Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Lễ cúng bến nước - Nét đẹp văn hóa của đồng bào các dân tộc ở Tây Nguyên

Thúy Hồng - 18:45, 14/02/2025

Lễ cúng bến nước (hay giọt nước) là văn hóa truyền thống lâu đời của đồng bào các dân tộc ở Tây Nguyên và cũng là một trong những nét đẹp văn hóa còn lưu giữ của đồng bào DTTS tại Tây Nguyên. Đồng bào các dân tộc Gia Rai, Xơ Đăng, Ê Đê, Tà Ôi, Cơ Tu, Raglay, Ba Na… cho rằng các vị thần linh đều có tình cảm như con người, cũng vui buồn, giận hờn, biết ghét, biết yêu thương… Cúng thần nhiều lễ vật với tấm lòng thành thì sẽ nhận lại sự giúp đỡ, che chở, ủng hộ, bênh vực tương ứng của các vị thần.

Đồng bào các dân tộc Gia Rai, Xơ Đăng, Ê Đê, Tà Ôi, Cơ Tu, Raglai, Ba Na cùng nhau tổ chức lễ cúng giọt nước
Đồng bào các dân tộc Gia Rai, Xơ Đăng, Ê Đê, Tà Ôi, Cơ Tu, Raglay, Ba Na cùng nhau tổ chức Lễ cúng giọt nước tại Làng Văn hóa Du lịch các dân tộc Việt Nam

Lễ cúng bến nước hay cúng giọt nước, hay Tết bến nước, là một trong những nghi lễ quan trọng bậc nhất đối với đồng bào Gia Rai nói riêng và đồng bào các dân tộc sinh sống trên dải đất Tây Nguyên nói chung. Lễ cúng bến nước được tổ chức mỗi năm 1 lần, nhưng có thể vài năm mới tổ chức 1 lần, tùy theo điều kiện kinh tế của chủ bến nước, buôn làng.

Đồng bào các dân tộc di chuyển xuống bến nước làng dân tộc Gia Rai để thực hiện nghi lễ cúng
Đồng bào các dân tộc di chuyển xuống bến nước làng dân tộc Gia Rai để thực hiện nghi lễ cúng

Sau khi mùa màng kết thúc, chuẩn bị bước vào vụ trồng trọt mới, các buôn làng tổ chức lễ cúng thần nước, vị thần linh thiêng miền đất Tây Nguyên, cầu cho dân làng được khỏe mạnh, ấm no, hạnh phúc và cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt.

Đồng bào các dân tộc Tây Nguyên có mặt tại bến nước tham dự Lễ cúng
Đồng bào các dân tộc Tây Nguyên có mặt tại bến nước tham dự Lễ cúng

Theo quan niệm của đồng bào Gia Rai, Yang Ia (Thần nước) là vị thần cung cấp nguồn nước mát lành, sức khỏe và bình an cho dân làng. Đồng bào tin rằng ở mỗi khúc sông có một vị thần cai quản. Những vị thần cai quản sông nước được người Gia Rai gọi chung là Yang Ia. Cầu Yang Ia ban nguồn nước dồi dào để phục vụ canh tác, sản xuất mùa vụ bội thu, dân làng được ấm no, khỏe mạnh. Xin Yang đừng trách phạt, gây họa cho dân làng khi dân làng thực hiện việc dọn dẹp, vô tình động đến nơi cư ngụ của Yang Ia.

Lễ cúng bến nước được tổ chức mỗi năm một lần, nhưng có thể vài năm mới tổ chức một lần tùy theo điều kiện kinh tế của chủ bến nước, buôn làng
Lễ cúng bến nước được tổ chức mỗi năm 1 lần, nhưng có thể vài năm mới tổ chức 1 lần tùy theo điều kiện kinh tế của chủ bến nước, buôn làng

Nằm trong hoạt động tháng 2 “Sắc Xuân trên mọi miền Tổ quốc”, nhóm đồng bào các dân tộc ở Tây Nguyên đang hoạt động hằng ngày tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội) đã cùng nhau tổ chức tái hiện Lễ cúng bến nước do nhóm đồng bào dân tộc Gia Rai đại diện thực hiện.

Lễ vật cúng gồm có: 2 con gà trống, 1 đầu heo, thịt heo, tim, gan...3 ché rượu cần, rượu trắng...
Lễ vật cúng gồm có: 2 con gà trống, 1 đầu heo, thịt heo, tim, gan... 3 ché rượu cần, rượu trắng...

Lễ vật cúng gồm có: 2 con gà trống, 1 đầu heo, thịt heo, tim, gan... 3 ché rượu cần, rượu trắng... thịt heo, gà cắt phần như: Gan được cắt nhỏ mỗi thứ một ít, phần thịt để cúng này để bên cạnh ghè rượu và ly bằng lô ô. Sau khi bài trí xong, thầy cúng lấy nước bằng lô ô đổ xuống ghè và bắt đầu khấn.

