Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Khi văn chương được số hóa

Giang Lam - 06:10, 11/04/2023

“Chuyển đổi số” đã trở thành cụm từ khá quen thuộc trong thời buổi công nghệ 4.0. Hiện nay, công nghệ số đóng vai trò quan trọng trong tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội, trong đó có lĩnh vực văn chương. Trào lưu số hóa tác phẩm văn học lên nền tảng số đã có sự chuyển biến. Đây cũng là cơ hội cho tác giả cũng như độc giả dễ dàng tìm thấy nhau, gặp gỡ nhau trong không gian số.

Các tác giả trẻ nổi tiếng trên mạng internet trao đổi về sáng tác văn chương cùng các sinh viên Trường Đại học Tân Trào.
Các tác giả trẻ nổi tiếng trên mạng Internet trao đổi về sáng tác văn chương cùng các sinh viên Trường Đại học Tân Trào

“Cánh cửa” mới quảng bá văn chương

Tại lớp tập huấn Lý luận Phê bình do Hội đồng Lý luận Trung ương tổ chức tại Tuyên Quang, PGs.Ts. Nguyễn Khánh Thành đã chia sẻ về văn chương mạng. Trước đây, nói đến đọc tác phẩm văn chương, là người đọc phải tập trung và tiếp xúc bằng mắt, lật giở bằng tay trên các trang sách truyền thống. Nay thì đã khác, sự phát triển của công nghệ số đã mở ra những cơ hội cho người đọc trong việc tiếp cận với nguồn tác phẩm văn chương phong phú. 

"Người đọc chỉ việc tải sách về. Ebook (sách điện tử) cho người xem cảm giác gần như đọc sách giấy và có thể đọc mọi lúc, mọi nơi. Chưa kể nhiều năm trở lại đây, các ứng dụng sách nói đa dạng, dễ dàng để người đọc cài đặt trên điện thoại thông minh. Bạn đọc chỉ cần nhấn nút là có thể nghe và chìm đắm trong thế giới nhân vật văn học", PGs.Ts. Nguyễn Khánh Thành nhìn nhận.

Thượng tá, nhà văn, nhà biên kịch Đỗ Bích Thúy thường xuyên viết về đề tài miền núi. Chị rất vui, khi tác phẩm của mình được sống thêm một đời sống nữa, bằng âm thanh sau khi đã xuất bản bằng giấy. Nhà văn Đỗ Bích Thúy cho rằng: "Tác phẩm văn chương có giá trị lâu dài thì nó có khả năng đồng hành với chúng ta trong một quãng thời gian dài hơn lần đọc thứ nhất. Khi triển khai công nghệ số hóa, tôi thấy giá trị của văn chương càng được khẳng định, càng được ghi nhận bằng những hình thức đa dạng khác nhau. Ví dụ chúng ta được nghe lại tác phẩm qua các giọng đọc phát trên sóng phát thanh của Đài Tiếng nói Việt Nam, sau đó là qua số hóa ở trên mạng thì tác phẩm văn chương lại được nhân thêm đời sống khác".

Người đọc dễ dàng tiếp cận tác phẩm văn chương trên không gian mạng.
Người đọc dễ dàng tiếp cận tác phẩm văn chương trên không gian mạng

Nhiều tác giả trẻ rất thích và hưởng ứng việc chuyển tải tác phẩm văn chương thông qua nhiều hình thức. Tác giả Trịnh Thứ - Phân hội Văn học Tuyên Quang cho rằng, việc đưa tác phẩm của mình lên không gian mạng đã mang đến cơ hội rất lớn cho người viết. Đó là sự nhanh chóng và không mất quá nhiều kinh phí để in ấn.

Bên cạnh  văn chương thể hiện bằng bản điện tử, thì còn có dạng sách nói (Audio Book). Đây là hình thức mang đến trải nghiệm hoàn toàn khác so với chúng ta đọc sách giấy. Chúng ta nghe trong khi di chuyển, hoặc thực hiện nhiều công việc khác cùng một lúc. Điều này rất hợp với không khí tích hợp, nhịp sống hiện đại ngày nay.

