Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Rộn ràng lễ cúng cổng bon của người Mnông

Cát Tường - 14:46, 04/05/2022

Hàng năm, trước khi những cơn mưa đầu mùa rơi xuống, đồng bào Mnông lại tổ chức lễ cúng cổng bon làng (Bư brah mpêr bon) ngay bên cổng ra vào của bon (buôn) làng để cầu xin thần mưa gió, thần bão, thần dịch bệnh không gây tai họa cho bon làng trong cả năm.

Những "nữ tú" trong bon giã gạo nấu cơm dâng cúng thần linh.
Những "nữ tú" trong bon giã gạo nấu cơm dâng cúng thần linh.

Lễ cúng cổng bon của người Mnông được tổ chức sau khi già làng và các chủ hộ gia đình họp bàn chọn ngày tổ chức, phân công công việc, quy định phần đóng góp của mỗi gia đình. Lúc này, gái làng giã gạo nấu cơm, trai làng cột ché rượu, đánh chiêng, gùi nước chuẩn bị cho lễ cúng cổng bon làng với không khí phấn khởi, đoàn kết của dân làng trong buổi lễ.

Các lễ vật của lễ cúng cổng bon gồm có: Gạo trắng, mỗi gia đình một nắm, thuốc hút 1 nhúm, một hòn than củi được nhặt trong bếp bằng tay trái, được quấn một bông vải làm khố gọi là Sah ônh (Sah ônh được coi là vị thần liên lạc giữa con người với các thần linh mang lễ vật của con người dâng lên các thần, mong các thần ban cho sự bình yên, giàu mạnh cho các gia đình và cho cả bon làng); một cặp ngà voi và một sừng tê giác làm bằng gỗ, một lá trầu có quét sẵn vôi, một miếng cau. Ba gói bánh nếp gói bằng lá chuối, 3 quả chuối xanh luộc chín, 3 đoạn mía mỗi đoạn 3 đốt, 4 cây nến sáp cắm trên đầu bốn đoạn cây đóng làm cọc.

Người Mnông cho rằng các thần xấu, thần ác nhìn thấy tượng con cọp sẽ sợ hãi mà bỏ đi, không dám vào quấy phá bon làng.
Người Mnông cho rằng các thần xấu, thần ác nhìn thấy tượng con cọp sẽ sợ hãi mà bỏ đi, không dám vào quấy phá bon làng.

Phía trước sạp phên cột một ché rượu giả làm bằng vỏ quả bầu khô, bên trong đổ đầy trấu, miệng quả bầu cắm 1 ống nhỏ làm cần rượu. Bên cạnh ché rượu giả có dựng tượng một con cọp làm bằng gỗ, ngồi quay mặt từ trong ra phía ngoài. Người Mnông cho rằng, các thần xấu, thần ác nhìn thấy tượng con cọp sẽ sợ hãi mà bỏ đi, không dám vào quấy phá bon làng. Phía sau sạp tre, ở giữa hàng rào bon và sạp tre là 1 hàng rào tượng trưng để ngăn chặn các thần ác vào quấy phá.

Già làng thổi tù và, báo hiệu buổi lễ sắp bắt đầu.
Già làng thổi tù và, báo hiệu buổi lễ sắp bắt đầu.

Lễ vật chuẩn bị xong, già làng thổi 1 hồi tù và, thông báo với thần linh và mọi người về việc tổ chức lễ cúng cổng bon. Sau đó già làng làm chủ lễ, dẫn cả đoàn ra phía trước cổng bon để tiến hành những nghi thức quan trọng. Trước ban thờ làm bằng phên tre, nứa, chủ lễ lấy tiết lợn hòa cùng với rượu, cắt ba miếng gan lợn nhỏ, xâu vào một chiếc que cắm bên bình rượu. Già làng cất tiếng cầu xin Yang (trời), thần linh đem đến mưa thuận gió hòa và mùa màng tươi tốt cho bon làng, xin Yang cùng thần linh ngăn chặn và xua đuổi những rủi ro, bệnh tật.

Nghi thức quan trọng diễn ra phía trước cổng bon.
Nghi thức quan trọng diễn ra phía trước cổng bon.

