Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Nghệ thuật chế tác khèn Mông

Hà Minh Hưng - 22:24, 30/07/2022

Cây khèn là nhạc cụ quan trọng không thể thiếu trong sinh hoạt văn hóa của cộng đồng người Mông ở Lai Châu. Tiếng khèn vang lên trong những ngày hội xuân cả núi rừng rạo rực. Với người Mông cây khèn là nhạc cụ truyền thống vô cùng độc đáo. Nghệ thuật chế tác khèn cũng chở thành nghề truyền thống quan trọng được người Mông nơi rẻo cao gìn giữ...

Ông Giàng A Dơ, bản Sin Câu, xã Thèn Sin (huyện Tam Đường, Lai Châu) chế tác thân của cây khèn được làm bằng gỗ pơ mu
Ông Giàng A Dơ, bản Sin Câu, xã Thèn Sin (huyện Tam Đường, Lai Châu) chế tác thân của cây khèn được làm bằng gỗ pơ mu
Gỗ được chọn làm bầu khèn có thớ gỗ thẳng, không cong vênh. Khi tìm được cây gỗ, người ta chặt hạ, cắt khúc khoảng 80 cm, bổ đôi và tiến hành ngay bước đầu tiên chế tạo cây khèn đó là khoét rỗng theo chiều dài thân cây rồi áp 2 thân cây vào như cũ, buộc chặt lại.
Gỗ được chọn làm bầu khèn có thớ gỗ thẳng, không cong vênh. Khi tìm được cây gỗ, người ta chặt hạ, cắt khúc khoảng 80 cm, bổ đôi và tiến hành ngay bước đầu tiên chế tạo cây khèn đó là khoét rỗng theo chiều dài thân cây rồi áp 2 thân cây vào như cũ, buộc chặt lại.
Thân cây trúc phải được thông cho sạch hết trong ống để hơi thổi ra được
Để có những ống trúc làm khèn phải lựa chọn những cây trúc có trên 10 năm tuổi, thẳng đẹp, chặt về phơi khô rồi mới tiện lỗ, lắp ráp lại với thân khèn.Thân cây trúc phải được thông cho sạch hết trong ống để hơi thổi ra được
Công đoạn khoét lỗ trên thân cây trúc để gắn lưỡi đồng tạo lên âm thanh
Công đoạn khoét lỗ trên thân cây trúc để gắn lưỡi đồng tạo lên âm thanh
Những lưỡi lam đồng nhỏ bé, mỏng mảnh mà rung ngân không phải là thứ sẵn có trên núi cao hay ngoài thị trường. Nghệ nhận chế tác khèn phải học nấu đồng và nắm chắc kỹ thuật tôi, rèn, cho ra các lá đồng có chất lượng tốt và có độ mỏng phù hợp
Những lưỡi lam đồng nhỏ bé, mỏng mảnh mà rung ngân không phải là thứ sẵn có trên núi cao hay ngoài thị trường. Nghệ nhận chế tác khèn phải học nấu đồng và nắm chắc kỹ thuật tôi, rèn, cho ra các lá đồng có chất lượng tốt và có độ mỏng phù hợp
Một công đoạn rất quạn trọng, quyết định âm thanh của khèn là lá đồng. Chính vì vậy, nghệ nhân phải thẩm âm trước khi gắn lên ống trúc
Một công đoạn rất quạn trọng, quyết định âm thanh của khèn là lá đồng. Chính vì vậy, nghệ nhân phải thẩm âm trước khi gắn lên ống trúc
Công đoạn quan trọng sau cùng là gắn lưỡi đồng lên ống trúc
Công đoạn quan trọng sau cùng là gắn lưỡi đồng lên ống trúc
Khi thổi khèn, người chơi khèn vừa thổi hơi làm lưỡi gà trên các ống khèn rung lên, vừa dùng tay bấm vào các lỗ trên từng ống sáo, tạo ra âm vang đa thanh
Khi thổi khèn, người chơi khèn vừa thổi hơi làm lưỡi gà trên các ống khèn rung lên, vừa dùng tay bấm vào các lỗ trên từng ống sáo, tạo ra âm vang đa thanh
Trong các ngày lễ hội của bản, các chàng trai người Mông vác những cây khèn đi múa như một niềm kiêu hãnh
Trong các ngày lễ hội của bản, các chàng trai người Mông vác những cây khèn đi múa như một niềm kiêu hãnh
Cây khèn là cầu nối để trai gái hẹn hò, giao duyên, tiếng khèn càng hay, các chàng trai càng thu hút được nhiều cô gái
Cây khèn là cầu nối để trai gái hẹn hò, giao duyên, tiếng khèn càng hay, các chàng trai càng thu hút được nhiều cô gái
Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Rực rỡ sắc Xuân Bính Ngọ: Những cung bậc cảm xúc trong đêm giao thừa