Người đọc có nhiều quyền lựa chọn

Theo thống kê thì Việt Nam hiện có khoảng 75 triệu người dùng mạng Internet, trong đó giới trẻ chiếm đa số. Tuy nhiên, với nhiều độc giả trung thành sách giấy lâu năm, thì họ cho rằng, đọc tác phẩm văn chương trực tuyến trên Web thì đơn giản hơn, nhưng không có cảm giác như xem sách giấy.

Về vấn đề này, PGs.Ts. Nguyễn Khánh Thành cũng nhìn nhận và chia sẻ ngay tại buổi thảo luận về Văn học mạng tại lớp tập huấn Lý luận phê bình, được tổ chức ở Tuyên Quang vừa qua, là trong tâm lý nhiều người chỉ coi sách điện tử như một tệp trên máy tính. Sách điện tử không mang lại cảm giác chạm vào trang sách, âm thanh khi lật hay mùi hương của giấy mới - cũng là những yếu tố quan trọng để hình thành nên cảm giác sở hữu một món đồ. 

Trong văn hóa từ xưa giờ, cuốn sách luôn tạo ra cảm giác kết nối trong xã hội, khi nó thường xuyên được sử dụng như một cách để thể hiện kiến thức và trí tuệ. Đây là lý do rất nhiều gia đình thích trưng bày những thư viện nho nhỏ trong nhà. Với sách điện tử, tính sưu tầm và trưng bày này bị biến mất. Nếu là một người thích ngắm nhìn bộ sưu tập sách của mình, thì sách điện tử chắc hẳn không phải thứ bạn muốn tìm đến.

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

Còn nhà văn Vũ Xuân Tửu so sánh rằng, đọc một cuốn sách văn chương bằng hình thức truyền thống, giúp ta ghi nhớ được nội dung cũng như trình tự và vị trí của nó ở trong cuốn sách dễ dàng hơn. Còn đối với sách điện tử, cảm giác về trang giấy bị mất đi, khiến việc ghi nhớ cũng khó khăn hơn.

Tuy nhiên, có thể khẳng định, việc đưa tác phẩm văn chương lên nền tảng số, là một xu hướng tất yếu trong thời đại 4.0. Sách nói, sách điện tử, Audio Book tại Việt Nam đang còn rất non trẻ, nhưng đó lại là xu hướng tất yếu, mà những người làm sách không thể không lựa chọn để phát triển.

Văn chương tham gia vào chuyển đổi số là xác định bước vào sân chơi lớn. Ở đó, các tác giả luôn ở tư thế mới, năng động, nỗ lực hoàn thiện mình, hoàn thiện tác phẩm để bắt nhịp với cuộc sống đương đại. Về phía khía cạnh người đọc, thì thoải mái được lựa chọn nhiều hình thức tiếp cận từ truyền thống đến hiện đại. 

Điều quan trọng là phù hợp với hoàn cảnh, sở thích cá nhân để có nhiều cơ hội đắm chìm vào thế giới đa dạng nhiều màu sắc của văn chương.

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Công nghệ dẫn lối - Agribank bứt phá chuyển đổi số năm 2025

Công nghệ dẫn lối - Agribank bứt phá chuyển đổi số năm 2025

Năm 2025 đánh dấu cột mốc quan trọng trong lộ trình hiện đại hóa ngành tài chính Việt Nam. Trong dòng chảy đó, bên cạnh sứ mệnh phát triển “tam nông” truyền thống, Agribank đã vươn mình trở thành một trong những định chế tài chính tiên phong về công nghệ, tạo nên một cuộc bứt phá ngoạn mục trong “cuộc đua” chuyển đổi số.
Tin nổi bật trang chủ
Thủ tướng: Khẩn trương đề xuất công nghệ, hình thức đầu tư với đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam

