Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Nét đẹp đặc trưng trong trang phục truyền thống của phụ nữ Phù Lá

Hoàng Quý - 23:31, 12/11/2023

Dù trải qua quá trình giao thoa văn hóa giữa các dân tộc, nhưng người Phù Lá vẫn giữ được nhiều nét văn hóa truyền thống độc đáo của riêng mình. Một trong số đó là nghề thủ công thêu và may những bộ trang phục truyền thống mang đậm nét đặc trưng của dân tộc, phù hợp với điều kiện sống ở nơi vùng cao, quanh năm khí hậu lạnh.

Người Phù Lá ở bản Khua Trá, xã Phình Sáng bên nếp nhà sàn thấp cùng trang phục truyền thống
Phụ nữ người Phù Lá với trang phục truyền thống

Cùng với tiếng nói, chữ viết, trang phục là nét đẹp văn hóa truyền thống độc đáo, mang đặc trưng dễ nhận biết của mỗi dân tộc. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của xã hội, trang phục truyền thống các dân tộc nói chung, đồng bào các dân tộc thiểu số nói riêng những năm gần đây không còn được sử dụng rộng rãi, phổ biến trong đời sống, sinh hoạt thường ngày của người dân, thậm chí có nguy cơ bị quên lãng...

Người Phù Lá thuộc dân tộc thiểu số rất ít người, có tiếng nói riêng, một ngôn ngữ của ngữ chi Lô Lô, thuộc ngữ hệ Tạng - Miến trong hệ ngôn ngữ Hán - Tạng. Cũng như đồng bào các dân tộc thiểu số khác, tộc người này sống thành từng bản, từng khu và mỗi bản, khu có vài chục nóc nhà. Với đặc thù về phong tục, tập quán, lối sống, ngày nay, người Phù Lá vẫn lưu giữ được nhiều nét văn hóa truyền thống.

Sự độc đáo trong trang phục truyền thống của phụ nữ Phù Lá là áo ngắn 5 thân được cách điệu mạnh mẽ, riêng biệt giữa các mảng màu thổ cẩm
Sự độc đáo trong trang phục truyền thống của phụ nữ Phù Lá, là áo ngắn 5 thân được cách điệu riêng biệt giữa các mảng màu thổ cẩm

Giống như nhiều dân tộc thiểu số khác, trang phục truyền thống của người Phù Lá được thêu bởi chính bàn tay của những người phụ nữ trong gia đình. Họa tiết hoa văn phong phú, các hình thù biểu trưng giá trị nghệ thuật về thiên nhiên, vạn vật đã tạo điểm nhấn cho trang phục. 

Tại huyện Tuần Giáo (tỉnh Điện Biên), người Phù Lá sinh sống tập trung chủ yếu ở bản Khua Trá, xã Phình Sáng, với 15 hộ, 76 nhân khẩu. Thoạt nhìn kiến trúc nhà ở gần như không thể phân biệt được người Phù Lá và các dân tộc khác, chỉ khi vào tận nhà, nhìn trang phục của phụ nữ Phù Lá mới thấy sự khác biệt.


Các họa tiết sặc sỡ, ấm nóng trên nền vải đen tạo sự độc đáo, nổi bật trong trang phục người phụ nữ
Các họa tiết sặc sỡ, ấm nóng trên nền vải đen tạo sự độc đáo, nổi bật trong trang phục người phụ nữ

Trang phục của phụ nữ Phù Lá rất độc đáo, từ lối tạo dáng, sắc màu hoa văn, họa tiết đều khác biệt, đặc trưng, không thể lẫn với bất cứ dân tộc nào. Người Phù Lá có đến hơn 20 mẫu hoa văn để làm phong phú và tạo điểm nhấn cho trang phục của mình, trên nền của màu áo chàm tượng trưng cho núi rừng.

Trang phục của phụ nữ Phù Lá thường là áo ngắn với cổ vuông, hoặc tròn thấp, tay áo dài và chui đầu. Kết cấu áo thường là 5 thân, với sự chuyển biến màu sắc, hoa văn mạnh mẽ, riêng biệt chia cắt các vùng như thân áo, ngực áo, cổ áo, tay áo, gấu áo. Chính những điều này đã tạo nên sự khác biệt độc đáo trong việc tạo dáng và phong cách thẩm mỹ của người Phù Lá. 

Từng đường kim, mũi chỉ thể hiện sự khéo léo, tinh tế và nét văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Phù Lá
Sự khéo léo trong từng đường kim, mũi chỉ của các bà, các mẹ làm nên những bộ trang phục truyền thống rực rỡ sắc màu của người Phù Lá

Ngoài sự khác biệt về kết cấu, phong cách, việc phối màu họa tiết, hoa văn trên nền thổ cẩm cũng vô cùng khác biệt, hoa văn trang phục truyền thống của người Phù Lá chủ yếu màu đỏ, vàng, tím… Gam màu nóng được phối trên nền đen càng tôn thêm sự sặc sỡ, ấm áp đặc trưng trong trang phục truyền thống của một dân tộc sinh sống ở vùng cao, khí hậu lạnh, quanh năm mây mù bao phủ. 

