ nét từ hạ tầng, sinh kế đến đời sống của hàng triệu đồng bào. Đến nay, 6/9 nhóm mục tiêu cơ bản hoàn thành hoặc vượt kế hoạch; tỷ lệ hộ nghèo giảm bình quân 3,4% mỗi năm; thu nhập bình quân người DTTS ước đạt 45,9 triệu đồng, tăng 3,3 lần so với năm 2020… Đây là nền tảng quan trọng cho phát triển bền vững vùng đồng bào DTTS và miền núi.
Đà Nẵng phát động thi công 6 trường nội trú liên cấp tại các xã biên giới

Đà Nẵng phát động thi công 6 trường nội trú liên cấp tại các xã biên giới

Giáo dục - T.Nhân - H.Trường - 1 giờ trước
Ngày 24/2, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Trần Anh Tuấn cùng đoàn công tác đã phát động ra quân thi công đầu năm dự án Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học – Trung học cơ sở tại 6 xã biên giới đất liền của thành phố.
Công nhận Lễ hội Tết Doi của người Mường xã Thu Cúc là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Công nhận Lễ hội Tết Doi của người Mường xã Thu Cúc là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Thời sự - Minh Thu - 2 giờ trước
Ngày 24/2, tại xã Thu Cúc, tỉnh Phú Thọ tổ chức Lễ đón nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đối với Lễ hội Tết Doi của người Mường xã Thu Cúc.
Bộ trưởng Đào Ngọc Dung: Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam là tài sản quý báu và vô giá của đất nước

Bộ trưởng Đào Ngọc Dung: Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam là tài sản quý báu và vô giá của đất nước

Thời sự - Hoàng Quý - 2 giờ trước
Chiều 24/2, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung cùng đoàn công tác của Bộ Dân tộc và Tôn giáo đã đến thăm, chúc Tết Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam (thuộc Viện Hàn Lâm Khoa học Xã hội Việt Nam).
Thủ tướng: Bảo đảm tiếp cận bình đẳng các dịch vụ tài chính ngân hàng, không để ai bị bỏ lại phía sau

Thủ tướng: Bảo đảm tiếp cận bình đẳng các dịch vụ tài chính ngân hàng, không để ai bị bỏ lại phía sau

Thời sự - PV - 3 giờ trước
Chiều 24/2, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia về tài chính toàn diện, chủ trì Phiên họp lần thứ ba của Ban Chỉ đạo, tập trung cho ý kiến về Báo cáo tổng kết việc thực hiện Chiến lược tài chính toàn diện giai đoạn 2020-2025 và dự thảo Chiến lược giai đoạn 2026-2030.
Hiện thực hóa phương châm pháp luật phải đi trước, mở đường đổi mới sáng tạo

Hiện thực hóa phương châm pháp luật phải đi trước, mở đường đổi mới sáng tạo

Thời sự - PV - 3 giờ trước
Chiều 24/2, tại trụ sở Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đến dự Lễ giới thiệu bộ sách luật được Quốc hội khóa XV thông qua tại Kỳ họp thứ 10.
Rực rỡ đường cờ Tổ quốc nơi biên cương

Rực rỡ đường cờ Tổ quốc nơi biên cương

Những ngày Tết, đồng bào DTTS Gia Lai đang lan tỏa tinh thần yêu nước, tự hào dân tộc và niềm tin tuyệt đối vào sự lãnh đạo của Đảng bằng những đường cờ Tổ quốc rực rỡ khắp biên cương.
Thủ tướng Phạm Minh Chính gặp mặt đại diện các nhà khoa học tiêu biểu lĩnh vực y tế

Thủ tướng Phạm Minh Chính gặp mặt đại diện các nhà khoa học tiêu biểu lĩnh vực y tế

Thời sự - PV - 4 giờ trước
Chiều 24/2, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính gặp mặt đại diện các nhà khoa học tiêu biểu lĩnh vực y tế và Giám đốc các bệnh viện trung ương nhân dịp 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2). Cùng dự có Phó Thủ tướng Lê Thành Long.
Người Mường mở hội hạ nêu tại ngôi đình tọa lạc giữa cánh đồng

Người Mường mở hội hạ nêu tại ngôi đình tọa lạc giữa cánh đồng

Sắc màu 54 - Lê Hường - 5 giờ trước
Ngày 24/2 (tức mùng 8 tháng Giêng) cộng đồng người Mường ở phường Tân Lập, tỉnh Đắk Lắk tổ chức Lễ khai hạ (lễ hạ nêu) tại đình Lạc Sơn tọa lạc giữa cánh đồng. Không chỉ đánh dấu thời khắc xuống đồng mở đầu mùa vụ mới, Lễ khai hạ còn gửi gắm ước vọng quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu.
Tạo điểm tựa sinh kế, mở lối thoát nghèo cho đồng bào DTTS

Tạo điểm tựa sinh kế, mở lối thoát nghèo cho đồng bào DTTS

Dân tộc - Tôn giáo - Vũ Mừng - 7 giờ trước
Những ngày đầu Xuân mới, khắp các thôn bản ở xã Hồ Thầu, tỉnh Tuyên Quang rộn ràng không khí lao động, sản xuất. Từ nguồn lực của các chương trình, dự án, chính sách dân tộc, cụ thể là nguồn lực từ Chương trình Mục tiêu quốc gia (MTQG) Giảm nghèo bền vững, nhiều hộ dân đã có thêm điểm tựa để vươn lên, mở ra một mùa Xuân mới đầy hy vọng.
Quốc hội phải đi đầu trong vấn đề chuyển đổi số, ứng dụng AI

Quốc hội phải đi đầu trong vấn đề chuyển đổi số, ứng dụng AI

Thời sự - PV - 7 giờ trước
Sáng 24/2, làm việc với Thường trực Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội đề nghị tiếp tục quan tâm đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, nhất là đội ngũ cán bộ trẻ; tăng cường đi cơ sở, nắm bắt đời sống xã hội để tham mưu chính sách sát thực tế.
Người giữ tiếng vó ngựa gần nửa thế kỷ ở Đắk Lắk

Người giữ tiếng vó ngựa gần nửa thế kỷ ở Đắk Lắk

Xã hội - Lê Phương - 7 giờ trước
Gần nửa thế kỷ gắn bó với đàn ngựa, ông Nguyễn Hữu Chi (76 tuổi), thôn Mỹ Phú 2, xã Ô Loan, tỉnh Đắk Lắk không chỉ nuôi “chiến mã” để tranh tài, mà còn góp phần gìn giữ một nét văn hóa đặc sắc của vùng đất Phú Yên cũ, nay là tỉnh Đắk Lắk.