Đi trong linh khí Tây Ninh

Thăm Thiền Lâm - Gò Kén

Nằm cạnh quốc lộ 22B, giữa một vùng ruộng vườn khoáng đạt, chùa Thiền Lâm (tên chữ là Thiền Lâm Tự hay còn gọi là chùa Gò Kén) có diện tích gần 6.000m2, thuộc ấp Long Trung, phường Long Thành Trung, thị xã Hòa Thành, Tây Ninh. Theo tư liệu của nhà chùa, Thiền Lâm Tự được xây dựng vào khoảng năm 1904. Vào năm 1926, Thiền Lâm tự được các ông Cao Huỳnh Cư, Cao Hoài Sang và Phạm Công Tắc mượn làm nơi khai sinh ra đạo Cao Đài. Đây được xem là 3 kiến trúc tâm linh gần như thẳng hàng ở Tây Ninh, cùng với  Toà Thánh Tây Ninh và núi Bà Đen.

Bãi đậu xe khá rộng cạnh cổng chùa, dưới những tán cây râm mát. Quần thể chùa Thiền Lâm là sự kết hợp độc đáo giữa hai nền văn hóa Đông - Tây, với lối kiến trúc vừa cổ kính, trang nghiêm, vừa phóng khoáng, hiện đại. Phía trước sân chùa là pho tượng Thích Ca Mâu Ni đang ngồi thiền dưới gốc cây bồ đề. Đi một đoạn phía bên tay phải giữa hồ sen là tượng Bồ Tát Quan Thế Âm ngự long cao hơn 30m, lớn bậc nhất miền Đông Nam Bộ. Những lối đi thoáng đãng giữa nhiều loài kỳ hoa dị thảo. Khuôn viên Thiền Lâm tự còn có pho tượng Phật nhập Niết bàn dài 25m, cùng nhiều kiệt tác kiến trúc như: Bảo Tháp Xá Lợi cao 9 tầng, điện thờ Phật Di Lặc, cổng tam quan, vườn cảnh Lâm Tỳ Ni... vô cùng công phu, đẹp mắt.

Chúng tôi hết sức ấn tượng với công trình 108 trụ chuông kinh luân tại Thiền Lâm tự. Theo giải thích của nhà chùa, kinh luân hay còn được gọi là bánh xe cầu nguyện, một trong những phương pháp thực hành tâm linh đơn giản và hiệu quả. Khi xoay trụ kinh luân theo chiều kim đồng hồ, ta sẽ nhận được những năng lượng từ trường an lành, tích cực, giúp thân tâm trở nên an lạc…

Nhìn trên bản đồ theo đường chim bay thì từ chùa Thiền Lâm đến Toà Thánh Tây Ninh là gần 5 cây số, đến đỉnh núi Bà Đen là 14,5 cây số. Chúng tôi lại tiếp tục hành trình…

ĐếnTòa thánh Tây Ninh

Xe chạy vừa phải giữa khung cảnh yên bình dọc Quốc lộ 22B, thoáng chốc Tòa thánh Tây Ninh hiển hiện trước mắt, trên đường Phạm Hộ Pháp, thị xã Hòa Thành. Chị bạn giới thiệu, Tòa thánh Tây Ninh là một trong những công trình kiến trúc độc đáo, vĩ đại nhất của đạo Cao Đài, hội tụ nhiều phong cách kiến trúc từ các công trình tôn giáo trên thế giới. Đây cũng là công trình thể hiện rõ tôn chỉ “Tam giáo quy nguyên” của đạo Cao Đài.

Cổng vào ghi dòng chữ Đại Đạo Tam kỳ Phổ Độ. Chính diện Tòa thánh là hai lầu chuông vút lên giữa trời mây. Theo người hướng dẫn tại Tòa thánh, Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ (gọi tắt là Đạo Cao Đài) là một tôn giáo được sáng lập tại Việt Nam vào năm 1926, chọn Tây Ninh làm thánh địa. Đạo Cao Đài lấy sự thương yêu làm nền tảng, lấy nhân nghĩa làm phương châm, lấy phụng sự chúng sanh làm hành động. Giáo lý Cao Đài tổng hợp có sáng tạo tinh hoa của giáo lý Tam giáo (Nho, Lão, Thích) và Ngũ Chi (Nhơn đạo, Thần đạo, Thánh đạo, Tiên đạo và Phật đạo).

Tòa thánh Tây Ninh có gần 100 công trình kiến trúc lớn nhỏ, xây dựng trong 14 năm với những con đường rộng thoáng kết nối các điểm kiến trúc. Tòa thánh được coi là tổ đình, cơ sở thờ tự cấp Trung ương của đạo Cao Đài. Công trình khởi công năm 1933, hoàn thành năm 1947 nhưng đến năm 1955 mới khánh thành.

