Vitamin A
Vitamin A đóng vai trò mật thiết đối với các tế bào thần kinh, có khả năng thúc đẩy quá trình sản xuất enzyme dẫn truyền thần kinh như dopamine, cũng như các thành phần hóa sinh để cải thiện tâm trạng và trí nhớ của người bệnh. Đây là vitamin thuộc nhóm tan trong dầu mỡ, chúng ta đều biết vai trò của vitamin đối với mắt, tăng cường miễn dich, tăng sức đề kháng, nhưng vitamin A còn đóng một vai trò quan trọng trong tế bào thần kinh nó thúc đẩy việc sản xuất các enzym giúp cho dẫn truyền thần kinh như dopamine, các thành phần hóa sinh cơ bản trong tâm trạng, trí nhớ để học tập.
Vitamin A có nhiều trong gan, lòng đỏ trứng, dầu cá, dạng tiền vitamin A là betacroten có nhiều trong các loại củ, quả màu vàng, đỏ: cà rốt, bí đỏ, gấc, đu đủ, chuối, cam và các loại rau xanh đậm như rau ngót, rau muống, rau dền …
Vitamin nhóm B
Vitamin nhóm B luôn đứng đầu trong danh sách các loại vitamin tốt cho não cần được ưu tiên bổ sung. Loại chất này có mặt trong tất cả các khâu vận chuyển và chuyển đổi chất dinh dưỡng thành chất dẫn truyền thần kinh như: Serotonin, chức năng ty thể thích hợp,...
Vitamin B, đặc biệt là B6, B9 (folate) và B12, đóng vai trò quan trọng trong chức năng não. Chúng giúp giảm nồng độ homocysteine, một loại axit amin khi quá cao có liên quan đến các vấn đề về trí nhớ và suy giảm nhận thức. Các loại vitamin này cũng hỗ trợ sản xuất các chất dẫn truyền thần kinh ảnh hưởng đến tâm trạng, trí nhớ và trí thông minh.
Thực phẩm tốt nhất giàu vitamin nhóm B bạn nên bổ sung gồm: Rau lá xanh như rau bina, trứng và các sản phẩm từ sữa, cá và thịt nạc, sữa thực vật tăng cường dành cho người ăn chay…
Vitamin C
Vitamin C là một trong nhiều chất tham gia hệ thống phòng thủ chống oxy hóa của cơ thể. Các chất chống oxy hóa (vitamin E, beta-caroten, Vitamin C) có thể chuyển các tác nhân gây oxy hóa thành những chất vô hại và thải ra nước tiểu.Vitamin C kết hợp với nhiều dạng gốc tự do và loại chúng ra khỏi cơ thể, giúp phục hồi vitamin E trở lại dạng có khả năng chống oxy hóa.
Vitamin C còn giúp thành mạch máu vững chắc, đặc biệt quan trọng đối với mạch máu nuôi tim. Giúp chuyển cholesterol thành acid mật, bằng cách giảm tình trạng cholesterol trong máu. Chúng có thể làm giảm mức LDL-C (cholesterol có hại) và làm tăng HDL-C (loại có lợi).
Đặc biệt, Vitamin C có hàm lượng cao trong mô não và tuyến thượng thận. Tham gia tạo các chất dẫn truyền thần kinh như: Norepinephrine, Serotnin, acid amin Tyrosine.
Chúng ta có thể cung cấp vitamin C thông qua các loại thực phẩm như ớt chuông, súp lơ, bắp cải brussels, cà chua, cải bắp, khoai tây, cải bó xôi, cải xoăn… và các loại trái cây họ cam, quýt, bưởi, chanh, đào, dưa lưới, ổi đào, kiwi, dâu tây, đu đủ, dứa…
Vitamin D
Mặc dù suy giảm vitamin D bên trong cơ thể không phải là nguyên nhân trực tiếp gây ra chứng mất trí nhớ, nhưng những người không bổ sung đầy đủ vitamin D đều có nguy cơ cao bị suy giảm trí tuệ. Bởi vitamin D có ảnh hưởng sâu sắc với hệ thần kinh của con người trong suốt tất cả các giai đoạn từ khi mới sinh ra cho đến lúc chúng ta già yếu. Vitamin D có thể giúp ngăn ngừa tình trạng suy giảm nhận thức, trí nhớ kém mà mất trí nhớ.
Do đó bạn hãy tắm nắng đủ 20 phút mỗi ngày kết hợp với chế độ dinh dưỡng giàu vitamin D như cá hồi, cá trích, cá mòi, gan cá, hàu, tôm, lòng đỏ trứng, nấm, sữa…để cải thiện tình trạng suy giảm trí nhớ của mình.
