Mở rộng đối tượng được BHYT chi trả 100% chi phí
Bước sang năm 2026, chính sách bảo hiểm y tế (BHYT) ghi nhận những thay đổi quan trọng về phạm vi quyền lợi. Điểm nhấn mới là việc nâng mức hưởng lên 100% chi phí khám chữa bệnh trong phạm vi quyền lợi dành cho hai nhóm đối tượng: Người thuộc hộ gia đình cận nghèo và người cao tuổi từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp hưu trí xã hội.
Bên cạnh đó là tăng tỷ lệ mức hưởng cho người tham gia BHYT thuộc diện chính sách xã hội, người dễ bị tổn thương, người có thu nhập thấp và một số nhóm cần ưu tiên khác.
Theo Bộ Y tế, trước bối cảnh già hóa dân số, việc mở rộng quyền lợi này nhằm giảm gánh nặng tài chính cho người dân, bảo đảm cơ hội tiếp cận y tế công bằng và hiện thực hóa mục tiêu bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân.
Từ ngày 1/1/2026, nhiều chính sách y tế mới có lợi cho người dân bắt đầu có hiệu lực. (Ảnh minh họa)Người dân tự đi khám ngoại trú tuyến tỉnh được hỗ trợ 50%
Theo quy định tại Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT, từ ngày 1/7/2026, khi khám chữa bệnh ngoại trú tại cơ sở khám chữa bệnh cấp cơ bản có điểm từ 50 đến dưới 70 điểm, người bệnh được BHYT thanh toán 50% mức hưởng.
Cũng từ thời gian này, khi khám chữa bệnh ngoại trú tại cơ sở khám chữa bệnh cấp cơ bản được xác định là tuyến tỉnh hoặc tuyến Trung ương trước 1/1/2025, thì người bệnh được quỹ BHYT thanh toán 50% mức hưởng (quy định hiện hành là 0%).
Cũng từ 1/7/2026, khi khám chữa bệnh ngoại trú tại cơ sở khám chữa bệnh cấp chuyên sâu được xác định là bệnh viện tuyến tỉnh trước 1/1/2025, thì người bệnh được quỹ BHYT thanh toán 50% mức hưởng (quy định hiện hành là 0%).
Giảm mức đóng BHYT cho học sinh, sinh viên
Từ ngày 1/1/2026, mức đóng BHYT của học sinh, sinh viên được điều chỉnh theo Nghị định 188/2025 của Chính phủ. Theo quy định mới, học sinh và sinh viên thuộc nhóm tham gia BHYT bắt buộc, với mức đóng hằng tháng bằng 4,5% mức tham chiếu (tương đương lương cơ sở).
Đáng chú ý, Ngân sách Nhà nước hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng, giúp giảm đáng kể gánh nặng tài chính cho người tham gia (hiện nay là hỗ trợ 30%).
Theo đó, tổng mức đóng BHYT của mỗi học sinh, sinh viên trong một năm là 1.263.600 đồng; sau khi được hỗ trợ, số tiền thực tế phải đóng tối đa còn 631.800 đồng/năm.
Riêng tại TP. Hồ Chí Minh, từ cuối năm 2025, thành phố triển khai chính sách miễn phí BHYT cho học sinh và người cao tuổi.
Với hơn 2 triệu học sinh đang theo học tại các trường phổ thông và trung tâm giáo dục thường xuyên (bao gồm cả công lập và ngoài công lập), ngân sách TP. Hồ Chí Minh hỗ trợ thêm 50% mức đóng. Kết hợp với mức hỗ trợ 50% từ ngân sách Trung ương, học sinh và người cao tuổi trên địa bàn thành phố được miễn đóng BHYT hoàn toàn.
Xếp lương từ bậc 2 cho bác sĩ ngay khi tuyển dụng
Từ ngày 1/1/2026, chế độ tiền lương và phụ cấp đối với cán bộ, nhân viên y tế được điều chỉnh theo lộ trình cải cách chính sách tiền lương. Trong đó, nhiều chức danh chuyên môn y tế được nâng mức lương khởi điểm ngay khi tuyển dụng nhằm phản ánh đúng yêu cầu đào tạo dài hạn và tính chất đặc thù của nghề.
Cụ thể, các chức danh gồm bác sĩ y khoa, bác sĩ y học cổ truyền, bác sĩ răng hàm mặt, bác sĩ y học dự phòng và dược sĩ sẽ được xếp lương từ bậc 2 ngay khi tuyển dụng vào chức danh nghề nghiệp tương ứng, thay vì bắt đầu từ bậc 1 như trước đây. Quy định này được áp dụng cho đến khi có chính sách tiền lương mới.
Bên cạnh đó, người lao động thường xuyên, trực tiếp làm chuyên môn y tế trong các lĩnh vực có tính chất áp lực và rủi ro cao như tâm thần, pháp y, pháp y tâm thần, hồi sức cấp cứu và giải phẫu bệnh được hưởng phụ cấp ưu đãi nghề ở mức 100%.
Đối với nhân viên y tế công tác tại trạm y tế cấp xã và các cơ sở y tế dự phòng, mức phụ cấp ưu đãi nghề được áp dụng linh hoạt theo từng khu vực. Cụ thể, mức 100% được áp dụng tại vùng đồng bào DTTS và miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn, khu vực biên giới và hải đảo; các khu vực còn lại được hưởng mức phụ cấp tối thiểu 70%.
Phụ nữ sinh con thứ 2 nghỉ thai sản 7 tháng
Quốc hội đã chính thức thông qua Luật Dân số với nhiều quy định mới liên quan đến truyền thông dân số, duy trì mức sinh thay thế, giảm mất cân bằng giới tính khi sinh, thích ứng với già hóa dân số và nâng cao chất lượng dân số.
Theo đó, để duy trì mức sinh thay thế, luật quy định nhiều chính sách đáng chú ý. Cụ thể, từ ngày 1/7/2026, lao động nữ sinh con thứ 2 được nghỉ thai sản 7 tháng, thay vì 6 tháng như hiện hành; lao động nam có vợ sinh con được nghỉ 10 ngày làm việc. Người có từ hai con đẻ trở lên được ưu tiên khi mua, thuê mua hoặc thuê nhà ở xã hội.
Ngân sách Nhà nước chi trả phí khám sức khỏe định kỳ
Nhằm chuyển đổi trọng tâm từ chữa bệnh sang phòng bệnh, theo quy định tại Luật Phòng bệnh, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, người dân được quyền khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc phát hiện sớm bệnh tật ít nhất mỗi năm 1 lần.
Kinh phí cho hoạt động này sẽ do ngân sách Nhà nước và quỹ BHYT chi trả, đồng thời bắt đầu lộ trình miễn chi phí khám chữa bệnh cơ bản cho các nhóm ưu tiên.