Thủ tướng: Khẩn trương đề xuất công nghệ, hình thức đầu tư với đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam

Thời sự - PV - 22:15, 06/01/2026
Chiều 6/1, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo các công trình trọng điểm, dự án quan trọng quốc gia lĩnh vực đường sắt chủ trì phiên họp thứ năm của Ban Chỉ đạo.
U23 Việt Nam 2 - 0 U23 Jordan: Khởi đầu hoàn hảo với bản lĩnh và sự hiệu quả

U23 Việt Nam 2 - 0 U23 Jordan: Khởi đầu hoàn hảo với bản lĩnh và sự hiệu quả

Thể thao - Hoàng Minh - 22:04, 06/01/2026
U23 Việt Nam đã có màn ra quân ấn tượng tại Vòng chung kết U23 châu Á 2026, khi giành chiến thắng thuyết phục 2 - 0 trước U23 Jordan, đối thủ được đánh giá giàu thể lực và kinh nghiệm tại đấu trường châu lục. Trận đấu không chỉ ghi dấu 3 điểm trọn vẹn, mà còn cho thấy sự tiến bộ rõ nét về bản lĩnh, chiến thuật và khả năng tận dụng cơ hội của thầy trò huấn luyện viên trưởng Kim Sang Sik.
Luật bảo vệ dữ liệu cá nhân - củng cố niềm tin số tại Việt Nam

Luật bảo vệ dữ liệu cá nhân - củng cố niềm tin số tại Việt Nam

Pháp luật - Minh Thu - 17:22, 06/01/2026
Chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15 phản ánh sự thay đổi rõ nét trong cách nhìn nhận dữ liệu, từ chỗ được coi là tài nguyên để khai thác, sang việc xác lập dữ liệu như một quyền cần được bảo vệ. Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân được xem là bước ngoặt quan trọng trong bảo vệ quyền riêng tư, bảo đảm an ninh dữ liệu và củng cố niềm tin số tại Việt Nam.
Cà Mau có 7 xã khu vực III, 91 ấp đặc biệt khó khăn

Cà Mau có 7 xã khu vực III, 91 ấp đặc biệt khó khăn

Chính sách Dân tộc - Tào Đạt - 17:18, 06/01/2026
UBND tỉnh Cà Mau vừa ban hành Quyết định về việc phê duyệt danh sách ấp vùng đồng bào DTTS, ấp đặc biệt khó khăn; xã vùng đồng bào DTTS, xã khu vực I, II, III trên địa bàn tỉnh Cà Mau giai đoạn 2026 - 2030. Đây là căn cứ quan trọng để triển khai các chính sách hỗ trợ và đầu tư phát triển kinh tế - xã hội phù hợp với từng địa bàn.
Cả nước phủ xanh khoảng 285.000 ha rừng trồng, xuất khẩu gỗ và lâm sản vượt 18 tỷ USD trong năm 2025

Cả nước phủ xanh khoảng 285.000 ha rừng trồng, xuất khẩu gỗ và lâm sản vượt 18 tỷ USD trong năm 2025

Kinh tế - Hoàng Quý - 17:00, 06/01/2026
Năm 2025 ghi dấu ấn quan trọng của ngành Lâm nghiệp Việt Nam khi cả nước tiếp tục đạt nhiều kết quả nổi bật trong trồng rừng, bảo vệ rừng và phát triển kinh tế rừng. Diện tích rừng trồng mới tăng cao, tỷ lệ che phủ rừng được duy trì ổn định, trong khi xuất khẩu gỗ và lâm sản lần đầu tiên vượt mốc 18 tỷ USD.
Kon Chênh - Thức giấc từ du lịch cộng đồng

