Khi điện về vùng biên

Sáng bản làng, sáng lòng người

Trước đây, ngay cả trung tâm hành chính của các xã trong huyện Tây Giang, việc in ấn văn bản, gửi/nhận email rất khó khăn, muốn photo tài liệu cũng phải chạy về trung tâm huyện cách xa hơn 40 cây số. Nhiều xã có trang bị máy nổ nhưng tốn kém nhiên liệu nên mỗi ngày chỉ nổ máy phát điện 1 - 2 giờ. Ngay cả hệ thống truyền thanh cũng rất khó hoạt động khiến việc tuyên truyền các chính sách của Đảng và Nhà nước rất khó khăn.

Thiếu điện khiến cho việc dạy và học của thầy trò nhiều trường học khó khăn trăm bề. Việc soạn và giảng bài bằng giáo án điện tử không thể triển khai được. Thiếu điện, việc ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy gặp khó, bộ môn tin học, các em chỉ được học chay lý thuyết vì không có máy tính, không có điện để thực hành. Với người dân không có điện chỉ biết thắp đèn dầu, nhóm hộ nào có điều kiện thì chung tiền mua tuabin, làm thủy điện nhỏ, kéo đường dây về tận nhà rất tốn kém.

Từ khi chính quyền huyện hoàn thành việc sắp xếp, bố trí dân cư tập trung gắn với phát triển sản xuất, mở rộng trồng dược liệu dưới tán rừng, kéo điện lưới quốc gia về các bản làng đã góp phần làm thay đổi các bản làng vùng cao Tây Giang.

Như ở thôn Zlao, xã Dang, thôn đặc biệt khó khăn của huyện Tây Giang, suốt một thời gian dài các hộ dân thôn Zlao phải sống trong điều kiện không có điện. Những ngôi nhà nằm lưng chừng núi quanh năm bao trùm trong bóng tối. Mọi công việc chủ yếu được tranh thủ làm vào ban ngày, ban đêm phải dùng đèn dầu hoặc đèn pin thắp sáng. Người dân không được tiếp cận thông tin liên lạc, không được xem ti vi, không có phương tiện để phục vụ sản xuất.

Gần 40 tuổi mới được hưởng niềm vui được sử dụng điện lưới, chị C’Lâu Thị Hóa, người dân thôn Zlao hào hứng: “Kể từ khi có điện lưới quốc gia, chúng tôi đã học được nhiều phương pháp trồng trọt, chăn nuôi và sử dụng máy móc vào sản xuất thông qua tivi, điện thoại”.

Còn Chị Pơ Loong Thị Hà, người dân thôn A Banh, xã A Xan cho biết: “Từ ngày có đường ô tô và điện lưới quốc gia về tới thôn bản đã làm thay đổi hẳn diện mạo vùng biên giới xa xôi này. Đời sống của đồng bào dân tộc Cơ Tu hòa mình vào đời sống văn hóa mới, kinh tế phát triển”.

Xóa đói giảm nghèo

Cùng với nhiều công trình, hạng mục thiết yếu đầu tư cho vùng đồng bào DTTS, nguồn lực được ngành điện triển khai thời gian qua đã tạo động lực quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào DTTS của huyện Tây Giang. Năm 2018, Công ty Điện lực Quảng Nam (Tổng Công ty Điện lực miền Trung) đã tổ chức đóng điện xung kích công trình cấp điện cho xã Ch'Ơm (Tây Giang, Quảng Nam). Đây là xã cuối cùng chưa có điện lưới quốc gia trên địa bàn tỉnh Quảng Nam. Hiện nay, 14 xã biên giới đất liền của tỉnh Quảng Nam đã được cấp điện lưới quốc gia, đảm bảo nguồn cung cấp điện an toàn, ổn định cho 6.187 hộ/6.324 hộ, đạt tỷ lệ 97,8%.

Dự án đưa điện quốc gia lên xã miền núi Ch’Ơm được hoàn thành, không chỉ nâng cao chất lượng đời sống tinh thần của Nhân dân biên giới mà còn góp phần vào phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh quốc phòng trên địa bàn. Và hiệu quả của dự án không chỉ cấp điện cho xã Ch’Ơm mà còn hoàn thiện kết lưới các xã A Xan, Tr’Hy, Gari để cấp điện lưới quốc gia đến tất cả các xã biên giới của huyện Tây Giang.

Bây giờ, không chỉ trung tâm huyện Tây Giang, mà nhiều trung tâm các xã của khu 7, hay các thôn làng biên giới Tây Giang cũng đã hình thành những điểm sáng văn hóa hay những thị tứ với nhiều cửa hàng kinh doanh ăn uống, buôn bán, khách sạn, nhà nghỉ… Các xã nông thôn mới của Tây Giang như Anông, Lăng, Tr’hy, A Xan… đã hình thành các khu dân cư kiểu mẫu, khang trang, sạch đẹp, sáng bừng ánh điện mỗi đêm.

Ông A Mư, trưởng thôn A Banh (xã A Xan) - cho biết: Từ khi lưới điện mới được đầu tư, người dân ở đây rất ít khi bị cúp điện, bơm nước không chỉ dùng trong sinh hoạt gia đình mà còn phục vụ tưới cây trồng. Bây giờ thì điện dùng ổn định hơn nhiều so với trước, người dân rất phấn khởi”.

Đứng trên những đỉnh dốc phóng tầm mắt nhìn về phía xa xa, những hàng cột điện mới toanh, vững chãi băng qua núi cao, vực sâu đưa điện từ nhà máy về các thôn làng như sợi chỉ xanh nối liền sự phát triển với vùng biên xa xôi. Có điện, người dân có thể nghe radio, xem tivi, tiếp xúc với thế giới bên ngoài qua thông tin hằng ngày; trẻ em học bài dưới ánh đèn điện, được tiếp xúc với các dụng cụ học đường tiên tiến; cán bộ xã dùng máy vi tính thay cho cái máy chữ cũ kỹ. Trong những ngôi nhà mới, những chiếc chảo bắt sóng vệ tinh để xem ti vi cũng được đưa đến. Nhiều nhà, tiếng nhạc xập xình phát ra.

Ông Bhling Mia, Bí thư huyện ủy Tây Giang, cho biết: “Tây Giang bây giờ không chỉ có đường giao thông ô tô vào đến thôn, bản, vào từng khu sản xuất, mà điện lưới quốc gia đã về tới từng thôn bản, để từng địa phương xây dựng được những “thôn bản kiểu mẫu”, xã nông thôn mới. Ngày ngày, người dân tiếp cận cách thức làm ăn mới, đi làm nương rẫy bằng xe máy. Hàng hóa nông lâm sản được mang xuống đồng bằng tiêu thụ. Tây Giang giờ tuy còn hộ nghèo, nhưng không còn cảnh đói ăn, lạt muối như 10 năm về trước”.