Khuôn viên Toà thánh rộng gần 100ha, rợp mát bởi những vườn cây dầu, cao su cổ thụ. Đoàn chúng tôi hết sức thích thú khi bắt gặp những chú khỉ từ trong hàng rào vườn cây hồn nhiên đi ra vỉa hè, đùa giỡn thân thiện với du khách.

Vi vu “Nóc nhà Nam bộ”

Rời Tòa thánh Tây Ninh, xe chúng tôi bon thẳng đến danh thắng núi Bà Đen (thuộc địa phận xã Thạnh Tây, thành phố Tây Ninh). Đây là ngọn núi cao nhất Nam Bộ (986m) được ví như “Nóc nhà Nam bộ”, nằm trong quần thể di tích lịch sử văn hóa thắng cảnh và du lịch quốc gia núi Bà Đen. Càng đến gần Bà Đen, chúng tôi càng choáng ngợp trước khung cảnh núi rừng trùng điệp, hòa điệu trong sương là những công trình cáp treo, đền chùa, tượng đá kỳ vĩ, do biết bao thế hệ dựng xây.

Chúng tôi mua vé đi cáp treo lên núi. Từ núi Bà Đen nhìn xuống là cả một vùng đồng bằng mênh mông bao phủ ngoại ô thành phố Tây Ninh. Ngay bên dưới cáp treo là những vùng cây cối, hoa cỏ hết sức lạ lùng, đẹp mắt. Chị bạn kiêm hướng dẫn viên cho biết, khu vực núi Bà Đen có “bạt ngàn” điện, chùa, miếu, tháp mang đậm đặc trưng văn hóa Phật giáo và tín ngưỡng dân gian Nam bộ, trải khắp từ chân núi, sườn núi, lên đến đỉnh. Đó là chùa Linh Sơn Tiên Thạch, chùa Hang, chùa Hạ, chùa Trung, chùa Vân Sơn… Trên núi còn có nhiều động như Thanh Long, Ba Cô, Ba Tuần… Trời về chiều, nên chúng tôi quyết định chỉ ghé vài thắng cảnh gần điểm đến cáp treo.

Chúng tôi vào viếng chùa Linh Sơn Tiên Thạch, nơi thờ Bà Đen. Chùa được xây dựng từ thế kỷ 18, trải qua nhiều lần trùng tu, lần mới đây nhất là khánh thành vào năm 1997. Đây là ngôi chùa có kiến trúc hài hòa mang nhiều nét đẹp đặc trưng của kiến trúc đền chùa Việt Nam. Theo Trung tâm Thông tin xúc tiến du lịch Tây Ninh, một trong những điều cuốn hút du khách đến ngọn núi này là sự tích huyền thoại về Bà Đen - Lý Thị Thiên Hương. Bà là con gái của ông Lý Thiện (quan trấn nhậm Trảng Bàng triều Nguyễn) và bà Đặng Ngọc Phụng (người gốc Bình Định). 

Truyền thuyết kể rằng, Bà Đen vốn là người con gái xinh đẹp, hiền lương, văn hay võ giỏi và là con của một nhà gia giáo, nên được rất nhiều người để ý. Trong một lần lên núi, Bà Đen bị nhóm kẻ xấu vây bắt, toan làm nhục. Để giữ lòng trung trinh với người yêu đang ngoài chiến trận, nàng đã nhảy xuống khe núi tử tiết. Vì sự hiển linh của Bà Đen, Quốc công Lê Văn Duyệt đã thay mặt vua phong cho Bà làm “Linh Sơn Thánh Mẫu”, tạc tượng để thờ ở núi Một, sau đổi tên thành núi Bà Đen, danh thắng được coi là biểu tượng của tỉnh Tây Ninh.

Về lại dọc đường, chị bạn bảo xe dừng một điểm bán hàng đặc sản Tây Ninh. Phong phú, chất lượng, chân phương, là nhận xét của nhiều người về đặc sản, cung cách làm du lịch của người Tây Ninh. Họ giản dị, nhẹ nhàng, không chút khách sáo, chèo kéo. Chị bạn nói: Hôm nay nhà mình mới “cỡi ngựa xem hoa” 3 danh thắng của Tây Ninh. Vậy là đạt mục tiêu “nội ngày”. Vùng đất này còn nhiều di tích, thắng cảnh nức tiếng. Lưu luyến hẹn một dịp khác sẽ đến và ở lại lâu hơn.