Lao Chải (Tuyên Quang): Lao Chải: Vượt khó để phát triển toàn diện vùng biên

Hạ tầng khang trang, sinh kế vững vàng

Lao Chải là xã biên giới có diện tích 9.886,85 ha, đường biên dài 15,846 km, gồm 11 thôn với 4.591 nhân khẩu, trong đó khoảng 98% là đồng bào 7 dân tộc: Kinh, Tày, Nùng, Dao, Mông, Mường và Hoa. Với đặc thù vùng biên, địa phương xác định phát triển hạ tầng kinh tế – xã hội là nhiệm vụ then chốt để nâng cao đời sống và mở rộng giao thương.

Những năm qua, xã đã huy động nhiều nguồn lực để đầu tư hạ tầng. Hệ thống giao thông được cải thiện với 8 tuyến đường bê tông mới dài 13,33 km, rộng 3m, cùng 5,2 km đường bê tông Nhà nước hỗ trợ xi măng. 

Cầu, cống được nâng cấp thường xuyên, giúp người dân đi lại thuận lợi hơn. Hạ tầng thủy lợi được đầu tư với 7 tuyến mương dài 7,113 km; chợ nông thôn được cải tạo; các công trình giáo dục, y tế và văn hóa được hoàn thiện đồng bộ.

Song song với hạ tầng, xã phát triển mạnh các cây trồng chủ lực. Chè Shan tuyết được trồng 380,1 ha, 352 ha cho thu hoạch, sản lượng 81,2 tấn, giá trị 1.634,4 triệu đồng; hai cơ sở chế biến đã đạt chuẩn OCOP. 

Cây thảo quả phát triển trên 874 ha, thu hoạch 805 ha, năng suất 12,2 tạ/ha, sản lượng 98,2 tấn, giá trị 3.437 triệu đồng. Đây là những sản phẩm quan trọng, giúp nâng thu nhập và định hình thương hiệu nông sản Lao Chải.

Nguồn lực từ 03 Chương trình MTQG: Nông thôn mới, Giảm nghèo bền vững và Chương trình MTQG Phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào DTTS và Miền núi giai đoạn 2021–2025, giai đoạn I: 2021-2025 (Chương trình 1719) cũng tạo cú hích quan trọng cho phát triển địa phương.Trong đó, Chương trình MTQG 1719 là 15.546 triệu đồng, Chương trình MTQG Giảm nghèo bền vững 1.445 triệu đồng; Chương trình MTQG Nông thôn mới 3.683 triệu đồng.

Công tác giảm nghèo được triển khai đồng bộ, kết hợp nỗ lực vươn lên của người dân và hỗ trợ của các tổ chức chính trị xã hội. Các dự án cải tạo vườn tạp, tín dụng ưu đãi, hỗ trợ tiếp cận thông tin việc làm và xóa nhà tạm đã tạo chuyển biến tích cực. 

Trong giai đoạn 2021–2025, 35 hộ nghèo và cận nghèo cải tạo 2,6 ha vườn tạp, vay vốn theo Nghị quyết 58 với tổng kinh phí 1.030 triệu đồng; 197 hộ nghèo và cận nghèo được vay vốn theo Nghị định 78/NQ-CP với tổng kinh phí 9.596 triệu đồng. Ngoài ra, 44 ngôi nhà kiên cố đã được xây dựng cho hộ nghèo, gia đình chính sách, người có công với tổng kinh phí 2.472 triệu đồng.

Hoạt động tín dụng chính sách phát huy hiệu quả, với 499 hộ được vay 27.521 triệu đồng, sử dụng đúng mục đích, đầu tư phát triển kinh tế, góp phần chuyển dịch cơ cấu và xóa đói giảm nghèo. Thương mại, dịch vụ và tiểu thủ công nghiệp cũng phát triển, với 6 xưởng chế biến chè búp tươi tạo việc làm cho hơn 100 lao động, 10 hộ kinh doanh dịch vụ xay xát và tạp hóa, giá trị ước đạt 500 triệu đồng.

 Đồng thời, công tác bảo vệ môi trường được chú trọng, triển khai thu gom, phân loại rác thải tại hộ gia đình, vận động giảm thiểu sử dụng túi nilon và duy trì 78 lò đốt rác hộ gia đình. Các phong trào như “Ngày Chủ nhật xanh”, “Tuyến đường kiểu mẫu” cũng được phát động rộng rãi.

Đồng bộ hóa các dịch vụ xã hội cơ bản

Song song với phát triển kinh tế, Lao Chải chú trọng nâng cao chất lượng giáo dục. Đề án nâng cao chất lượng các cấp học được triển khai hiệu quả, với 90% giáo viên đạt chuẩn và trên chuẩn; tỷ lệ duy trì sĩ số trên 99%. 

