Đối tượng Thao Von và Y Côi bị bắt cùng tang vật (ảnh Đồn Biên phòng Cửa khẩu Quốc tếPờ Y)Xã Pờ Y, huyện Ngọc Hồi là nơi có cửa khẩu quốc tế Pờ Y, nằm ngay ngã ba biên giới với các nước Lào và Campuchia. Địa hình đồi núi nối tiếp nhau trải dài theo hướng Bắc- Nam nên khá thuận lợi để các đối tượng vận chuyển trái phép ma túy từ Lào về Việt Nam. Trong khi đó, tình hình hoạt động của tội phạm ma túy ở khu vực Tam giác vàng (Myanma, Thái Lan, Lào) và Campuchia vẫn đang diễn biến phức tạp, tạo áp lực lớn đến tình hình mua bán ma túy trong nước nói chung và khu vực giáp biên với Lào, Campuchia nói riêng.
Tại biên giới Việt Nam, những năm gần đây, tình hình mua bán, vận chuyển, tàng trữ, sử dụng trái phép chất ma túy tại địa bàn xã Pờ Y cũng đang có nhiều diễn biến phức tạp; âm mưu, phương thức, thủ đoạn hoạt động ngày càng tinh vi, xảo quyệt.
Thiếu tá Nguyễn Văn Hiền, Chính trị viên phó Đồn Biên phòng cửa khẩu Quốc tế Pờ Y nói: Để đưa ma túy từ Lào về Việt Nam, hầu hết các đối tượng chủ mưu, cầm đầu đường dây đều không trực tiếp tham gia mà chúng lợi dụng người đồng bào DTTS, nhất là người Brâu, thời gian gần đây đã tham gia vận chuyển thuê chất ma túy cho chúng từ Lào về Việt Nam.
Do người Brâu rất thông thuộc địa bàn rừng núi, có nương rẫy canh tác khu vực giáp ranh, có mối quan hệ anh em, họ hàng với một số đối tượng buôn bán ma túy tại các bản, làng thuộc huyện Phu Vông, tỉnh Attapư (Lào) nên công tác đấu tranh của lực lượng chức năng gặp rất nhiều trở ngại. Mặt khác, lợi dụng người dân tộc Brâu hạn chế hiểu biết về pháp luật, đời sống còn gặp nhiều khó khăn nên chúng hứa hẹn sẽ hỗ trợ về tài chính, vật chất, phương tiện cho các đối tượng tham gia vận chuyển ma túy.
Từ năm 2020 đến nay, trên địa bàn xã Pờ Y đã phát hiện 21 vụ, với 34 đối tượng vi phạm pháp luật về ma túy. Tang vật thu giữ được là trên 16,8kg ma túy đá và 37,8gam hêrôin. Nguồn ma túy thẩm lậu vào địa bàn chủ yếu là Methamphetamine dạng đá và dạng viên.
Qua đấu tranh, lực lượng chức năng đã bắt giữ các tội phạm về ma túy. Tiêu biểu như ngày 26/3/2020, lực lượng chức năng đang tuần tra, kiểm soát tại địa bàn thôn Iệc, xã Pờ Y, phát hiện 2 đối tượng là Thao Póc và Thao Say (cùng cư trú ở thôn Đăk mế, xã Pờ Y) di chuyển xe gắn máy trên đường tuần tra biên giới có biểu hiện nghi vấn. Tổ công tác ra tín hiệu yêu cầu 2 đối tượng dừng lại để kiểm tra, phát hiện mang theo trên người 2,9kg ma túy, 1 khẩu súng, 61 viên đạn, 39 hạt nổ, 1 con dao và 230 triệu đồng. Đối tượng khai nhận số ma túy trên được mua từ Lào, với giá 75 triệu, sau đó vận chuyển về Việt Nam để bán kiếm lời thì bị phát hiện, bắt giữ.
Ngày 24/6/2020, tổ công tác phát hiện 2 đối tượng là Thao Von và Y Côi (đều có hộ khẩu thường trú tại thôn Đăk Mế, xã Pờ Y) đang di chuyển bằng xe gắn máy trên Quốc lộ 40 theo hướng từ xã Pờ Y đi xã Đắk Xú (huyện Ngọc Hồi) có biểu hiện nghi vấn. Qua kiểm tra, tổ công tác phát hiện 2 đối tượng đang vận chuyển gần 1,2kg chất ma túy. Cả 2 khai nhận đây là chất ma túy và đang trên đường vận chuyển đi bán, thì bị lực lượng Bộ đội Biên phòng phát hiện bắt giữ.
Ngày 25/6/2020, tổ công tác phát hiện 1 đối tượng nghi vấn cõng trên lưng chiếc ba lô. Tổ công tác ra tín hiệu yêu cầu đối tượng dừng lại để kiểm tra. Qua xác minh, đối tượng là Hà Văn Ân, trú tại thôn Đắk Mế, xã Pờ Y, huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum đang vận chuyển gần 5kg ma túy. Đối tượng khai nhận đang trên đường vận chuyển thuê ma túy từ Lào về Việt Nam.
Ngày 20/3/2021, tổ công tác đang thực hiện nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát tại địa bàn thôn Tà Ka, xã Pờ Y phát hiện 2 đối tượng có biểu hiện nghi vấn phạm tội về ma túy. Tiến hành kiểm tra, đối tượng khai nhận tên là A Ba và Y Ràng, cùng cư trú tại thôn Đăk Mế, xã Pờ Y; cả 2 đang đi vận chuyển thuê gần 1kg ma túy thì bị cơ quan chức năng phát hiện, bắt giữ.
Ông Tống Văn Đồng, Chủ tịch UBND xã Pờ Y, huyện Ngọc Hồi cho biết: Các vụ phạm pháp, vi phạm pháp luật liên quan đến ma túy trên địa bàn đã phát hiện được chủ yếu là tàng trữ, vận chuyển, sử dụng trái phép chất ma túy, chưa phát hiện trường hợp nào liên quan đến việc trồng và sản xuất chất ma túy. Mặc dù, chính quyền địa phương đã đẩy mạnh các biện pháp tuyên truyền, nhưng do lợi nhuận rất cao từ việc vận chuyển thuê ma túy, một số cá nhân là người DTTS đã không quan tâm đến sự trừng phạt nghiêm khắc của pháp luật, mà vẫn tiếp tục tham gia.
Bà Đinh Thị Khiêm, Bí thư Chi bộ, kiêm thôn trưởng thôn Đăk Mế, xã Pờ Y buồn bã nói: Trong thôn hiện có 287 hộ/ 980 nhân khẩu, trong đó có 173 hộ đồng bào Brâu. Thời gian qua, bà con dân tộc Brâu bị kẻ xấu lợi dụng để vận chuyển ma túy, để lại nhiều hậu quả tức thời và lâu dài. Như vụ việc A Ba và Y Ràng vận chuyển trái pháp chất ma túy đã bị Tòa án Nhân dân tỉnh Kon Tum tuyên án lần lượt là chung thân và 20 năm tù giam; con cái không ai chăm sóc, phải sống nhờ cậy vào ông bà và các cô chú.
