Lạng Sơn: Giữ hồn văn hóa - Tạo đà phát triển du lịch từ Chương trình MTQG 1719

Sức sống mới cho du lịch cộng đồng

Làng du lịch cộng đồng Hữu Liên (Lạng Sơn) là điểm đến quen thuộc, hấp dẫn đối với khách du lịch. Đến đây, du khách không chỉ được hòa mình trong khung cảnh thiên nhiên tươi đẹp, mà còn được đắm chìm trong những không gian văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc, của cộng đồng các dân tộc Tày, Nùng, Dao… mang đến trải nghiệm chân thực về đời sống mộc mạc và bản sắc vùng cao xứ Lạng.

Triển khai thực hiện Dự án 6, “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các DTTS gắn với phát triển du lịch” Chương trình MTQG 1719, xã Hữu Liên được thành lập các câu lạc bộ (CLB) văn hóa dân gian càng tạo điểm nhấn về bản sắc văn hóa để thu hút khách du lịch. Với những nếp nhà sàn, làn điệu hát Then, đàn Tính, hát Páo dung cùng nét ẩm thực độc đáo, Hữu Liên tạo nên sức hấp dẫn riêng biệt cho vùng quê yên bình này.

Từ năm 2017, làng Hữu Liên đã thành lập Đội văn nghệ để biểu diễn các làn điệu Then, đàn Tính phục vụ khách du lịch. Đến năm 2022, thực hiện Dự án 6, làng được mở lớp truyền dạy dân ca truyền thống, nên đã thu hút thêm nhiều thành viên tham gia biểu diễn phục vụ du khách.

Chị Hoàng Thị Luận, thành viên CLB Sinh hoạt văn hóa dân gian, dân tộc Tày, Dao xã Hữu Liên, cho biết: CLB có 30 thành viên, chúng tôi chủ yếu biểu diễn phục vụ du khách các trích đoạn hát Then, đàn Tính, hát Páo dung... Tôi rất vui và tự hào khi có nhiều khách du lịch rất yêu thích các điệu dân ca này.

Còn tại trạm dừng nghỉ Hoa Hồi, khu vực quốc lộ 1A, xã Nhân Lý, cứ mỗi chiều Chủ nhật hằng tuần, tiếng hát Then, đàn Tính, hay những điệu hát Sli đằm thắm lại vang lên từ các thành viên các CLB dân ca trên địa bàn tỉnh, những tiết mục ấy đã tạo ấn tượng cho rất nhiều du khách khi nghỉ chân tại đây.

Anh Dương Văn Cường, một du khách đến từ Hà Nội, chia sẻ: Tôi thật sự ấn tượng khi dừng chân tại đây, cảm giác như lạc vào một khu du lịch sinh thái. Không chỉ được nghỉ ngơi, chúng tôi còn được thưởng thức những làn điệu dân ca đặc sắc của đồng bào các dân tộc. Thực sự rất thú vị, nếu có dịp đi du lịch tôi sẽ đến Lạng Sơn để trải nghiệm về thiên nhiên, văn hóa, ẩm thực nơi đây.

Đánh thức tiềm năng “tài nguyên” quý giá

Để phát triển du lịch gắn với bản sắc văn hóa truyền thống ở các làng du lịch cộng đồng trên địa bàn Lạng Sơn như: Hữu Liên, Mông Ân, Vũ Lăng, Chiến Thắng, Bắc Quỳnh… đều thành lập các đội dân ca để biểu diễn phục vụ khách du lịch.

Từ các hoạt động phát huy các làn điệu dân ca gắn với phát triển du lịch đã hình thành nên những sản phẩm độc đáo, góp phần không nhỏ trong việc thu hút du khách đến với Lạng Sơn. Trong 6 tháng đầu năm 2025, tổng lượng khách du lịch đến địa phương ước đạt khoảng 3,1 triệu lượt, tăng 4,7% so với cùng kỳ năm 2024. Trong đó, khách quốc tế đạt khoảng 131.000 lượt, còn khách nội địa chiếm phần lớn với trên 2,9 triệu lượt. Doanh thu từ du lịch ước đạt 2.931 tỷ đồng.

Theo ông Lưu Bá Mạc, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lạng Sơn, thực hiện Đề án “Bảo tồn, phát huy giá trị dân ca, dân vũ, dân nhạc của các DTTS gắn với phát triển du lịch giai đoạn 2021 - 2030”, ngành đã xây dựng kế hoạch triển khai theo lộ trình cụ thể theo từng năm với các hoạt động như: Sưu tầm, ghi hình các tư liệu dân ca, đẩy mạnh tuyên truyền, mở các lớp truyền dạy, hỗ trợ, khuyến khích xây dựng và nhân rộng các đội, CLB dân ca tại cơ sở; tạo không gian văn hóa phù hợp để đồng bào các dân tộc thường xuyên được giao lưu, biểu diễn…

Từ năm 2021 đến nay, ngành Văn hóa, thể thao và du lịch đã phối hợp thành lập các đội, CLB dân ca tại các huyện, thành phố và mở được trên 200 lớp truyền dạy thu hút hàng nghìn học viên. Hiện nay, Lạng Sơn có trên 50 CLB dân ca, xây dựng các Tour, tuyến gắn với hoạt động của đội văn nghệ tại các điểm du lịch, thu hút du khách đến với Lạng Sơn.

Theo báo cáo của UBND tỉnh Lạng Sơn, thực hiện Dự án 6, Chương trình MTQG 1719, tỉnh đã tổ chức khảo sát, sưu tầm và tư liệu hóa di sản văn hóa truyền thống; khôi phục, bảo tồn 2 lễ hội dân tộc; hỗ trợ nghệ nhân, xây dựng mô hình và CLB văn hóa dân gian; tổ chức 40 lớp truyền dạy văn hóa phi vật thể; đầu tư điểm du lịch, tu bổ di tích, xây dựng thiết chế văn hóa - thể thao và quảng bá du lịch vùng đồng bào DTTS…

Nhờ triển khai tốt Dự án 6, nhiều giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của đồng bào được “đánh thức”, trở lại đời sống bằng diện mạo sinh động hơn - vừa gìn giữ bản sắc, vừa tạo nên những sản phẩm du lịch độc đáo, góp phần nâng cao thu nhập và chất lượng cuộc sống của người dân.