Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Người có uy tín hơn nửa thế kỷ gắn bó với nhạc lễ dân tộc Chăm

Đỗ Long- Thái Sơn Ngọc - 10:02, 09/11/2023

Anh Nguyễn Hùng Như Triết, Phó Chủ tịch UBND xã Phước Hậu, huyện Ninh Phước, tỉnh Ninh Thuận giới thiệu với chúng tôi đến gặp ông Bá Bình Lợi, Người có uy tín tiêu biểu trong vùng đồng bào Chăm của thôn Phước Đồng 1. Nhiều năm qua, phát huy vai trò Người uy tín, ông Bá Bình Lợi đã tích cực tuyên truyền, vận động tộc họ chung tay gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống của dân tộc Chăm. Đồng thời vận động bà con thôn xóm đoàn kết xây dựng khu dân cư Phước Đồng 1 ngày càng khởi sắc, ấm no.

Người có uy tín Bá Bình Lợi đọc Báo Dân tộc và Phát triển
Người có uy tín Bá Bình Lợi đọc Báo Dân tộc và Phát triển

Tiếp chuyện chúng tôi tại gian phòng khách của gia đình treo rất nhiều Bằng khen về thành tích gia đình văn hóa xuất sắc; Người có uy tín tham gia phát triển kinh tế- xã hội địa phương; thành tích trong Cuộc vận động Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; phát huy vai trò Người có uy tín trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; vận động toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư...

Đặc biệt là bức ảnh Chủ tịch nước đến thăm gia đình văn hóa xuất sắc Bá Bình Lợi được ông treo ở vị trí trang trọng nhất của phòng khách. Ông Lợi vẫn nhớ như in niềm vinh dự to lớn của gia đình là ngày 21/4/2012, nhân chuyến về công tác tại tỉnh Ninh Thuận, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang tới thăm gia đình và động viên ông phát huy vai trò Người cao tuổi tiếp tục xây dựng gia đình, tộc họ ngày càng phát triển, hạnh phúc và xây dựng thôn xóm ngày càng giàu đẹp.

Niềm vinh dự thứ hai là ngày 18/12/2013, ông được mời ra Thủ đô Hà Nội tham dự Hội nghị Tuyên dương gia đình văn hóa tiêu biểu xuất sắc toàn quốc. Tại Hội nghị này, ông được gặp và chụp ảnh lưu niệm cùng Chủ tịch nước Trương Tấn Sang. “Hai lần được gặp và chụp ảnh cùng người đứng đầu Nhà nước là kỷ niệm đẹp đáng quý nhất trong cuộc đời mình. Động viên tôi nỗ lực chăm lo xây dựng gia đình hạnh phúc, thôn xóm giàu đẹp”, ông Bá Bình Lợi bộc bạch niềm vui.

Người có uy tín Bá Bình Lợi cùng vợ là bà Lưu Thị Lầu nêu gương gia đình văn hóa tiêu biểu xuất sắc vùng đồng bào Chăm tỉnh Ninh Thuận.
Người có uy tín Bá Bình Lợi cùng vợ là bà Lưu Thị Lầu nêu gương gia đình văn hóa tiêu biểu xuất sắc vùng đồng bào Chăm tỉnh Ninh Thuận.

Trao đổi với Người có uy tín Bá Bình Lợi, chúng tôi được biết, ông sinh trưởng ở làng Chăm Thành Ý (Palei Tabeng, làng Nước Lợ) thuộc xã Thành Hải, TP. Phan Rang - Tháp Chàm. Từ thời trai trẻ, theo sự sắp đặt của hai bên cha mẹ, ông xây dựng gia đình với bà Lưu Thị Lầu rồi về ở rể làng Phước Đồng (Palei Mblang Kacak, làng Sân Gai). Khi về làm rể làng Phước Đồng, ông chuyên tâm gắn bó với nghề dạy học cho nhiều thế hệ con em địa phương. Các thế học trò do ông Bá Bình Lợi tận tâm dạy chữ bậc tiểu học đến nay đã lên chức ông bà vẫn bày tỏ lòng tôn sư trọng đạo, kính trọng người thầy dạy học đầu đời. Người dân làng Chăm Phước Đồng vẫn tôn kính gọi Người có uy tín Bá Bình Lợi là “Thầy Lợi” như thuở nào ông vẫn đến trường dạy chữ cho con em đồng bào Chăm địa phương.

