Cô giáo miền xuôi hơn 20 năm giữ lửa ở “Mái ấm vùng cao”
Hơn 2 thập kỷ gắn bó với Trường Phổ thông Vùng cao Việt Bắc, cô Vũ Thị Thu không chỉ truyền tình yêu môn Vật lí cho học sinh DTTS, mà còn nâng đỡ nhiều em vượt qua nghịch cảnh, tiếp tục con đường học tập.
.jpg)
Với cô giáo Vũ Thị Thu, điều đáng nhớ nhất sau hơn 20 năm đứng lớp không phải những tấm bằng khen, mà là khoảnh khắc học trò tự tin bước tiếp trên con đường mình lựa chọn. Có em trở thành giáo viên, có em vượt qua nỗi sợ môn Vật lí, cũng có những em chỉ cần một lời động viên để không từ bỏ việc học.
Tại Trường Phổ thông Vùng cao Việt Bắc, nơi nhiều thế hệ học sinh trìu mến gọi là “Mái ấm vùng cao”, cô Thu đã dành phần lớn tuổi trẻ cho những học trò đến từ các bản làng miền núi.
Từ câu chuyện ký túc xá đến mái trường gắn bó cả thanh xuân
Sinh năm 1976 tại xã Tây Thụy Anh, tỉnh Hưng Yên, cô Thu biết đến Trường Phổ thông Vùng cao Việt Bắc khi còn học tại Đại học Sư phạm Thái Nguyên. Trong phòng ký túc xá, 3 người bạn cùng phòng vốn là cựu học sinh của trường thường kể về sự chăm lo của thầy cô và Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Văn Đào - nguyên Hiệu trưởng nhà trường.
Những câu chuyện ấy khiến cô sinh viên miền xuôi tò mò, rồi dành tình cảm đặc biệt cho ngôi trường mình chưa từng gắn bó. Sau khi tốt nghiệp, cô chọn đến công tác tại đây. Quyết định khi ấy mở đầu hành trình hơn 2 thập kỷ dạy học và đồng hành cùng học sinh DTTS.
Từ giáo viên trực tiếp giảng dạy, Tổ trưởng chuyên môn đến Tổ phó Tổ Bộ môn Tự nhiên, ở vị trí nào cô cũng đặt việc học và sự trưởng thành của học sinh lên trước.
Với môi trường nội trú, sự quan tâm của giáo viên không dừng ở giờ lên lớp mà còn ở những câu chuyện đời sống, tâm tư và khó khăn của các em xa nhà.
Cô Thu luôn tâm niệm tinh thần “Tất cả vì học sinh các dân tộc thân yêu” phải được thể hiện bằng những việc làm cụ thể. Có khi đó là tìm cách giảng lại một bài khó, có khi là động viên một học sinh đang nản chí, và có lúc là đưa ra quyết định vượt xa trách nhiệm thông thường của người giáo viên.

Đón học trò về nhà, giúp em đi hết con đường học vấn
Trong những kỷ niệm về công tác chủ nhiệm, cô Thu nhớ nhất một nữ sinh người Thái có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.
Bố em sức khỏe yếu, mẹ không thông thạo tiếng phổ thông. Khi em vừa đứng trước ngưỡng cửa đại học, người bố qua đời, để lại mẹ và em trai sắp vào cấp ba. Gánh nặng kinh tế khiến ước mơ học tiếp của nữ sinh đứng trước nguy cơ dang dở.
Không muốn học trò phải dừng bước, cô Thu đón em về sống cùng gia đình mình. Quyết định ấy nhận được sự ủng hộ của chồng và các con cô.
Trong những năm em học đại học, rồi tiếp tục học cao học, gia đình cô là chỗ dựa, chăm lo sinh hoạt và động viên em vượt qua khó khăn.
Tình cảm thầy trò từ đó trở thành tình thân. Nữ sinh ngày nào không chỉ hoàn thành việc học, mà còn trở thành giáo viên, tiếp tục đứng trên bục giảng. Ngày chứng kiến học trò nhận bằng tốt nghiệp và trưởng thành, cô Thu xúc động rơi nước mắt.
Câu chuyện ấy cho thấy ý nghĩa đặc biệt của hai chữ “mái ấm” ở một ngôi trường có nhiều học sinh sống xa gia đình. Sự hỗ trợ không chỉ giúp một người trẻ vượt qua biến cố, mà còn mở ra cơ hội để em tự lập và tiếp tục trao đi kiến thức cho thế hệ sau.
Với cô Thu, niềm vui của nghề giáo không chỉ đến từ thành tích trong học tập. Đó còn là khi học sinh biết tin vào bản thân, có khả năng lựa chọn tương lai và đủ nghị lực vượt qua hoàn cảnh xuất thân.
.jpg)
Biến môn Vật lí khó thành niềm say mê
Gắn bó với môn Vật lí, cô Thu hiểu những khó khăn mà học sinh dân tộc thiểu số có thể gặp khi tiếp cận kiến thức đòi hỏi tư duy trừu tượng, tính toán và suy luận.
Vì vậy, cô chú trọng đổi mới phương pháp, đưa những định luật, hiện tượng vật lí vào các ví dụ gần gũi để học sinh dễ hình dung, chủ động đặt câu hỏi và luyện tư duy.
Không chỉ giảng dạy, cô còn tham gia bồi dưỡng học sinh giỏi và hướng dẫn nghiên cứu khoa học kỹ thuật. Đội tuyển học sinh giỏi quốc gia môn Vật lí của trường có học sinh đạt giải Khuyến khích trong 3 năm học liên tiếp: 2023 - 2024, 2024 - 2025 và 2025 - 2026.
Riêng năm học 2024 - 2025, học sinh do cô bồi dưỡng đạt 2 giải Nhất môn Vật lí cấp tỉnh, ở khối lớp 11 và 12. Cũng trong năm học này, học sinh được cô hướng dẫn nghiên cứu khoa học kỹ thuật giành giải Triển vọng cấp quốc gia.
Những kết quả ấy là động lực để cô tiếp tục khơi dậy sự tự tin, khả năng khám phá và sáng tạo của học trò vùng cao.

Có trình độ thạc sĩ Vật lí, cô Thu còn được tham gia nhiều công việc chuyên môn do Bộ Giáo dục và Đào tạo giao, trong đó có Hội đồng Quốc gia thẩm định sách giáo khoa lớp 12; rà soát, phát triển Chương trình giáo dục phổ thông; thẩm định chương trình dự bị đại học và tài liệu bồi dưỡng STEM.
Dù đảm nhận những nhiệm vụ chuyên môn ở phạm vi rộng hơn, cô vẫn gắn bó với lớp học, đồng thời chia sẻ kinh nghiệm, học liệu, thực hiện tiết dạy minh họa và hỗ trợ đồng nghiệp ứng dụng công nghệ thông tin, đổi mới phương pháp giảng dạy.
Hơn 20 năm công tác, cô được trao 2 Bằng khen của Ủy ban Dân tộc (nay là Bộ Dân tộc và Tôn Giáo), 1 Bằng khen của Công đoàn Giáo dục Việt Nam và nhiều hình thức ghi nhận khác. Nhưng với cô, những cuộc gặp lại học trò, những lời hỏi thăm và hành trình trưởng thành của các em mới là phần thưởng bền lâu nhất.