Tỷ lệ huy động học sinh 6–14 tuổi đạt 98,9%, trẻ 3–5 tuổi 96,37%, trẻ 0–2 tuổi 47,3%. Xã duy trì phổ cập giáo dục tiểu học, xóa mù chữ, và trên 45% học sinh tốt nghiệp THCS tiếp tục học THPT hoặc học nghề.

Toàn xã có 19 học sinh giỏi cấp huyện bậc tiểu học, 4 em THCS; cấp tỉnh có 4 học sinh (2 tiểu học, 2 THCS). Công tác đưa văn hóa truyền thống, kỹ năng sống vào trường học được quan tâm; phong trào khuyến học, xã hội hóa giáo dục huy động được 1.250,19 triệu đồng. Các chế độ, chính sách cho học sinh được thực hiện kịp thời, góp phần giảm khó khăn cho các gia đình

Phong trào văn hóa, thể thao phát triển mạnh, nâng cao đời sống tinh thần nhân dân. Các thôn duy trì tổ chức ngày hội đại đoàn kết dân tộc, lễ hội đầu năm (lễ hội xuống đồng) và các hoạt động văn nghệ, thể dục thể thao cấp xã, huyện. Hội nghệ nhân dân gian duy trì các chương trình văn hóa truyền thống, góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa các dân tộc.

Trong lĩnh vực y tế và dân số, cơ sở vật chất, thiết bị y tế được đầu tư đầy đủ. Từ đầu nhiệm kỳ, xã đã khám chữa bệnh cho 12.397 lượt người, tỷ lệ trẻ em được tiêm chủng đạt trên 97%, tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ dưới 5 tuổi giảm còn 18,57%. 11/11 thôn có cán bộ y tế được đào tạo sơ cấp, tham gia đầy đủ các lớp tập huấn. 

Công tác tuyên truyền phòng chống dịch bệnh, ngộ độc thực phẩm, chống tảo hôn và sinh con thứ ba được triển khai hiệu quả, giúp giảm tỷ lệ tăng dân số tự nhiên xuống 1,2%.

Công tác lao động – xã hội, giải quyết việc làm cũng có bước tiến rõ rệt. Xã phối hợp với cơ quan chuyên môn tổ chức lớp dạy nghề ngắn hạn, hội nghị, hội chợ việc làm, giới thiệu việc làm cho học sinh tốt nghiệp THCS, THPT, quân nhân xuất ngũ.

 Trên 300 công dân lao động ổn định tại các công ty trong và ngoài tỉnh với thu nhập bình quân 9 triệu đồng/tháng; 4 công dân đi xuất khẩu lao động hợp pháp ở nước ngoài, thu nhập bình quân trên 20 triệu đồng/tháng, góp phần nâng cao đời sống kinh tế gia đình.

Công tác giảm nghèo được triển khai thường xuyên, toàn xã hiện còn 287 hộ nghèo (33,8%), 126 hộ cận nghèo (14,8%), 436 hộ trung bình (51,3%). Cấp ủy, chính quyền và các tổ chức chính trị xã hội quan tâm đến an sinh xã hội: thăm hỏi, tặng quà, thực hiện chế độ chính sách cho gia đình chính sách, hộ nghèo, đối tượng bảo trợ xã hội; liên kết với các nhà từ thiện, mạnh thường quân hỗ trợ khắc phục thiên tai, ổn định sản xuất. 100% đối tượng chính sách được cấp thẻ bảo hiểm y tế, giám định y khoa đúng quy định, bảo đảm quyền lợi toàn diện cho người dân.

Ông Lý Tiến Công, Bí thư Đảng ủy xã Lao Chải, cho biết: Lao Chải là xã biên giới còn nhiều khó khăn, nhưng chúng tôi xác định rõ quan điểm phát triển phải toàn diện, từ hạ tầng đến sinh kế, từ giáo dục, y tế đến văn hóa và an sinh. Các Chương trình MTQG chỉ là nguồn lực hỗ trợ; điều quan trọng nhất vẫn là sự đồng lòng của nhân dân. Khi người dân chủ động vươn lên, cùng chung tay với chính quyền, mọi chính sách mới thực sự đi vào cuộc sống.

Bí thư Đảng ủy xã Lao Chải nhấn mạnh thêm: “Mục tiêu lớn nhất của xã Lao Chải là không để người dân nào bị bỏ lại phía sau. Chúng tôi sẽ tiếp tục ưu tiên hỗ trợ sinh kế bền vững, giảm nghèo thực chất, phát triển nông sản chủ lực và giữ gìn bản sắc văn hóa, để Lao Chải phát triển đúng hướng là một xã biên giới mạnh về kinh tế, vững về an ninh, giàu bản sắc”.