Với phong thái mẫu mực của người thầy trong lời ăn tiếng nói và ứng xử chuẩn mực với dân làng, nên những việc khó giải quyết ở thôn xóm, khi có tiếng nói thấu lý đạt tình của “Thầy Lợi” là mọi việc được giải quyết thỏa đáng, tốt đẹp. Khi bà con xích mích hàng ranh, bờ rào, bà con lối xóm bất hòa tranh chấp con gà, con vịt, vợ chồng con cái bất hòa đều nhờ “Thầy Lợi” hòa giải, gắn kết. Các cháu thanh, thiếu niên ham chơi lêu lổng, dòng tộc đến nhờ “Thầy Lợi” giáo dục cảm hóa giúp các cháu trở thành công dân có ích cho gia đình, xã hội.

Trong những mùa lễ hội Ka tê tại tháp Pô Klong Garai, chúng tôi từng được nhiều lần nhìn ông Bá Bình Lợi say mê biểu diễn trống ghi năng với phong cách độc đáo, tài hoa, làm say đắm lòng người. Ông chơi thành thạo nhiều loại nhạc cụ, đồng thời là người biên đạo múa chương trình dân ca, dân vũ dân tộc Chăm. Ông có hơn nửa thế kỷ gắn bó với nhạc lễ dân tộc Chăm.

Người có uy tín Bá Bình Lợi (bên trái) biểu diễn trống ghi năng tại tháp Pô Klong Garai
Người có uy tín Bá Bình Lợi (bên trái) biểu diễn trống ghi năng tại tháp Pô Klong Garai

Ông kể, thời hoa niên, ông được các nghệ nhân làng Thành Ý truyền dạy đánh trống ghi năng và thổi kèn saranai. Đây là hai loại nhạc cụ chính “giữ hồn giữ vía” cho các chương trình dân ca, dân vũ dân tộc Chăm. Ông chơi trống ghi năng và kèn saranai bằng tất cả tấm lòng say mê của người nghệ sĩ dân gian. Am hiểu nhạc lý kết hợp năng khiếu “trời cho”, nghệ nhân Bá Bình Lợi trở thành biên đạo chuyên dàn dựng các điệu múa dân gian trong những mùa lễ hội. “Lời ăn tiếng nói của trống ghi năng, kèn saranai và điệu múa dân gian Chăm nằm trong máu thịt nên mình hết lòng phục vụ phát triển văn hóa cộng đồng”, ông nói.

Nay bước qua độ tuổi “cổ lai hy” bước đi dáng đứng không còn linh hoạt nên ông truyền dạy nghệ thuật biểu diễn trống cho thế hệ trẻ trong làng đảm nhận. Với vai trò Người có uy tín thôn Phước Đồng 1, mái nhà xưa cũ của ông trở thành nơi gặp gỡ trao đổi việc làng của các cụ cao niên. Vợ chồng ông luôn nêu gương sáng trong việc nuôi dạy con cháu học hành thành đạt. Mọi chuyện vui buồn trong khu dân cư đều được ông gặp gỡ động viên bà con chăm lo xây dựng đời sống văn hoá ngày càng phát triển.

Khu dân cư Phước Đồng 1 hiện có 455 hộ với 1.975 khẩu. Đây là địa phương có đông bào Chăm sinh sống đông nhất huyện Ninh Phước. Đời sống người dân dựa vào nguồn thu nhập từ trồng lúa. Bà con áp dụng mô hình “1 phải, 5 giảm” thâm canh đưa năng suất lúa đạt 70- 75 tạ/ha. Kết hợp chăn nuôi gia súc và canh tác nho, táo đạt hiệu quả kinh tế cao, bảo đảm đời sống no ấm. Được Người có uy tín Bá Bình Lợi tuyên truyền, vận động, các nông hộ Lưu Văn Hinh, Danh Thành Sắt, Võ Tâm… nêu gương sáng trong phong trào nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi. Tính đến nay, toàn thôn còn 8 hộ nghèo thuộc diện mất sức lao động, chiếm 1,7% số hộ sinh sống tại địa phương. Người có uy tín Bá Bình Lợi trở thành chỗ dựa tin cậy của cấp ủy Đảng, chính quyền vận động người dân xây dựng khu dân cư nông thôn mới xanh- sạch - đẹp, an toàn.

