Để nghệ thuật điêu khắc gỗ dân tộc Cơ-tu “sống” mãi

Nghệ nhân Ca Lâu Nhím (66 tuổi) trú tại thôn Gừng, thị trấn Prao, huyện Đông Giang chia sẻ, điêu khắc của người Cơ-tu có từ lâu đời. Ở các Gươl làng hay trong từng nếp nhà của đồng bào đều được trang trí bằng những hình tượng điêu khắc đủ loại về con người, loài vật hoặc sinh hoạt cộng đồng... Những bức tượng, tranh điêu khắc gỗ là biểu tượng, niềm tự hào của người Cơ-tu.

Trao đổi với chúng tôi, nghệ nhân Bhriu Pố (71 tuổi, trú thôn Arớh, xã Lăng, huyện Tây Giang), người được nhận giải Nhất cho tác phẩm “Mẹ rừng” cho biết: Người Cơ-tu sinh sống dọc dãy Trường Sơn hùng vĩ từ xa xưa đã gắn bó mật thiết với rừng; coi rừng như một phần ruột thịt của mình. Khi rừng không bị tàn phá, bầu sữa của mẹ rừng sẽ nuôi dân làng sinh sống ấm no, hạnh phúc. Tác phẩm “Mẹ rừng” của tôi dựa theo ý tưởng đó nhằm gửi đến thông điệp về việc bảo vệ rừng.

Ông Đỗ Thanh Tân, Trưởng phòng Văn hóa và Thông tin huyện Hòa Vang cho hay, hiện nay, cộng đồng người Cơ-tu trên địa bàn huyện Hòa Vang có khoảng 1.200 người, sống ở 3 thôn: Tà Lang, Giàn Bí (xã Hòa Bắc) và thôn Phú Túc (xã Hòa Phú). Trong quá trình sinh sống, đồng bào Cơ-tu đã không ngừng sáng tạo, bảo tồn và phát triển những nét văn hóa độc đáo, đặc sắc trong đời sống sinh hoạt của dân tộc mình. Nhìn chung, các bức tranh điêu khắc gỗ của người Cơ-tu là những phác họa đơn giản, những nhát gọt, đẽo không cầu kỳ về đường nét song đã phản ánh được nhân sinh quan, thế giới quan của dân tộc mình về vũ trụ, trời đất, vạn vật, vẻ đẹp trong phong tục, tập quán và lao động, sản xuất...

Ông Đặng Thương, Phó Bí thư, Chủ tịch UBND huyện Hòa Vang cho hay, trong suốt 16 năm qua, UBND huyện Hòa Vang đã không ngừng nỗ lực trong việc xây dựng đời sống văn hóa, dựng lại các nhà Gươl, tổ chức các hoạt động văn hóa - thể thao và hỗ trợ phục dựng lễ hội truyền thống, mở ra sân chơi giao lưu, trình diễn và thực hành văn hóa... Trại sáng tác nghệ thuật điêu khắc tượng gỗ người Cơ-tu năm 2019 là một trong những hoạt động mới trong chương trình bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa của người Cơ-tu. Hoạt động làm sống lại loại hình nghệ thuật truyền thống độc đáo của người Cơ-tu. Qua đây, huyện Hòa Vang mong muốn, hình thành trên địa bàn huyện khu công viên vườn tượng, góp phần nâng cao hiệu quả quảng bá một loại hình nghệ thuật, một nét đẹp trong đời sống văn hóa đồng bào.

Cuối năm 2019, UBND huyện Hòa Vang đã tổ chức khóa học đào tạo, truyền nghề điêu khắc gỗ truyền thống của người Cơ-tu với kinh phí khoảng 200 triệu đồng. Đây được coi là một trong những giải pháp quan trọng bảo tồn loại hình nghệ thuật độc đáo này.