Vitamin E
Vitamin E không chỉ tốt cho làn da, mái tóc mà còn giúp cải thiện chức năng của não bộ. Vitamin E là tổ hợp 8 chất chống oxy hóa để bảo vệ chất béo. Vitamin E có nhiều trong các loại rau mầm, oliu và hạnh nhân. Nó có tác dụng bảo vệ các chất béo trong não (đặc biệt là chất béo Omega-3 DHA và EPA tập trung ở tế bào thần kinh) khỏi sự tấn công của các gốc tự do. Đây là chất bảo vệ tế bào thần kinh rất quan trọng vì nó chặn các tín hiệu viêm không cho tiêu diệt tế bào não. Những người ăn nhiều thực phẩm giàu vitamin E sẽ giảm đáng kể tình trạng suy giảm nhận thức và bệnh Alzheimer. Ngoài khả năng bảo vệ tế bào thần kinh, vitamin E còn góp phần bảo vệ tim mạch và phòng chống ung thư.
Bạn cần lưu ý nếu để thiếu vitamin E kéo dài sẽ gây nên sự phân hủy bất thường của các tế bào hồng cầu trong máu, làm giảm sự vận chuyển oxy đến các bộ phận của cơ thể, trong đó não chiếm phần nhiều. Nếu não bị thiếu oxy sẽ khiến các cơ quan trong hệ thống thần kinh bị rối loạn và gây ra những triệu chứng như suy giảm trí nhớ, đau đầu…
Người khỏe mạnh cần 200IU vitamin E mỗi ngày, và 500IU khi căng thẳng. Bạn cần theo đúng lượng chỉ định vì nhiều hơn sẽ không tốt hơn. Nếu dùng vitamin E liều cao >3000 IU mỗi ngày có thể gặp các vấn đề về rối loạn tiêu hóa như chướng bụng, đầy hơi, tiêu chảy và nhiều hệ quả nguy hiểm khác.
Do đó, hãy bổ sung vitamin E qua đường ăn uống được coi là cách thức an toàn nhất. Nếu thấy bản thân bị suy giảm trí nhớ và thiếu vitamin E hãy bổ sung nhiều đu đủ, cà chua, kiwi, xoài, các loại rau có màu xanh đậm, khoai môn, bơ thực vật…
Sắt (Fe)
Sắt là một trong 3 vi chất dinh dưỡng (vitamin A, sắt, iốt) cần thiết cho các hoạt động cơ thể. Sắt tồn tại trong cơ thể ở dạng ion là: Ferrous và Ferric. Đây cũng là thành phần cấu tạo của huyết cầu tố và sợi cơ. Khi cơ thể thiếu sắt, thể lực sẽ sụt giảm, trí não kém tập trung, suy giảm trí nhớ.
Thực phẩm giàu sắt gồm thịt đỏ, gan, hải sản, trứng, rau xanh (rau chân vịt, cải xoăn), đậu, ngũ cốc nguyên hạt và trái cây khô.
Chất kẽm
Kẽm và hệ thần kinh trung ương có mối quan hệ mật thiết với nhau. Hệ thần kinh trung ương đóng vai trò quan trọng trong việc điều khiển mọi hoạt động của cơ thể, từ suy nghĩ, cảm xúc đến vận động. Do vậy, kẽm đóng vai trò rất quan trọng trong học tập, trí nhớ và khả năng nhận thức. Nó giúp điều chỉnh sự phát triển, chức năng của các tế bào thần kinh, cũng như sự hình thành và duy trì các kết nối thần kinh. Thiếu kẽm có thể dẫn đến suy giảm chức năng nhận thức, bao gồm học tập kém, trí nhớ kém và khó tập trung.
Để hệ thần kinh trung ương hoạt động hiệu quả, nó cần được cung cấp đầy đủ các dưỡng chất thiết yếu, trong đó có kẽm. Các chuyên gia y tế và dinh dưỡng cho biết, việc bổ sung 30 - 40mg kẽm mỗi ngày có thể giúp cải thiện chức năng nhận thức và trí nhớ cho những người bệnh bị sa sút trí tuệ. Bên cạnh việc ăn nhiều các loại thực phẩm giàu chất kẽm, bạn cũng có thể tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi sử dụng thêm các loại viên uống kẽm để nâng cao hàm lượng kẽm bên trong cơ thể một cách hiệu quả.
Lưu ý
Ngoài sử dụng những loại thực phẩm giàu vitamin tốt cho bộ não và trí nhớ, cần kết hợp với những việc làm dưới đây:
Ngủ đủ giấc (8 tiếng/ngày) và có chế độ nghỉ ngơi hợp lý
Tránh sử dụng các loại chất béo, chất kích thích không có lợi cho sức khỏe
Hạn chế tối đa việc sử dụng đồ uống có cồn, chất kích thích.
Tập luyện bộ não, tăng khả năng ghi nhớ bằng cách thiền hoặc học một ngôn ngữ mới.
Tập luyện thể dục, thể thao đều đặn
Luôn suy nghĩ tích cực, nói chuyện với người thân nhiều hơn.
Sử dụng các viên uống có công dụng tăng cường trí nhớ và bổ não.
