Công nghệ "đánh thức" di sản, mở rộng trải nghiệm
Đắk Lắk “đánh thức” di sản bằng công nghệ để giá trị bản sắc sống động và gần gũi; trở thành “trợ thủ” đắc lực giúp du lịch bứt phá.
Khi di sản “biết nói” trên không gian số
Trước sự tác động của nhịp sống hiện đại, việc bảo tồn, lưu giữ những giá trị văn hóa đang đặt ra nhiều thách thức. Chuyển đổi số được xem lối mở đưa di sản đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Tiên phong việc ứng dụng công nghệ vào bảo tồn văn hóa, Bảo tàng Đắk Lắk để hiện vật “kể chuyện” bằng công nghệ số.
Với hệ thống thuyết minh tự động (Audio Guide), mã QR và mô hình hiện vật 3D được tích hợp trực tiếp tại không gian trưng bày, du khách có thể quét mã để tìm hiểu thông tin chi tiết về hiện vật.
Đặc biệt, công nghệ quét 3D giúp người xem có thể xoay 360 độ để quan sát từng hoa văn tinh xảo làm hiện vật gần gũi, sinh động hơn.
Bên cạnh đó, công nghệ thực tế ảo tăng cường (AR) còn mang đến trải nghiệm mới lạ cho du khách.
Không gian nhà dài truyền thống được tái hiện như một “sân khấu số”. Nơi tiếng cồng chiêng vang lên, những nghi lễ truyền thống hiện ra chân thực chỉ qua một thao tác “chạm”.
Cái “chạm” ấy tạo cho du khách cảm giác hòa mình vào đời sống văn hóa của đồng bào Tây Nguyên. Đây được xem là cách làm hiệu quả để di sản “sống” trong đời sống hiện đại.
Song song với hoạt động trưng bày, Bảo tàng Đắk Lắk cũng đang từng bước xây dựng cơ sở dữ liệu số cho hệ thống hiện vật. Hàng nghìn hình ảnh, hồ sơ, tư liệu đang được số hóa thông qua công nghệ quét và lưu trữ dữ liệu điện tử.
Việc số hóa không chỉ giúp bảo vệ hiện vật trước nguy cơ hư hỏng, mai một, mà còn giúp công chúng tiếp cận di sản dễ dàng hơn. Chỉ cần kết nối Internet, người dân và du khách ở bất cứ đâu cũng có thể tìm hiểu về văn hóa Đắk Lắk.
Theo bà Võ Thị Phượng, Giám đốc Bảo tàng Đắk Lắk, ứng dụng công nghệ số mang lại nhiều lợi ích trong việc bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa.
Việc số hóa thông tin hiện vật vật thể, nghi thức, nghi lễ, lễ hội dân gian truyền thống của các dân tộc, không chỉ giúp lưu giữ dữ liệu lâu dài, mà còn tạo ra trải nghiệm thú vị. Từ đó, tạo nền tảng cho việc phát triển các sản phẩm du lịch có chiều sâu, thu hút công chúng đến với bảo tàng.
Công nghệ đang mở ra một cánh cửa mới cho hành trình bảo tồn di sản ở Đắk Lắk. Khi hiện vật “biết nói”, khi văn hóa hiện diện trên không gian số, di sản đang từng ngày bước gần hơn với đời sống hiện đại.
Du lịch thông minh mở rộng trải nghiệm
Không chỉ ứng dụng công nghệ để bảo tồn di sản, Đắk Lắk còn đang từng bước xây dựng hệ sinh thái du lịch thông minh. Từ bản đồ số, hộ chiếu ẩm thực đến các nền tảng quảng bá trực tuyến. Công nghệ đang trở thành “trợ thủ” đắc lực giúp du lịch địa phương bắt nhịp xu thế mới.
Những cẩm nang giấy, tờ rơi quảng bá và nhiều tiện ích đã được tích hợp trên nền tảng số. Từ đó, giúp du khách có thể dễ dàng tìm kiếm điểm đến, khách sạn, nhà hàng, các dịch vụ du lịch.
Nổi bật nhất, là Bản đồ du lịch số Đắk Lắk. Hệ thống này tích hợp nhiều tiện ích, như: Tra cứu thông tin điểm tham quan, chỉ dẫn đường đi, hiển thị cơ sở lưu trú, nhà hàng, địa điểm vui chơi và các dịch vụ liên quan.
Không chỉ hỗ trợ tìm kiếm thông tin, bản đồ số còn ứng dụng công nghệ thực tế ảo 360 độ và hệ thống thuyết minh đa ngôn ngữ. Qua đó, giúp du khách có trải nghiệm trực quan hơn trước khi đến điểm du lịch.
Nhờ công nghệ định vị và gợi ý lịch trình, du khách có thể chủ động xây dựng hành trình phù hợp với nhu cầu cá nhân. Việc đánh giá điểm đến, chia sẻ hình ảnh và trải nghiệm cũng giúp quảng bá du lịch địa phương theo cách gần gũi, tự nhiên hơn.
Bên cạnh bản đồ số, “Hộ chiếu ẩm thực Đắk Lắk” cũng là một sản phẩm mới mẻ, tạo dấu ấn riêng trong hành trình chuyển đổi số du lịch của tỉnh.
Được thiết kế như một cuốn sổ tay nhỏ, "hộ chiếu" giới thiệu các món ăn đặc trưng, địa chỉ quán ăn, nhà hàng tiêu biểu, cơ sở lưu trú và dịch vụ vận tải.
Thông qua mỗi món ăn, du khách có cơ hội hiểu thêm về văn hóa, tập quán và đời sống của người dân địa phương.
Việc ứng dụng công nghệ số trong quảng bá ẩm thực cũng góp phần kết nối các điểm đến, hình thành chuỗi trải nghiệm du lịch đặc sắc hơn cho du khách.
Theo ông Lê Phúc Long, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Đắk Lắk, việc xây dựng cơ sở dữ liệu du lịch và bản đồ số không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản lý, mà còn hỗ trợ doanh nghiệp quảng bá thông tin minh bạch, thuận tiện hơn cho du khách.
Chuyển đổi số đang mở ra hướng đi mới cho du lịch Đắk Lắk, góp phần làm cho văn hóa và du lịch trở nên gần gũi, sinh động với công chúng.
Khi những giá trị bản sắc được lan tỏa mạnh mẽ trên không gian số, du lịch Đắk Lắk cũng có thêm cơ hội để bứt phá, từng bước khẳng định vị thế trên bản đồ du lịch Việt Nam.