“Với vai trò Người có uy tín, tôi nỗ lực vận động gia đình, tộc họ, Nhân dân đoàn kết một lòng tin tưởng vào chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Còn sức khỏe là tui còn tích cực tham gia công tác xã hội, góp phần xây dựng thôn xóm bình yên, cuộc sống gia đình hạnh phúc, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống đồng bào Chăm. Tôi thường xuyên đọc Báo Dân tộc và Phát triển chọn ra những việc làm hay, những kinh nghiệm quý về bảo tồn văn hóa, phát triển kinh tế- xã hội để phổ biến cho bà con thôn xóm học tập làm theo”, Người có uy tín Bá Bình Lợi chia sẻ niềm vui. 

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Học tập những mô hình hay, cách làm mới qua báo chí

Học tập những mô hình hay, cách làm mới qua báo chí

Tại huyện Minh Hóa, tỉnh Quảng Bình, Người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số là cầu nối quan trọng giữa chính quyền và nhân dân, vận động đồng bào chấp hành tốt chính sách, pháp luật. Họ là điểm tựa vững chắc, góp phần xây dựng khối đại đoàn kết. Hàng năm, đội ngũ những Người có uy tín được cập nhật thông tin, chính sách mới và nhận báo miễn phí để nâng cao hiểu biết, đồng thời, học hỏi những mô hình hay, cách làm mới qua báo chí.
Tin nổi bật trang chủ
Du lịch Việt Nam khởi động năm 2026 sôi động, hướng tới mục tiêu đón 175 triệu lượt khách

Du lịch Việt Nam khởi động năm 2026 sôi động, hướng tới mục tiêu đón 175 triệu lượt khách

Kinh tế - Hoàng Quý - 2 giờ trước
Ngay trong những ngày đầu năm 2026, ngành Du lịch Việt Nam đã ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực, khi lượng khách tăng mạnh tại hàng loạt điểm đến trọng điểm trên cả nước. Kết quả khả quan trong dịp Tết Dương lịch không chỉ phản ánh sức phục hồi vững chắc của thị trường, mà còn tạo đà quan trọng để toàn ngành hướng tới mục tiêu đón khoảng 175 triệu lượt khách trong năm nay.
Giữ hồn cho những làn điệu hát nhà tơ trong đời sống bằng dữ liệu số

Giữ hồn cho những làn điệu hát nhà tơ trong đời sống bằng dữ liệu số

Sắc màu 54 - Mỹ Dung - 3 giờ trước
Không gian lễ hội thu hẹp, lớp nghệ nhân ngày càng cao tuổi khiến loại hình diễn xướng dân gian hát nhà tơ gắn với cư dân ven biển tỉnh Quảng Ninh đang đứng trước nguy cơ mai một. Trong bối cảnh đó, số hóa dữ liệu đang được xem là hướng đi căn cơ để giữ di sản không chỉ trong ký ức.
Thể thao người khuyết tật Việt Nam tham gia 11/19 môn tại ASEAN Para Games 13

Thể thao người khuyết tật Việt Nam tham gia 11/19 môn tại ASEAN Para Games 13

Thể thao - Giải trí - Hoàng Minh - 4 giờ trước
ASEAN Para Games 13 là sự kiện thể thao lớn nhất khu vực dành cho vận động viên người khuyết tật, sẽ diễn ra từ 15 đến 27/1/2026, tại Nakhon Ratchasima (Thái Lan). Tại kỳ đại hội lần này, Đoàn Thể thao người khuyết tật Việt Nam tham gia tranh tài ở 11/19 môn thi đấu, thể hiện quyết tâm, khát vọng vươn lên và hình ảnh một Việt Nam nhân văn, giàu nghị lực trên đấu trường khu vực.
Dồn sức làm

Dồn sức làm "mái ấm" đón Tết cho đồng bào nơi rẻo cao Tây Trà

Xã hội - Thành Nhân - 4 giờ trước
Những ngày này, về rẻo cao Tây Trà, tỉnh Quảng Ngãi, các cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang tham gia “Chiến dịch Quang Trung” đang khẩn trương đồng lòng, hợp sức đẩy nhanh tiến độ thi công với quyết tâm bàn giao “mái ấm” cho bà con trước Tết Nguyên đán Bính Ngọ.
Quảng Ninh đón hơn 657.000 lượt khách dịp Tết Dương lịch 2026

