Lễ hội chùa HươngDu Xuân miền Bắc, du khách không thể bỏ qua 10 lễ hội đầu Xuân này.
Kể từ ngày mùng 3 Tết, người dân và du khách thập phương đến với miền Bắc có thể tham khảo danh sách các lễ hội đặc trưng của các địa phương để du Xuân, thăm viếng và tìm hiểu về những phong tục văn hóa đẹp trong văn hóa Việt Nam.
1. Hội Gò Đống Đa
Đây là lễ hội chiến thắng, được tổ chức để tưởng nhớ tới công tích lẫy lừng của vua Quang Trung - người anh hùng trong lịch sử chống giặc ngoại xâm của dân tộc.
Trong ngày hội có nhiều trò chơi vui khỏe, thể hiện rõ tinh thần thượng võ.
2. Lễ hội chùa Hương
Lễ hội chùa Hương là một trong những lễ hội nổi tiếng của miền Bắc bởi khu di tích thắng cảnh Hương Sơn sơn thủy hữu tình, thu hút khách thập phương. Cứ mỗi dịp Xuân về, người dân miền Bắc lại nô nức khai hội chùa Hương từ mùng 6 âm lịch và kéo dài hết tháng 3, tại xã Hương Sơn, huyện Mỹ Đức, Hà Nội.
Trong những ngày tổ chức lễ hội, chùa Hương tấp nập vào ra hàng ngàn thuyền khách. Du khách đến chùa Hương không chỉ được tham gia vào hành trình về cõi Phật, mà còn được đắm mình trong không gian của non nước mênh mông với hàng giờ ngồi thuyền ngắm cảnh.
3. Lễ hội thờ Tản Viên Sơn Thánh
Lễ hội bắt nguồn từ phong tục thờ Tản Viên Sơn Thánh được công nhận nhằm bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa tinh thần của cộng đồng các dân tộc Việt Nam đối với công đức của Đức Thánh Tản Viên Sơn.
Đặc biệt, vào ngày chính hội, mồng 10 tháng Giêng, sẽ diễn ra Lễ đón nhận Bằng Tục thờ Tản Viên Sơn Thánh là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, khai hội Tản Viên Sơn Thánh.
Buổi lễ được tổ chức tại Di tích lịch sử văn hóa Đền Hạ, xã Minh Quang (huyện Ba Vì, Hà Nội); tổ chức dâng hương tại di tích Đền Thượng, Đền Trung, Đền Hạ.
4. Lễ hội Tịch điền Đọi Sơn
Hằng năm, người dân tại xã Đọi Sơn, huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam đều nô nức đón chờ tổ chức Lễ hội Tịch điền Đọi Sơn. Đây là Lễ hội truyền thống xuống đồng cày ruộng và cầu cho một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt.
Lễ hội Tịch điền Đọi Sơn diễn ra từ mùng 5 đến mùng 7 tháng Giêng, lễ hội mang ý nghĩa khuyến nông, có lịch sử diễn ra từ thế kỷ X trên quê hương vua Lê Đại Hành.
Sau nhiều năm thất truyền, lễ hội Tịch Điền được khôi phục năm 2009 vào mùng 7 tháng Giêng âm lịch.
5. Lễ hội đền Gióng
Vào ngày 6 Tết hằng năm, lễ hội đền Gióng là lễ hội truyền thống đặc sắc của xã Phù Đổng, huyện Gia Lâm, đã được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.
Lễ hội diễn ra trong 3 ngày với đầy đủ các nghi lễ truyền thống như: lễ khai quang, lễ rước, lễ dâng hương, dâng hoa tre lên đền Thượng, nơi thờ Thánh Gióng.
Ngày chính hội là mùng 7, ngày thánh hóa theo truyền thuyết. Nghi lễ chủ yếu trong ngày chính hội là dâng hoa tre ở đền Thượng (thờ Thánh Gióng) và chém tướng giặc.
