Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Khi văn chương được số hóa

Giang Lam - 06:10, 11/04/2023

“Chuyển đổi số” đã trở thành cụm từ khá quen thuộc trong thời buổi công nghệ 4.0. Hiện nay, công nghệ số đóng vai trò quan trọng trong tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội, trong đó có lĩnh vực văn chương. Trào lưu số hóa tác phẩm văn học lên nền tảng số đã có sự chuyển biến. Đây cũng là cơ hội cho tác giả cũng như độc giả dễ dàng tìm thấy nhau, gặp gỡ nhau trong không gian số.

Các tác giả trẻ nổi tiếng trên mạng internet trao đổi về sáng tác văn chương cùng các sinh viên Trường Đại học Tân Trào.
Các tác giả trẻ nổi tiếng trên mạng Internet trao đổi về sáng tác văn chương cùng các sinh viên Trường Đại học Tân Trào

“Cánh cửa” mới quảng bá văn chương

Tại lớp tập huấn Lý luận Phê bình do Hội đồng Lý luận Trung ương tổ chức tại Tuyên Quang, PGs.Ts. Nguyễn Khánh Thành đã chia sẻ về văn chương mạng. Trước đây, nói đến đọc tác phẩm văn chương, là người đọc phải tập trung và tiếp xúc bằng mắt, lật giở bằng tay trên các trang sách truyền thống. Nay thì đã khác, sự phát triển của công nghệ số đã mở ra những cơ hội cho người đọc trong việc tiếp cận với nguồn tác phẩm văn chương phong phú. 

"Người đọc chỉ việc tải sách về. Ebook (sách điện tử) cho người xem cảm giác gần như đọc sách giấy và có thể đọc mọi lúc, mọi nơi. Chưa kể nhiều năm trở lại đây, các ứng dụng sách nói đa dạng, dễ dàng để người đọc cài đặt trên điện thoại thông minh. Bạn đọc chỉ cần nhấn nút là có thể nghe và chìm đắm trong thế giới nhân vật văn học", PGs.Ts. Nguyễn Khánh Thành nhìn nhận.

Thượng tá, nhà văn, nhà biên kịch Đỗ Bích Thúy thường xuyên viết về đề tài miền núi. Chị rất vui, khi tác phẩm của mình được sống thêm một đời sống nữa, bằng âm thanh sau khi đã xuất bản bằng giấy. Nhà văn Đỗ Bích Thúy cho rằng: "Tác phẩm văn chương có giá trị lâu dài thì nó có khả năng đồng hành với chúng ta trong một quãng thời gian dài hơn lần đọc thứ nhất. Khi triển khai công nghệ số hóa, tôi thấy giá trị của văn chương càng được khẳng định, càng được ghi nhận bằng những hình thức đa dạng khác nhau. Ví dụ chúng ta được nghe lại tác phẩm qua các giọng đọc phát trên sóng phát thanh của Đài Tiếng nói Việt Nam, sau đó là qua số hóa ở trên mạng thì tác phẩm văn chương lại được nhân thêm đời sống khác".

Người đọc dễ dàng tiếp cận tác phẩm văn chương trên không gian mạng.
Người đọc dễ dàng tiếp cận tác phẩm văn chương trên không gian mạng

Nhiều tác giả trẻ rất thích và hưởng ứng việc chuyển tải tác phẩm văn chương thông qua nhiều hình thức. Tác giả Trịnh Thứ - Phân hội Văn học Tuyên Quang cho rằng, việc đưa tác phẩm của mình lên không gian mạng đã mang đến cơ hội rất lớn cho người viết. Đó là sự nhanh chóng và không mất quá nhiều kinh phí để in ấn.

Bên cạnh  văn chương thể hiện bằng bản điện tử, thì còn có dạng sách nói (Audio Book). Đây là hình thức mang đến trải nghiệm hoàn toàn khác so với chúng ta đọc sách giấy. Chúng ta nghe trong khi di chuyển, hoặc thực hiện nhiều công việc khác cùng một lúc. Điều này rất hợp với không khí tích hợp, nhịp sống hiện đại ngày nay.

Người đọc có nhiều quyền lựa chọn

Theo thống kê thì Việt Nam hiện có khoảng 75 triệu người dùng mạng Internet, trong đó giới trẻ chiếm đa số. Tuy nhiên, với nhiều độc giả trung thành sách giấy lâu năm, thì họ cho rằng, đọc tác phẩm văn chương trực tuyến trên Web thì đơn giản hơn, nhưng không có cảm giác như xem sách giấy.