Cùng với đó, các họa tiết được thêu trên trang phục truyền thống người Phù Lá rất tối giản, không phải các hoạ tiết cầu kỳ, mà thường là các đường lằn chỉ màu hình vuông được xếp xen kẽ, đối xứng nhau theo chiều dọc hoặc ngang tạo sự hài hòa, bắt mắt.

Bên hiên nhà sàn thấp, các bà, các mẹ nặng lòng với văn hóa truyền thống truyền dạy cho thế hệ trẻ trong nhà
Bên hiên nhà sàn, các bà, các mẹ vẫn đang tiếp tục giữ gìn và truyền dạy nghề thêu thủ công truyền thống cho thế hệ trẻ

Đến các gia đình người Phù Lá, bên bậc cửa là những người phụ nữ lớn tuổi đang tỉ mỉ thêu từng hoạ tiết hoa văn, với họ từng đường kim, mũi chỉ không đơn giản là để hình thành một bộ trang phục, mà nó mang ý nghĩa bảo tồn những nét đẹp truyền thống văn hóa lâu đời, nhất là trong đời sống xã hội hôm nay đang ngày càng phát triển, hội nhập kéo theo sự lai căng, xâm thực giữa các nền văn hóa. 

Người Phù Lá ở Điện Biên vẫn giữ được nhiều nét văn hóa truyền thống đặc sắc
Người Phù Lá ở Điện Biên vẫn giữ được nhiều nét văn hóa truyền thống đặc sắc
Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Góp ý dự thảo “Cơ chế chính sách đặc thù nhằm tạo sinh kế, việc làm bền vững, sắp xếp ổn định dân cư vững chắc cho đồng bào DTTS vùng biên giới”

Góp ý dự thảo “Cơ chế chính sách đặc thù nhằm tạo sinh kế, việc làm bền vững, sắp xếp ổn định dân cư vững chắc cho đồng bào DTTS vùng biên giới”

Ngày 28/12, tại Tp. Kon Tum (Kon Tum), Ủy Ban Dân tộc tổ chức Hội thảo góp ý dự thảo “Cơ chế chính sách đặc thù nhằm tạo sinh kế, việc làm bền vững, sắp xếp ổn định dân cư vững chắc cho đồng bào DTTS vùng biên giới”. Ông Đào Xuân Quy - Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách Dân tộc (Ủy Ban Dân tộc) và ông Đinh Quốc Tuấn - Trưởng Ban Dân tộc tỉnh Kon Tum đồng chủ trì Hội thảo. Tham dự Hội thảo có lãnh đạo các sở, ban, ngành của 5 tỉnh Tây Nguyên.
Tết nơi đầu sóng của những ngôi nhà trên đảo Trần

Tết nơi đầu sóng của những ngôi nhà trên đảo Trần

Xã hội - Mỹ Dung - 17:05, 18/02/2026
Giữa mênh mông biển Đông Bắc, Tết trên đảo Trần không ồn ào nhưng đủ ấm cúng để người dân của hơn chục nóc nhà cùng cán bộ, chiến sĩ yên tâm bám đảo, giữ nhịp sống bình yên nơi tiền tiêu Tổ quốc.
Gieo duyên chữ những ngày đầu Xuân

Gieo duyên chữ những ngày đầu Xuân

Sắc màu 54 - Lê Hường - 15:28, 18/02/2026
Giữa không khí rộn ràng của những ngày Tết cổ truyền, bên cạnh các hoạt động vui chơi, thưởng lãm văn hóa nghệ thuật, phong tục xin chữ đầu năm thu hút đông đảo người dân Đắk Lắk. Từng nét chữ thư pháp đang tiếp nối một phong tục đẹp, thấm đẫm giá trị văn hóa truyền thống dân tộc.
Chiêm ngưỡng cực phẩm rừng nguyên sinh mùa thay lá ở Măng Đen

Chiêm ngưỡng cực phẩm rừng nguyên sinh mùa thay lá ở Măng Đen

Sắc màu 54 - Ngọc Chí - 12:35, 18/02/2026
Khi hoa mai, hoa đào khoe sắc mừng Xuân thì cũng là lúc những cánh rừng nguyên sinh ở xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi vào mùa thay lá, đâm chồi nảy lộc và nở hoa. Đến với Măng Đen thời điểm này, du khách sẽ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp nguyên sơ của đất trời khi vào Xuân.
Tết không “nghỉ” của công nhân mỏ

Tết không “nghỉ” của công nhân mỏ

Xã hội - Trọng Bảo - 12:28, 18/02/2026
Trong khi nhà nhà, người người vui Xuân, đón Tết thì nhiều nhà máy, xí nghiệp vẫn “đỏ lửa”. Hàng trăm công nhân vẫn miệt mài lao động, duy trì sản xuất góp phần thực hiện thắng lợi chỉ tiêu, kế hoạch năm 2026.
Xin chữ đầu năm Bính Ngọ 2026 thế nào cho đúng?