Các Thầy cúng làm lễ tại bến nước
Các Thầy cúng làm lễ tại bến nước

Tại bến nước, thầy cúng chính và phụ lễ sẽ đọc các lời cầu khấn với nội dung cảm ơn Yàng đã ban cho dân làng nguồn nước để nuôi sống con người và gia súc, cho cây cối trên rẫy ngoài vườn tốt tươi trĩu bông nặng hạt; cầu xin các vị phù hộ cho dân làng, ban cho dân làng nguồn nước dồi dào, ban cho dân làng sức khỏe, ấm no, mùa màng tươi tốt bội thu...

Sau khi nghi lễ kết thúc bà con sẽ hứng lấy nước
Sau khi nghi lễ kết thúc bà con sẽ hứng lấy nước

Sau khi đọc xong lời cầu khấn, Già làng dùng một que nhỏ khơi thông những cặn bẩn, sau đó, người giúp việc cho Già làng lấy nước đổ vào ghè rượu. Già làng uống đầu tiên rồi sau đó dân làng mới uống. Đồng bào các dân tộc ở Tây Nguyên cùng nhau reo hò niềm vui chung của Lễ cúng bến nước.

Kết thúc lễ cúng, đồng bào các dân tộc Tây Nguyên cùng nhau reo hò cùng chung niềm vui buổi lễ đã diễn ra thành công thuận lợi.
Kết thúc lễ cúng, đồng bào các dân tộc Tây Nguyên cùng nhau reo hò cùng chung niềm vui buổi lễ đã diễn ra thành công thuận lợi

Lễ cúng bến nước là một truyền thống tốt đẹp của đồng bào các dân tộc ở Tây Nguyên. Ngoài ý nghĩa tâm linh, Lễ cúng bến nước còn truyền đi thông điệp giáo dục các buôn làng có trách nhiệm bảo vệ môi trường sinh thái, bảo vệ rừng, đất đai và nguồn nước, bởi từ xa xưa nguồn nước được xem là báu vật của cộng đồng.

Lễ cúng bến nước của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên


Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Tin nổi bật trang chủ
Quảng Ninh đón hơn 657.000 lượt khách dịp Tết Dương lịch 2026

Quảng Ninh đón hơn 657.000 lượt khách dịp Tết Dương lịch 2026

Trang địa phương - Mỹ Dung - 1 giờ trước
Trong 5 ngày (từ 31/12/2025 đến 4/1/2026), du lịch Quảng Ninh ghi nhận sức tăng trưởng tích cực với tổng lượng khách ước đạt 657.000 lượt, trong đó có 70.500 lượt khách quốc tế; tổng thu du lịch ước đạt 1.620 tỷ đồng.
Tổ Biên phòng Rào Tre với sự đổi thay của đồng bào Chứt

Tổ Biên phòng Rào Tre với sự đổi thay của đồng bào Chứt

Phóng sự - Phạm Tiến - 7 giờ trước
Anh Tiệp kể: “Rào Tre bây giờ khác rồi”. Tin vui đầu tiên được Thiếu tá Đoàn Văn Tiệp chia sẻ là tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống ở Rào Tre nay đã không còn.
Vẻ đẹp hoang sơ dưới chân núi Am Thông

Vẻ đẹp hoang sơ dưới chân núi Am Thông

Sắc màu 54 - Hồng Phúc - Văn Sơn - 15 giờ trước
Ẩn mình dưới dãy núi Am Thông sừng sững, thắng cảnh Bằng Am thuộc xã Hà Nha, TP. Đà Nẵng từ lâu được biết đến như một vùng đất nguyên sơ, nơi thiên nhiên, văn hóa và tâm linh giao hòa trong một không gian yên bình hiếm có. Không ồn ào như các điểm du lịch nổi tiếng khác, Bằng Am giữ cho mình nét rất riêng, trở thành điểm đến lý tưởng cho những ai muốn tìm sự thư thái vào dịp cuối tuần, ngày lễ hay mỗi mùa Xuân về.
Bước chuyển mình của nông sản trong kỷ nguyên số

Bước chuyển mình của nông sản trong kỷ nguyên số

Kinh tế - Tào Đạt - 20:59, 03/01/2026
Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, nông sản Tây Nam Bộ nay không còn bó hẹp trong những chuyến ghe xuôi ngược mà đã đặt chân lên sàn thương mại điện tử để mở rộng thị trường, nâng cao giá trị sản phẩm. Hành trình “lên sàn” không chỉ giúp nông sản vượt rào cản địa lý, mà còn là bước chuyển mình mạnh mẽ trong tư duy, mở ra hướng phát triển bền vững trong kỷ nguyên số.
Giữ gìn bản sắc văn hóa từ việc dạy tiếng Ê Đê trong trường học