Quảng Ninh đón hơn 657.000 lượt khách dịp Tết Dương lịch 2026

Trang địa phương - Mỹ Dung - 21:08, 04/01/2026
Trong 5 ngày (từ 31/12/2025 đến 4/1/2026), du lịch Quảng Ninh ghi nhận sức tăng trưởng tích cực với tổng lượng khách ước đạt 657.000 lượt, trong đó có 70.500 lượt khách quốc tế; tổng thu du lịch ước đạt 1.620 tỷ đồng.
Kon Chênh - Thức giấc từ du lịch cộng đồng

Kon Chênh - Thức giấc từ du lịch cộng đồng

Kon Chênh - ngôi làng hoang sơ giữa đại ngàn Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi, là nơi định cư của hơn 110 hộ dân, với hơn 360 nhân khẩu là đồng bào Xơ Đăng - nhánh Mơ Nâm. Với cảnh sắc thiên nhiên hùng vỹ, văn hóa độc đáo, năm 2022, một số hộ trong làng như A Nấc, Y Tuấn đã tiên phong đầu tư làm du lịch cộng đồng.
Tổ Biên phòng Rào Tre với sự đổi thay của đồng bào Chứt

Tổ Biên phòng Rào Tre với sự đổi thay của đồng bào Chứt

Phóng sự - Phạm Tiến - 15:01, 04/01/2026
Anh Tiệp kể: “Rào Tre bây giờ khác rồi”. Tin vui đầu tiên được Thiếu tá Đoàn Văn Tiệp chia sẻ là tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống ở Rào Tre nay đã không còn.
Giảm nghèo bền vững trong không gian phát triển mới

Giảm nghèo bền vững trong không gian phát triển mới

Dân tộc - Tôn giáo - Vũ Mừng - 14:53, 04/01/2026
Sau hợp nhất đơn vị hành chính và triển khai chính quyền địa phương hai cấp, tỉnh Tuyên Quang đứng trước những thời cơ và thách thức đan xen trong công tác giảm nghèo. Trong bối cảnh địa bàn mở rộng, dân số tăng và điều kiện phát triển không đồng đều, việc tổ chức thực hiện các chính sách giảm nghèo bền vững đòi hỏi cách làm linh hoạt và phù hợp với thực tiễn từng vùng, từng địa bàn.
Pù Luông - Điểm đến hấp dẫn trong kỳ nghỉ Tết Dương lịch

Pù Luông - Điểm đến hấp dẫn trong kỳ nghỉ Tết Dương lịch

Sắc màu 54 - Quỳnh Trâm - 14:51, 04/01/2026
Trong những ngày nghỉ Tết Dương lịch, Khu du lịch sinh thái cộng đồng Pù Luông (Thanh Hóa) trở thành điểm đến hấp dẫn của đông đảo du khách trong nước và quốc tế.
Bước chuyển mình của nông sản trong kỷ nguyên số

Bước chuyển mình của nông sản trong kỷ nguyên số

Kinh tế - Tào Đạt - 20:59, 03/01/2026
Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, nông sản Tây Nam Bộ nay không còn bó hẹp trong những chuyến ghe xuôi ngược mà đã đặt chân lên sàn thương mại điện tử để mở rộng thị trường, nâng cao giá trị sản phẩm. Hành trình “lên sàn” không chỉ giúp nông sản vượt rào cản địa lý, mà còn là bước chuyển mình mạnh mẽ trong tư duy, mở ra hướng phát triển bền vững trong kỷ nguyên số.
Giữ gìn bản sắc văn hóa từ việc dạy tiếng Ê Đê trong trường học

Giữ gìn bản sắc văn hóa từ việc dạy tiếng Ê Đê trong trường học

Giáo dục - Hoàng Thùy - 13:56, 03/01/2026
Khi nhiều giá trị văn hóa truyền thống đứng trước nguy cơ mai một, việc kiên trì dạy tiếng Ê Đê tại các trường tiểu học ở xã Cư Jút, tỉnh Lâm Đồng đã góp phần không nhỏ vào công tác bảo tồn ngôn ngữ và văn hóa dân tộc. Không chỉ giúp học sinh dễ dàng tiếp cận chương trình học, các tiết học tiếng Ê Đê còn nuôi dưỡng niềm tự hào, ý thức giữ gìn tiếng mẹ đẻ cho thế hệ trẻ Ê Đê.