6. Lễ hội chợ Viềng
Đến Chợ Viềng xem phiên chợ duy nhất trong năm được họp lúc nửa đêm, đã trở thành một nét văn hóa đặc sắc trong các lễ hội tại miền Bắc. Theo ghi chép, từ chiều mùng 7 tháng Giêng hằng năm, du khách các nơi lại nườm nượp đổ về hội chợ Viềng ở xã Kim Thái, huyện Vụ Bản (Nam Định). Đây là phiên chợ chỉ diễn ra 1 lần trong năm, được gọi là chợ mua hàng cầu may.
Ngoài chợ Viềng, các du khách còn được trẩy hội Phủ Dày vào mùng 8 tháng Giêng. Phủ Dày là một trong những phủ thờ bà Chúa Liễu Hạnh trong "tứ bất tử" ở Việt Nam.
7. Lễ hội Yên Tử
Lễ hội bắt đầu từ ngày 10 tháng Giêng kéo dài hết tháng 3 âm lịch. Du khách đổ về Yên Tử (Quảng Ninh) để được chạm tới ngôi chùa làm bằng đồng nằm trên đỉnh non thiêng.
Năm nay, lần đầu tiên Lễ khai hội được tổ chức tại Trung tâm văn hóa Trúc Lâm thuộc dự án Khu trung tâm Lễ hội Yên Tử.
Ngoài ra, trong khuôn khổ Lễ hội Yên Tử còn có Lễ hội Hoa Anh đào - Mai vàng Yên Tử, Lễ hội đền, chùa Hang Son, Lễ hội khai xuân chùa Ba Vàng…
8. Lễ hội Lim
Hội Lim là một lễ hội lớn của tỉnh Bắc Ninh, chính hội được tổ chức vào ngày 13 tháng Giêng hằng năm, trên địa bàn huyện Tiên Du.
Lễ hội có nguồn gốc từ hội chùa, hội hát, liên quan đến tiếng hát của chàng Trương Chi trong truyền thuyết Trương Chi - Mỵ Nương.
Trong những ngày lễ, nhiều trò chơi dân gian như đấu võ, đấu vật, đấu cờ, đu tiên, thi dệt cửi, nấu cơm được tổ chức. Đặc sắc hơn cả là phần hát hội.
9. Khai ấn đền Trần
Lễ hội diễn ra tại đền Trần - Nam Định, là một trong những lễ hội khai Xuân lớn nhất trong năm, diễn ra từ ngày 11-16 tháng Giêng.
Ngoài lễ phát ấn lúc giữa đêm 14 và mở đầu ngày 15 tháng Giêng, lễ hội còn tổ chức xen kẽ các hoạt động hội truyền thống gồm múa lân, múa rồng, hát chèo, hát chầu văn, thi đấu cờ người, đấu vật...
Lễ khai ấn là một tập tục văn hóa mang tính nhân văn để nhà vua tế lễ Trời, Đất, Tiên tổ thể hiện lòng thành kính biết ơn non sông, cha ông. Và cũng là "tín hiệu nhắc nhở" chấm dứt ngày Tết, thực sự bắt tay vào công việc.
Gần đây, ngày càng nhiều người tới hành lễ tại đền Trần vào dịp hội với mong muốn năm mới thành đạt và phát tài.
10. Lễ hội Bà Chúa Kho
Lễ hội Bà Chúa Kho được tổ chức vào ngày 14 tháng Giêng, nhưng từ đầu năm, mỗi ngày, khu đền Bà Chúa Kho (tại làng Cổ Mễ, phường Vũ Ninh, TP. Bắc Ninh) luôn thu hút đông đảo bà con đến cầu may vào dịp đầu năm. Hầu hết, những người làm kinh doanh đều thích đến Bà Chúa Kho vào dịp đầu năm với mong muốn "xin ơn" cho các công việc trong năm mới được suôn sẻ, phát đạt.
Những lễ hội truyền thống của người dân miền Bắc vào dịp đầu năm, người dân và du khách có thể đến thăm và tìm hiểu các nét văn hóa đặc sắc, tham gia các hoạt động trong lễ hội để thêm yêu, thêm tự hào về truyền thống văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc Việt Nam.