Sau khi đã làm lễ cúng tại cổng bon làng, chủ lễ cùng với bà con quay vào phía sân chính, đem rượu có hòa tiết lợn hiến tế bôi lên mái nhà, lên tường ngôi nhà ở làm phép để xua đuổi, ngăn chặn những rủi ro, bệnh tật đến với bon làng, ngăn chặn các thần ác vào nhà gây rối hoặc làm hại người trong gia đình. 

Già làng trao vòng tay cầu chúc sức khỏe cho dân làng.
Già làng trao vòng tay cầu chúc sức khỏe cho dân làng.

Cuối cùng, già làng tiến hành nghi thức cúng trao vòng sức khỏe cho bà con và du khách tham dự. Sau nghi thức này, các chàng trai, cô gái người Mnông vừa đánh cồng chiêng, vừa say trong những điệu múa, trò chơi sôi động mừng ngày hội.

Già làng cùng các chủ hộ trong gia đình lấy rượu pha với tiết lợn mang về nhà để cúng thần giữ nhà Kuăt.
Già làng cùng các chủ hộ trong gia đình lấy rượu pha với tiết lợn mang về nhà để cúng thần giữ nhà Kuăt.
Sau khi thực hiện xong phần lễ, bà con trong buôn vui ca hát theo tiếng cồng chiêng dặt dìu mang theo ước vọng một cuộc sống thanh bình, hạnh phúc.
Sau khi thực hiện xong phần lễ, bà con trong buôn vui ca hát theo tiếng cồng chiêng dặt dìu mang theo ước vọng một cuộc sống thanh bình, hạnh phúc.

Trong không khí của những ngày đầu tháng 4, điểm xuyết làn nắng vàng như rót mật, già làng cùng nam thanh nữ tú trong bon và du khách vui vẻ thưởng thức hương rượu cần thơm ngọt giữa nhịp chiêng trầm ấm bồng bềnh. Khung cảnh thanh bình như đưa hồn ta về với dòng sông, con suối, về với núi rừng đại ngàn, thật thanh thản và bình yên, thật êm đềm và hạnh phúc...

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Tin nổi bật trang chủ
Kịp thời ngăn chặn 5 học sinh lớp 8 bị dụ rời địa phương đi làm thuê

Kịp thời ngăn chặn 5 học sinh lớp 8 bị dụ rời địa phương đi làm thuê

Pháp luật - Minh Nhật - 19 phút trước
Lực lượng chức năng tỉnh Tuyên Quang vừa kịp thời ngăn chặn 5 học sinh lớp 8 ở xã Minh Tân bị người lạ trên mạng dụ rời địa phương đi làm thuê ở Bắc Ninh.
Khai mạc hội Xuân Tam Chúc 2026: Đón nhận bằng Di tích Quốc gia Đặc biệt và đại nhạc hội quy mô lớn

Khai mạc hội Xuân Tam Chúc 2026: Đón nhận bằng Di tích Quốc gia Đặc biệt và đại nhạc hội quy mô lớn

Photo - Vàng Ni - Phạm Đối - 31 phút trước
Ngày 28/2 (tức 12 tháng Giêng năm Bính Ngọ), Hội Xuân Tam Chúc 2026 đã chính thức khai mạc tại Ninh Bình. Sự kiện năm nay đánh dấu cột mốc lịch sử, khi quần thể Tam Chúc đón nhận quyết định công nhận là Di tích Quốc gia Đặc biệt, khẳng định vị thế di sản văn hóa tâm linh trọng điểm.
Vùng biên giới Gia Lai rộn ràng Ngày hội Biên phòng toàn dân