Xin chữ đầu năm Bính Ngọ 2026 thế nào cho đúng?

Sắc màu 54 - Minh Nhật - 12:15, 18/02/2026
Cứ mỗi dịp Tết đến, người dân Việt có tục lệ xin chữ vào ngày đầu năm mới. Vậy tục xin chữ đầu năm có ý nghĩa gì? Những chữ mang lại may mắn cho năm Bính Ngọ 2026 là gì?
Rực rỡ sắc Xuân Bính Ngọ: Những cung bậc cảm xúc trong đêm giao thừa

Rực rỡ sắc Xuân Bính Ngọ: Những cung bậc cảm xúc trong đêm giao thừa

Khi kim đồng hồ dần chuyển dịch về thời khắc giao thoa giữa năm cũ và năm mới, khắp mọi miền Tổ quốc lại bừng lên sức sống mãnh liệt của mùa Xuân Bính Ngọ 2026. Từ những bữa tiệc ánh sáng hiện đại tại các đô thị lớn đến sự hy sinh thầm lặng của các lực lượng chức năng nơi tuyến đầu, tất cả cùng dệt nên một bức tranh Tết an lành, rực rỡ và đong đầy yêu thương.
Tổng Bí thư Tô Lâm lên đường tham dự cuộc họp khai mạc Hội đồng Hòa bình về Gaza tại Hoa Kỳ

Tổng Bí thư Tô Lâm lên đường tham dự cuộc họp khai mạc Hội đồng Hòa bình về Gaza tại Hoa Kỳ

Thời sự - PV - 10:16, 18/02/2026
Ngày 18/2, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam Tô Lâm đã rời Thủ đô Hà Nội lên đường tham dự cuộc họp khai mạc Hội đồng Hòa bình về Gaza tại Washington D.C., Hoa Kỳ từ ngày 18 đến 20/2, theo lời mời của Tổng thống Hợp chúng quốc Hoa Kỳ Donald Trump, Chủ tịch Sáng lập Hội đồng Hòa bình về Gaza.
Đón Tết bên ruộng dưa, nông dân Gia Lai mong hái quả ngọt

Đón Tết bên ruộng dưa, nông dân Gia Lai mong hái quả ngọt

Kinh tế - Ngọc Thu - 08:17, 18/02/2026
Thay vì đón Tết ở quê nhà, những ngày này, nhiều nông dân trồng dưa ở các xã phía Tây tỉnh Gia Lai ở lại chòi gác để chăm sóc ruộng dưa. Với họ, dưa được mùa, được giá là đã có một cái Tết đủ đầy, một năm hạnh phúc.
Tết của những người ở trận địa canh trời

Tết của những người ở trận địa canh trời

Thời sự - Tào Đạt - Văn Định - 07:53, 18/02/2026
Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, khi đất liền đang rộn ràng lời chúc xuân và những cuộc sum họp đầu năm thì trên trận địa Tiểu đoàn Pháo phòng không quân 553, Vùng 5 Hải quân, không khí trực sẵn sàng chiến đấu vẫn được duy trì nghiêm ngặt.
Toàn quốc có 1.570 trường hợp vi phạm nồng độ cồn bị xử lý

Toàn quốc có 1.570 trường hợp vi phạm nồng độ cồn bị xử lý

Tin tức - Minh Nhật - 07:46, 18/02/2026
Lực lượng chức năng trên toàn quốc đã xử lý 1.570 trường hợp vi phạm nồng độ cồn trong ngày 17/2 (mùng Một Tết Bính Ngọ).
Chuyện tình trăm tuổi và kho báu văn hóa giữa đại ngàn Đăk Pne

Chuyện tình trăm tuổi và kho báu văn hóa giữa đại ngàn Đăk Pne

Sắc màu 54 - Ngọc Chí - 16:28, 17/02/2026
Ngôi nhà sàn nhỏ mộc mạc, đơn sơ nằm nép mình bên cánh rừng nguyên sinh và những con suối nhỏ ở thung lũng Đăk Pne thuộc làng Kon Túc, xã Đăk Rve, tỉnh Quảng Ngãi là nơi lưu giữ kho tàng văn hóa truyền thống đặc sắc của người Ba Na. Chủ nhân của ngôi nhà ấy là ông A Gíp và bà Y Lau, đều hơn 100 tuổi.