Giữ gìn bản sắc văn hóa từ việc dạy tiếng Ê Đê trong trường học

Giáo dục - Hoàng Thùy - 13:56, 03/01/2026
Khi nhiều giá trị văn hóa truyền thống đứng trước nguy cơ mai một, việc kiên trì dạy tiếng Ê Đê tại các trường tiểu học ở xã Cư Jút, tỉnh Lâm Đồng đã góp phần không nhỏ vào công tác bảo tồn ngôn ngữ và văn hóa dân tộc. Không chỉ giúp học sinh dễ dàng tiếp cận chương trình học, các tiết học tiếng Ê Đê còn nuôi dưỡng niềm tự hào, ý thức giữ gìn tiếng mẹ đẻ cho thế hệ trẻ Ê Đê.
Kon Chênh - Thức giấc từ du lịch cộng đồng

Kon Chênh - Thức giấc từ du lịch cộng đồng

Kon Chênh - ngôi làng hoang sơ giữa đại ngàn Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi, là nơi định cư của hơn 110 hộ dân, với hơn 360 nhân khẩu là đồng bào Xơ Đăng - nhánh Mơ Nâm. Với cảnh sắc thiên nhiên hùng vỹ, văn hóa độc đáo, năm 2022, một số hộ trong làng như A Nấc, Y Tuấn đã tiên phong đầu tư làm du lịch cộng đồng.
Những câu chuyện tình đẹp xuyên biên giới

Những câu chuyện tình đẹp xuyên biên giới

Phóng sự - Ngọc Thu - 13:48, 03/01/2026
Đó là câu chuyện của những chàng trai, cô gái giữa miền biên ải của hai nước Việt Nam - Campuchia đã và đang nên duyên vợ chồng. Dù có cách trở bao nhiêu, những trái tim đồng điệu vẫn đến bên nhau hòa cùng nhịp đập, viết nên những câu chuyện tình đẹp xuyên biên giới và càng thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết giữa Nhân dân hai nước Việt Nam - Campuchia.
“Điểm tựa” vững vàng của Nhân dân!

“Điểm tựa” vững vàng của Nhân dân!

Sự kiện - Bình luận - Mạnh Hà - 07:30, 03/01/2026
Luôn xông pha giữa gian nguy để bảo vệ cuộc sống của Nhân dân, luôn đặt sinh mạng mình sau sinh mạng của Nhân dân; sẻ chia từng gói mỳ, phong lương khô cuối cùng cho người dân… Bằng hành động dũng cảm, sự hy sinh thầm lặng và tấm lòng tận tụy với Nhân dân, những người lính Quân đội nhân dân Việt Nam đã và đang “thắp lên niềm tin” và là "điểm tựa" vững vàng trong lòng dân. Họ đã chứng minh rằng, bất cứ nơi nào Nhân dân cần, nơi đó luôn có bóng dáng của người lính bộ đội Cụ Hồ.
Về ngôi làng du lịch tốt nhất thế giới

Về ngôi làng du lịch tốt nhất thế giới

Sắc màu 54 - Minh Anh - 21:16, 02/01/2026
Giữa nhịp sống chậm rãi từ bao đời nay, Làng Du lịch cộng đồng Quỳnh Sơn vừa viết nên câu chuyện mới với vị thế của “Làng Du lịch tốt nhất” do Tổ chức Du lịch Liên hợp quốc (UN Tourism) vinh danh năm 2025. Một làng quê nhỏ bé của Việt Nam đã bước ra thế giới bằng cách giản dị nhất là gìn giữ những giá trị bản sắc truyền thống của dân tộc.
Các chương trình mục tiêu quốc gia: Tạo cho vùng đồng bào DTTS ấm no, hạnh phúc

Các chương trình mục tiêu quốc gia: Tạo cho vùng đồng bào DTTS ấm no, hạnh phúc

Dân tộc - Tôn giáo - Tào Đạt - 16:35, 02/01/2026
Những năm qua, các chương trình mục tiêu quốc gia được triển khai đồng bộ đã tạo chuyển biến rõ nét ở vùng đồng bào DTTS. Diện mạo nông thôn đổi thay, đời sống người dân được nâng lên, thể hiện rõ tại xã Giồng Riềng và Cù Lao Giêng, tỉnh An Giang.
Gia Lai đầu tư 125 tỷ đồng mở đường lên tháp Chăm cao nhất nước

Gia Lai đầu tư 125 tỷ đồng mở đường lên tháp Chăm cao nhất nước

Tìm trong di sản - T.Nhân - 14:05, 02/01/2026
UBND tỉnh Gia Lai vừa phê duyệt chủ trương đầu tư dự án xây dựng tuyến đường lên khu di tích tháp Hòn Chuông, nằm trên dãy núi Bà. Dự án nhằm hoàn thiện hạ tầng giao thông, từng bước khai thác và phát huy giá trị lịch sử - văn hóa đặc biệt của di tích Champa độc đáo này.