Vùng biên giới Gia Lai rộn ràng Ngày hội Biên phòng toàn dân

Tin tức - Ngọc Thu - 36 phút trước
Ngày 28/2, xã Ia Nan phối hợp với Đồn Biên phòng Ia Nan (Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Gia Lai) tổ chức Hội nghị sơ kết thực hiện Chỉ thị 01 ngày 9/1/2015 của Thủ tướng Chính phủ về tổ chức phong trào toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia trong tình hình mới, gắn với tổ chức “Ngày hội Biên phòng toàn dân” năm 2026.
Hội Lim đón nhận danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Hội Lim đón nhận danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Sắc màu 54 - Minh Nhật - 3 giờ trước
Sáng 28/2, xã Tiên Du phối hợp với xã Liên Bão, tỉnh Bắc Ninh tổ chức Lễ đón nhận danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đối với Lễ hội truyền thống - Hội Lim.
Thiết thực tại Ngày hội Biên phòng toàn dân ở khu vực biên giới biển

Thiết thực tại Ngày hội Biên phòng toàn dân ở khu vực biên giới biển

Xã hội - Văn Long - Tào Đạt - 4 giờ trước
Ngày 27/2, tại xã Lai Hòa, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Lai Hòa phối hợp UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Vĩnh Phước và Đồn Biên phòng Lai Hòa, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng TP. Cần Thơ tổ chức Ngày hội Biên phòng toàn dân năm 2026.
Rực rỡ đường cờ Tổ quốc nơi biên cương

Rực rỡ đường cờ Tổ quốc nơi biên cương

Những ngày Tết, đồng bào DTTS Gia Lai đang lan tỏa tinh thần yêu nước, tự hào dân tộc và niềm tin tuyệt đối vào sự lãnh đạo của Đảng bằng những đường cờ Tổ quốc rực rỡ khắp biên cương.
Giữ mạch nguồn tín dụng chính sách phủ kín vùng đất khó

Giữ mạch nguồn tín dụng chính sách phủ kín vùng đất khó

Kinh tế - Phương Linh - 5 giờ trước
Giữa bộn bề khó khăn của một huyện nghèo sau sắp xếp đơn vị hành chính, dòng vốn tín dụng chính sách vẫn chảy đều, bền bỉ và kịp thời về từng thôn, buôn ở nhiều khu vực khó khăn của tỉnh Đắk Lắk. Không chỉ góp phần kéo giảm tỷ lệ hộ nghèo từ 2,2 - 2,4% mỗi năm, nguồn vốn ưu đãi còn tạo “điểm tựa” để đồng bào dân tộc thiểu số nâng cao thu nhập, ổn định sinh kế, kiến tạo tương lai trên chính mảnh đất quê hương.
Ngành Y tế Cần Thơ tổ chức đi bộ, vận động được hơn 1,5 tỉ đồng đầu tư cho y tế cơ sở

Ngành Y tế Cần Thơ tổ chức đi bộ, vận động được hơn 1,5 tỉ đồng đầu tư cho y tế cơ sở

Xã hội - Tào Đạt - 5 giờ trước
Kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam, ngày 28/2, tại công viên Lưu Hữu Phước, Sở Y tế TP. Cần Thơ tổ chức đi bộ với chủ đề “Ngành Y tế Cần Thơ hướng về y tế cơ sở”.
Gia Lai tích cực phòng - chống bệnh dại

Gia Lai tích cực phòng - chống bệnh dại

Sức khỏe - T.Nhân - H.Trường - 5 giờ trước
Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai vừa có Công văn về triển khai công tác phòng - chống bệnh dại trên địa bàn toàn tỉnh.
Phó Thủ tướng Mai Văn Chính: Văn hóa không chỉ là di sản của quá khứ mà còn là động lực cho tương lai

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính: Văn hóa không chỉ là di sản của quá khứ mà còn là động lực cho tương lai

Tin tức - Thuý Hồng-Anh Dũng - 8 giờ trước
Sáng 28/2, Phó Thủ tướng Mai Văn Chính dự khai mạc sự kiện “Sắc xuân trên mọi miền Tổ quốc”.
Công an Thanh Hóa phát hiện kho lạnh chứa 6 tấn thực phẩm bẩn

Công an Thanh Hóa phát hiện kho lạnh chứa 6 tấn thực phẩm bẩn

Pháp luật - Quỳnh Trâm - 9 giờ trước
Công an tỉnh Thanh Hóa phối hợp với lực lượng chức năng vừa phát hiện, thu giữ gần 6 tấn xương, gân, đuôi, chân trâu bò không rõ nguồn gốc.