Từ sắc màu Oóc Om Bóc - Đua ghe Ngo đến nhịp phát triển mới của TP. Cần Thơ

Sự kiện không chỉ là dịp tôn vinh bản sắc văn hóa dân tộc Khmer, mà còn thể hiện khát vọng vươn lên của đô thị trung tâm vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), nơi văn hóa, thể thao và du lịch cùng hòa nhịp trong dòng chảy phát triển bền vững. Trao đổi với VietNamNet, chuyên trang Dân tộc và Phát triển, ông Trương Cảnh Tuyên, Chủ tịch UBND TP. Cần Thơ, Trưởng ban Ban Tổ chức Lễ hội Oóc Om Bóc - Đua ghe Ngo 2025 đã chia sẻ nhiều thông tin ý nghĩa về giá trị, tầm vóc và định hướng phát triển của lễ hội trong tình hình mới.

Phóng viên: Năm 2025, TP. Cần Thơ tổ chức Lễ hội Oóc Om Bóc - Đua ghe Ngo quy mô lớn với nhiều chuỗi hoạt động. Ông có thể cho biết điểm nhấn nổi bật cũng như ý nghĩa của sự kiện này đối với thành phố nói riêng và khu vực ĐBSCL nói chung?

Ông Trương Cảnh Tuyên: Trong không khí vui tươi, phấn khởi sau thành công của Đại hội đại biểu Đảng bộ thành phố lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030, tiến tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Cần Thơ tổ chức Lễ hội Oóc Om Bóc - Đua ghe Ngo 2025 như một điểm nhấn văn hóa - thể thao - du lịch cấp vùng với tinh thần “Kết nối bản sắc, lan tỏa niềm vui, cùng phát triển”.

Điểm nhấn nổi bật chính là Giải đua ghe Ngo - biểu tượng của sức mạnh, tinh thần đoàn kết và khát vọng vươn lên của đồng bào Khmer. Cuộc đua diễn ra trên dòng sông Maspéro, phường Sóc Trăng, TP. Cần Thơ, với sự tham gia của 60 đội ghe Ngo nam, nữ đến từ nhiều địa phương trong và ngoài thành phố. 

Đây là hoạt động được đồng bào Khmer mong đợi nhất hàng năm; và đây cũng chính là Lễ hội được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia vào năm 2022 và được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam xác lập kỷ lục “có số lượng ghe ngo và vận động viên đông nhất”.

Cùng với đó là chuỗi hoạt động phong phú như lễ cúng trăng được tổ chức tại chùa Khleang, phường Sóc Trăng, TP. Cần Thơ; thả đèn nước (Lôiprotip) và ghe Cà hâu; Hội chợ xúc tiến thương mại sản phẩm OCOP TP. Cần Thơ và đặc sản vùng miền năm 2025 với quy mô khoản 450 gian hàng; hội chợ ẩm thực, biểu diễn nghệ thuật dân tộc, trình diễn không gian văn hóa Nam Bộ, giao lưu các đoàn nghệ thuật Khmer trong và ngoài nước.

Lễ hội là dịp để Cần Thơ khẳng định vị thế trung tâm vùng ĐBSCL - không chỉ về kinh tế mà còn về văn hóa, du lịch và thể thao, góp phần đưa hình ảnh Cần Thơ năng động, hội nhập và đậm đà bản sắc đến với bạn bè trong nước và quốc tế.

Phóng viên: Oóc Om Bóc - Đua ghe Ngo không chỉ là lễ hội thể thao, văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer, mà còn là điểm nhấn trong chuỗi các hoạt động quảng bá du lịch của Cần Thơ, đồng thời là cơ hội lan tỏa tinh thần đoàn kết các dân tộc. Thành phố có định hướng gì để phát huy các giá trị này trong tầm nhìn dài hạn?

Ông Trương Cảnh Tuyên: TP. Cần Thơ xác định văn hóa là nền tảng của phát triển, là sợi dây gắn kết các dân tộc. Như cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng từng khẳng định: “Văn hóa là bản sắc của dân tộc. Văn hóa còn thì dân tộc còn, văn hóa mất thì dân tộc mất”.

Đây không chỉ là lời nhắc nhở sâu sắc mà còn là kim chỉ nam cho sự phát triển bền vững, giúp mỗi địa phương, mỗi người dân ý thức hơn trong việc gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống. Thành phố sẽ tiếp tục đầu tư, quy hoạch và hỗ trợ các hoạt động văn hóa dân gian, gắn kết lễ hội truyền thống với phát triển du lịch, từ đó biến các giá trị văn hóa trở thành nguồn lực nội sinh quan trọng cho sự phát triển kinh tế - xã hội của Cần Thơ trong dài hạn. 

Góp phần bảo tồn, phát huy nét đẹp văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Khmer trên địa bàn thành phố đặc biệt là trong hoạt động văn hóa lễ hội. Đáp ứng tâm tư nguyện vọng, nhu cầu sinh hoạt đời sống văn hóa, tinh thần của đồng bào các dân tộc trong thành phố nói chung và đồng bào dân tộc Khmer nói riêng.

Phóng viên: Việc tổ chức lễ hội quy mô cấp vùng chắc chắn đòi hỏi nguồn kinh phí lớn, trong đó xã hội hóa là giải pháp tất yếu. Thành phố có giải pháp nào để huy động nguồn lực xã hội hóa hiệu quả mà vẫn giữ được tinh thần cộng đồng, bản sắc văn hóa, tránh thương mại hóa lễ hội, thưa ông?

Ông Trương Cảnh Tuyên: Chúng tôi thực hiện chủ trương “xã hội hóa nhưng không thương mại hóa”. Xã hội hóa ở đây nhằm đồng hành vì cộng đồng, chứ không biến lễ hội thành hoạt động mang tính thương mại.

Việc huy động nguồn lực xã hội hóa được thực hiện công khai, minh bạch, bảo đảm mọi nguồn đóng góp đều hướng đến mục tiêu lan tỏa giá trị cộng đồng. Thành phố khuyến khích doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân cùng tham gia với tinh thần trách nhiệm xã hội, chung tay gìn giữ và phát triển văn hóa dân tộc Khmer - vốn là một phần không thể tách rời của văn hóa Nam Bộ.

Phóng viên: Nhân dịp lễ hội, thông điệp mà ông muốn gửi gắm đến đồng bào dân tộc Khmer, người dân Cần Thơ và du khách trong, ngoài nước là gì, để từ đó cùng làm tốt hơn nữa công tác gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa vùng sông nước Nam Bộ?

Ông Trương Cảnh Tuyên: Tôi xin gửi lời chúc mừng và lời cảm ơn chân thành đến đồng bào Khmer, các nghệ nhân, vận động viên, Nhân dân TP. Cần Thơ cùng du khách gần xa và doanh nghiệp đã đồng hành, chung sức làm nên thành công của lễ hội.

Tôi tin rằng Lễ hội Oóc Om Bóc - Đua ghe Ngo sẽ tiếp tục là cầu nối của niềm tin, tình đoàn kết và lòng tự hào dân tộc, để mỗi người dân Cần Thơ cùng nhau giữ gìn, lan tỏa giá trị văn hóa dân tộc, góp phần xây dựng thành phố văn minh - hiện đại - nghĩa tình, xứng đáng là trung tâm vùng ĐBSCL, nơi hội tụ và lan tỏa tinh hoa văn hóa Nam Bộ.

Phóng viên: Xin cảm ơn ông đã dành thời gian chia sẻ với bạn đọc báo VietNamNet về lễ hội truyền thống đặc sắc của đồng bào dân tộc Khmer.