Kon Chênh - Thức giấc từ du lịch cộng đồng

Kon Chênh - ngôi làng hoang sơ giữa đại ngàn Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi, là nơi định cư của hơn 110 hộ dân, với hơn 360 nhân khẩu là đồng bào Xơ Đăng - nhánh Mơ Nâm. Với cảnh sắc thiên nhiên hùng vỹ, văn hóa độc đáo, năm 2022, một số hộ trong làng như A Nấc, Y Tuấn đã tiên phong đầu tư làm du lịch cộng đồng.
Quyết liệt thực hiện 3 đột phá chiến lược để phát triển kinh tế tư nhân

Quyết liệt thực hiện 3 đột phá chiến lược để phát triển kinh tế tư nhân

Thời sự - Minh Thu - 16:50, 06/01/2026
Văn phòng Chính phủ vừa có Thông báo số 6/TB-VPCP ngày 5/1/2026 kết luận của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo tại Phiên họp lần thứ ba Ban Chỉ đạo quốc gia triển khai Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Sản xuất nông nghiệp năm 2025 bứt phá mạnh mẽ, nông - lâm - thủy sản tiếp tục là trụ đỡ của nền kinh tế

Sản xuất nông nghiệp năm 2025 bứt phá mạnh mẽ, nông - lâm - thủy sản tiếp tục là trụ đỡ của nền kinh tế

Kinh tế - Hoàng Quý - 16:04, 06/01/2026
Năm 2025 ghi dấu một bước tiến quan trọng của ngành Nông nghiệp Việt Nam, khi sản xuất nông - lâm - thủy sản đạt mức tăng trưởng ấn tượng, bất chấp nhiều khó khăn từ thiên tai, biến động thị trường và chi phí đầu vào. Kết quả này không chỉ bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, mà còn tạo động lực quan trọng cho xuất khẩu và tăng trưởng kinh tế bền vững.
Công nghệ dẫn lối - Agribank bứt phá chuyển đổi số năm 2025

Công nghệ dẫn lối - Agribank bứt phá chuyển đổi số năm 2025

Khoa học - Công nghệ - Phương Liên - 15:33, 06/01/2026
Năm 2025 đánh dấu cột mốc quan trọng trong lộ trình hiện đại hóa ngành tài chính Việt Nam. Trong dòng chảy đó, bên cạnh sứ mệnh phát triển “tam nông” truyền thống, Agribank đã vươn mình trở thành một trong những định chế tài chính tiên phong về công nghệ, tạo nên một cuộc bứt phá ngoạn mục trong “cuộc đua” chuyển đổi số.
Tháp Cánh Tiên - Vẻ đẹp ngàn năm giữa miền đất võ

Tháp Cánh Tiên - Vẻ đẹp ngàn năm giữa miền đất võ

Tôn giáo - Tín ngưỡng - Xuân Hiền - 15:22, 06/01/2026
Giữa không gian văn hóa đa sắc tộc trên vùng đất Nam Trung Bộ, tháp Cánh Tiên (Gia Lai) hiện lên như một kiệt tác kiến trúc nhuốm màu huyền thoại, vừa thanh thoát, vừa chứa đựng chiều sâu tín ngưỡng của một nền nghệ thuật cổ truyền rực rỡ. Công trình không chỉ nổi bật bởi hình khối độc đáo, mà còn bởi những giá trị thẩm mỹ và biểu tượng được lưu giữ qua nhiều thế kỷ.
Bộ Y tế cảnh báo 3 dịch bệnh tăng mạnh dịp sát Tết

Bộ Y tế cảnh báo 3 dịch bệnh tăng mạnh dịp sát Tết

Sức khỏe - Minh Nhật - 15:20, 06/01/2026
Bộ Y tế lo ngại nguy cơ dịch chồng dịch khi số ca sốt xuất huyết, tay chân miệng và viêm màng não do não mô cầu đồng loạt tăng khoảng 30% so với cùng kỳ, trong bối cảnh nhu cầu đi lại dịp Tết rất lớn.