Hoàn thiện cơ chế đặc thù để nâng cao chất lượng giáo dục, y tế vùng đồng bào DTTS
Chiều 13/7, Đoàn công tác của Hội đồng Dân tộc của Quốc hội đã khảo sát và làm việc tại tỉnh Cà Mau về tình hình thực hiện các cơ chế, chính sách đặc thù trong lĩnh vực giáo dục và y tế đối với vùng đồng bào DTTS.
Đoàn công tác do ông Lâm Văn Mẫn - Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch Hội đồng Dân tộc của Quốc hội làm Trưởng đoàn.
Chính sách lớn hướng tới người dân vùng khó khăn
Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, tỉnh Cà Mau tiếp tục ưu tiên nguồn lực đầu tư phát triển vùng đồng bào DTTS. Hạ tầng giao thông, điện, nước sinh hoạt, trường học, cơ sở y tế được đầu tư đồng bộ thông qua các chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) cùng nhiều chương trình, dự án của Trung ương và địa phương.
Đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào DTTS từng bước được nâng lên khi tỷ lệ hộ nghèo, cận nghèo tiếp tục giảm. Việc hoàn thiện hệ thống hạ tầng thiết yếu đã tạo điều kiện thuận lợi để người dân tiếp cận các dịch vụ giáo dục, y tế, góp phần thu hẹp khoảng cách phát triển giữa vùng đồng bào DTTS với các khu vực khác.
Tại buổi khảo sát, Đoàn công tác tập trung đánh giá việc triển khai 3 nghị quyết quan trọng của Quốc hội, gồm: Nghị quyết số 217/2025/QH15 về miễn, hỗ trợ học phí; Nghị quyết số 248/2025/QH15 về cơ chế đặc thù phát triển giáo dục và đào tạo; Nghị quyết số 261/2025/QH15 về cơ chế, chính sách đặc biệt tạo đột phá trong bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân.
Các đại biểu đã trao đổi, phân tích những kết quả đạt được cũng như những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai tại cơ sở, đồng thời kiến nghị nhiều giải pháp nhằm hoàn thiện cơ chế, bảo đảm các chính sách đi vào cuộc sống hiệu quả hơn, nhất là tại vùng đồng bào DTTS và vùng đặc biệt khó khăn.
Hai trụ cột nâng cao chất lượng cuộc sống đồng DTTS
Phát biểu tại buổi làm việc, Chủ tịch Hội đồng Dân tộc của Quốc hội Lâm Văn Mẫn nhấn mạnh: Những nghị quyết được Quốc hội ban hành trong năm 2025 mang ý nghĩa rất lớn, tác động trực tiếp đến đời sống Nhân dân, nhất là người dân ở vùng sâu, vùng xa, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.
Qua khảo sát thực tế, Đoàn công tác ghi nhận Cà Mau đã triển khai hiệu quả chính sách miễn, hỗ trợ học phí; từng bước thực hiện các cơ chế mới về phát triển giáo dục và đào tạo, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, giảm chênh lệch trong tiếp cận học tập giữa khu vực thành thị và nông thôn.
Hệ thống trường lớp tiếp tục được đầu tư; cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học từng bước được hoàn thiện; các chính sách hỗ trợ học sinh, đặc biệt là học sinh dân tộc thiểu số và học sinh vùng khó khăn được thực hiện đầy đủ, góp phần duy trì tỷ lệ huy động học sinh đến trường và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại địa phương.
Tiếp tục hoàn thiện chính sách từ thực tiễn địa phương
Trong lĩnh vực y tế, Đoàn công tác đánh giá việc triển khai Nghị quyết số 261/2025/QH15 tại Cà Mau đạt nhiều kết quả tích cực. Đáng chú ý, tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế đạt gần 99%, riêng trong đồng bào DTTS đạt trên 99%. Công tác chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em tiếp tục được duy trì hiệu quả với gần như toàn bộ phụ nữ sinh con tại cơ sở y tế.
Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, hệ thống y tế cơ sở vẫn được duy trì ổn định; công tác khám, chữa bệnh, phòng chống dịch bệnh, tiêm chủng, chăm sóc sức khỏe ban đầu và khám sàng lọc được triển khai đồng bộ, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho Nhân dân.
Thay mặt lãnh đạo tỉnh, Bí thư Tỉnh ủy Cà Mau Nguyễn Hồ Hải tiếp thu đầy đủ các ý kiến của Đoàn công tác và khẳng định đây là những định hướng quan trọng để địa phương tiếp tục hoàn thiện công tác lãnh đạo, chỉ đạo trong thời gian tới.
Theo đó, tỉnh Cà Mau sẽ tiếp tục triển khai hiệu quả các nghị quyết của Quốc hội, các chương trình MTQG và chính sách dành cho vùng đồng bào DTTS; ưu tiên nâng cao chất lượng giáo dục, chăm sóc sức khỏe, phát triển nguồn nhân lực, bảo đảm an sinh xã hội và không ngừng cải thiện đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào.
Chuyến khảo sát của Hội đồng Dân tộc của Quốc hội tại Cà Mau không chỉ đánh giá kết quả thực hiện các cơ chế đặc thù sau một thời gian triển khai mà còn tạo thêm cơ sở thực tiễn để Quốc hội, Chính phủ tiếp tục hoàn thiện hệ thống chính sách.
Mục tiêu xuyên suốt là bảo đảm mọi người dân, đặc biệt đồng bào DTTS ở vùng khó khăn, được tiếp cận bình đẳng với các dịch vụ giáo dục và y tế chất lượng, qua đó tạo nền tảng cho phát triển bền vững và thu hẹp khoảng cách giữa các vùng, miền.
Sau sắp xếp đơn vị hành chính tỉnh Cà Mau có 64 đơn vị hành chính cấp xã; 12 xã vùng đồng bào DTTS giai đoạn 2026 - 2030; 165 ấp, khóm vùng đồng bào DTTS; 91 ấp, khóm đặc biệt khó khăn; 550 hộ nghèo DTTS (2,05%); 850 hộ cận nghèo DTTS (3,17%); 100% xã vùng đồng bào DTTS có đường ô tô đến trung tâm được nhựa hóa hoặc bê tông hóa; trên 99% hộ dân sử dụng điện lưới quốc gia; trên 90% hộ dân sử dụng nước hợp vệ sinh; tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế đạt 98,97%; riêng đồng bào DTTS đạt 99,20%.