Về vấn đề này, PGs.Ts. Nguyễn Khánh Thành cũng nhìn nhận và chia sẻ ngay tại buổi thảo luận về Văn học mạng tại lớp tập huấn Lý luận phê bình, được tổ chức ở Tuyên Quang vừa qua, là trong tâm lý nhiều người chỉ coi sách điện tử như một tệp trên máy tính. Sách điện tử không mang lại cảm giác chạm vào trang sách, âm thanh khi lật hay mùi hương của giấy mới - cũng là những yếu tố quan trọng để hình thành nên cảm giác sở hữu một món đồ. 

Trong văn hóa từ xưa giờ, cuốn sách luôn tạo ra cảm giác kết nối trong xã hội, khi nó thường xuyên được sử dụng như một cách để thể hiện kiến thức và trí tuệ. Đây là lý do rất nhiều gia đình thích trưng bày những thư viện nho nhỏ trong nhà. Với sách điện tử, tính sưu tầm và trưng bày này bị biến mất. Nếu là một người thích ngắm nhìn bộ sưu tập sách của mình, thì sách điện tử chắc hẳn không phải thứ bạn muốn tìm đến.

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

Còn nhà văn Vũ Xuân Tửu so sánh rằng, đọc một cuốn sách văn chương bằng hình thức truyền thống, giúp ta ghi nhớ được nội dung cũng như trình tự và vị trí của nó ở trong cuốn sách dễ dàng hơn. Còn đối với sách điện tử, cảm giác về trang giấy bị mất đi, khiến việc ghi nhớ cũng khó khăn hơn.

Tuy nhiên, có thể khẳng định, việc đưa tác phẩm văn chương lên nền tảng số, là một xu hướng tất yếu trong thời đại 4.0. Sách nói, sách điện tử, Audio Book tại Việt Nam đang còn rất non trẻ, nhưng đó lại là xu hướng tất yếu, mà những người làm sách không thể không lựa chọn để phát triển.

Văn chương tham gia vào chuyển đổi số là xác định bước vào sân chơi lớn. Ở đó, các tác giả luôn ở tư thế mới, năng động, nỗ lực hoàn thiện mình, hoàn thiện tác phẩm để bắt nhịp với cuộc sống đương đại. Về phía khía cạnh người đọc, thì thoải mái được lựa chọn nhiều hình thức tiếp cận từ truyền thống đến hiện đại. 

Điều quan trọng là phù hợp với hoàn cảnh, sở thích cá nhân để có nhiều cơ hội đắm chìm vào thế giới đa dạng nhiều màu sắc của văn chương.

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Không gian số - Mặt trận văn hóa mới

Không gian số - Mặt trận văn hóa mới

Không gian mạng hôm nay, không còn chỉ là nơi trao đổi thông tin, mà đã trở thành một “không gian sống” mới - nơi hình thành nhận thức, cảm xúc và cả căn cước văn hóa của xã hội. Câu hỏi đặt ra không chỉ là chúng ta sử dụng mạng xã hội như thế nào, mà là chúng ta muốn trở thành ai trong không gian ấy...
Tin nổi bật trang chủ
Các địa phương vùng đồng bào DTTS sẵn sàng cho ngày bầu cử

Các địa phương vùng đồng bào DTTS sẵn sàng cho ngày bầu cử

Thời sự - Minh Thu - 1 giờ trước
Trước thềm ngày bầu cử 15/3, cùng cả nước, tại nhiều tỉnh miền núi, biên giới, các tuyến đường được trang hoàng rực rỡ, công tác chuẩn bị tại các khu vực bỏ phiếu đã hoàn tất. Cử tri miền núi đã sẵn sàng cho cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.
Đắk Lắk qua lăng kính của các nhiếp ảnh gia với chủ đề “Tháng Ba trong tôi”

Đắk Lắk qua lăng kính của các nhiếp ảnh gia với chủ đề “Tháng Ba trong tôi”

Bản sắc và hội nhập - Minh Nhật - 1 giờ trước
Chào mừng ngày hội lớn của đất nước bầu cử đại biểu Quốc hội khoá XVI và HĐND các cấp, nhiệm kỳ 2026-2031, ngày 14/3, tại phường Buôn Ma Thuột, Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Đắk Lắk tổ chức trưng bày ảnh nghệ thuật với chủ đề “Tháng Ba trong tôi”, đồng thời phát động Cuộc thi ảnh “Hạnh phúc cho mọi gia đình” năm 2026.
Gia Lai đề xuất chính sách hỗ trợ học sinh vùng khó

Gia Lai đề xuất chính sách hỗ trợ học sinh vùng khó

Giáo dục - T.Nhân - H.Trường - 2 giờ trước
Theo Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Gia Lai, đơn vị đang xây dựng 2 dự thảo Nghị quyết về chính sách hỗ trợ học sinh vùng khó khăn trên địa bàn tỉnh. Sau khi hoàn thiện, các dự thảo sẽ được UBND tỉnh trình HĐND tỉnh xem xét, quyết định.
Hàng nghìn người reo hò cổ vũ hội đua bè mảng trên sông Kỳ Cùng

Hàng nghìn người reo hò cổ vũ hội đua bè mảng trên sông Kỳ Cùng

Tin tức - PV - 3 giờ trước
Ngày 14/3, trên dòng sông Kỳ Cùng (tỉnh Lạng Sơn) diễn ra Hội thi đua bè mảng lần thứ IV năm 2026, thu hút đông đảo người dân và du khách đến xem, cổ vũ.
Khát vọng nâng bước học sinh vùng cao của hai cô giáo người Xơ Đăng

Khát vọng nâng bước học sinh vùng cao của hai cô giáo người Xơ Đăng

Thời sự - T.Nhân - H.Trường - 4 giờ trước
Từ những lớp học giữa núi rừng Trường Sơn đến hành trình ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, hai cô giáo người Xơ Đăng ở vùng cao TP. Đà Nẵng mang theo nhiều trăn trở về giáo dục miền núi. Không chỉ gắn bó với nghề dạy học, họ còn mong muốn đưa tiếng nói của đồng bào vùng cao đến nghị trường, góp phần xây dựng chính sách thiết thực cho giáo dục và phát triển vùng đồng bào DTTS.
Đưa thông tin bầu cử đến từng bản làng

Đưa thông tin bầu cử đến từng bản làng

Trên khắp các bản làng ở các xã vùng đồng bào DTTS tỉnh Quảng Ngãi, công tác tuyên truyền bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp đang diễn ra sôi nổi với nhiều hình thức đa dạng và phong phú.
Gia Lai đẩy mạnh tiến độ xây dựng các trường nội trú liên cấp tại các xã biên giới

Gia Lai đẩy mạnh tiến độ xây dựng các trường nội trú liên cấp tại các xã biên giới

Giáo dục - T.Nhân-H.Trường - 4 giờ trước
UBND tỉnh Gia Lai vừa có văn bản truyền đạt ý kiến của Phó chủ tịch UBND tỉnh Lâm Hải Giang tại buổi kiểm tra tiến độ thực hiện dự án đầu tư xây dựng trường nội trú liên cấp Tiểu học và THCS tại 7 xã biên giới trên địa bàn tỉnh.
VFF lên tiếng trước “sự im lặng khó hiểu” của AFC về vụ 7 cầu thủ nhập tịch Malaysia

VFF lên tiếng trước “sự im lặng khó hiểu” của AFC về vụ 7 cầu thủ nhập tịch Malaysia

Thể thao - Giải trí - Hoàng Quý - 4 giờ trước
VFF chính thức phản ứng trước việc AFC chưa đưa ra phán quyết liên quan vụ 7 cầu thủ nhập tịch của Malaysia. Vụ việc có thể ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả vòng loại Asian Cup và quyền lợi của tuyển Việt Nam.
Đổi thay trên vùng đất khó

Đổi thay trên vùng đất khó

Dân tộc - Tôn giáo - Minh Thu - 8 giờ trước
Từ những triền núi cao hun hút gió đến các bản làng ven sông, ven suối, những cơn mưa Xuân nhè nhẹ đang khẽ đánh thức sức sống mới trên vùng đồng bào DTTS. Không chỉ mang theo sắc trời dịu mát, mùa Xuân năm nay còn đem đến niềm tin và kỳ vọng phát triển trên những miền đất từng in đậm dấu ấn gian khó.
Chào mừng Ngày hội lớn, xã vùng cao Gia Lai khởi công xây nhà ở cho hộ nghèo DTTS

Chào mừng Ngày hội lớn, xã vùng cao Gia Lai khởi công xây nhà ở cho hộ nghèo DTTS

Tin tức - Ngọc Thu - 8 giờ trước
Chào mừng cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, xã Ia Hrú (tỉnh Gia Lai) đã tổ chức khởi công xây nhà ở cho 2 hộ nghèo là đồng bào DTTS trên địa bàn.
Quốc hội với đồng bào DTTS Tây Nam Bộ: Những đại biểu dân cử nói thay tiếng lòng Nhân dân (Bài 1)

Quốc hội với đồng bào DTTS Tây Nam Bộ: Những đại biểu dân cử nói thay tiếng lòng Nhân dân (Bài 1)

Thời sự - Tào Đạt - 9 giờ trước
Từ nghị trường của Quốc hội đến những khóm, ấp bình dị nơi miền Tây Nam Bộ, tiếng nói của đồng bào DTTS ngày càng được lắng nghe rõ ràng hơn trong quá trình xây dựng và hoàn thiện chính sách. Đằng sau đó là sự nỗ lực bền bỉ của các đại biểu Quốc hội - những người không chỉ mang trên vai trách nhiệm của người đại biểu dân cử, mà còn thấu hiểu sâu sắc đời sống, tâm tư và khát vọng của cộng đồng.