Rực rỡ sắc Xuân Bính Ngọ: Những cung bậc cảm xúc trong đêm giao thừa

Khi kim đồng hồ dần chuyển dịch về thời khắc giao thoa giữa năm cũ và năm mới, khắp mọi miền Tổ quốc lại bừng lên sức sống mãnh liệt của mùa Xuân Bính Ngọ 2026. Từ những bữa tiệc ánh sáng hiện đại tại các đô thị lớn đến sự hy sinh thầm lặng của các lực lượng chức năng nơi tuyến đầu, tất cả cùng dệt nên một bức tranh Tết an lành, rực rỡ và đong đầy yêu thương.
Nhiều hoạt động lễ hội, vui Xuân diễn ra trong những ngày đầu năm mới

Nhiều hoạt động lễ hội, vui Xuân diễn ra trong những ngày đầu năm mới

Xã hội - Trọng Bảo - 2 giờ trước
Trong những ngày đầu năm mới 2026, nhiều hoạt động Lễ hội, vui Xuân đã được các địa phương trong tỉnh Lào Cai tổ chức.
Lễ hội đường phố - Bản giao hưởng giữa đại ngàn Măng Đen

Lễ hội đường phố - Bản giao hưởng giữa đại ngàn Măng Đen

Sắc màu 54 - Ngọc Chí - 2 giờ trước
Sáng mùng 3 Tết (ngày 19/2), UBND xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi tổ chức Lễ hội đường phố, tạo không gian vui Xuân rộn ràng cho người dân và du khách.
Sắc Xuân rực rỡ tại các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh

Sắc Xuân rực rỡ tại các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh

Du lịch - Mỹ Dung - 6 giờ trước
Những ngày đầu năm Bính Ngọ 2026, các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh rộn ràng trong dòng người trẩy hội đông kín. Thời tiết thuận lợi càng khiến không khí du Xuân thêm sôi động, hàng vạn du khách và người dân nô nức chiêm bái, cầu mong một năm mới bình an, may mắn.

"Mùa gieo niềm tin" giữa đại ngàn

Công tác Dân tộc - Lê Hường - 6 giờ trước
Xuân Bính Ngọ 2026 mở ra “mùa gieo niềm tin” trên đại ngàn Tây Nguyên, khi những quyết sách mới cho giai đoạn 2026 - 2030 tiếp tục tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống và gìn giữ bản sắc văn hóa của đồng bào các dân tộc.
Mùa Xuân an cư

Mùa Xuân an cư

Công tác Dân tộc - Thanh Hải - 6 giờ trước
Trong không khí rộn rã khi đất trời sang Xuân, là niềm vui an cư của những cư dân vùng ảnh hưởng thiên tai. Mùa Xuân an cư, để khởi đầu cho một năm mới, một giai đoạn mới hanh thông, ổn định, phát triển cũng là điều mà biết bao người chờ đợi.
Rực rỡ sắc Xuân Bính Ngọ: Những cung bậc cảm xúc trong đêm giao thừa

Rực rỡ sắc Xuân Bính Ngọ: Những cung bậc cảm xúc trong đêm giao thừa

Khi kim đồng hồ dần chuyển dịch về thời khắc giao thoa giữa năm cũ và năm mới, khắp mọi miền Tổ quốc lại bừng lên sức sống mãnh liệt của mùa Xuân Bính Ngọ 2026. Từ những bữa tiệc ánh sáng hiện đại tại các đô thị lớn đến sự hy sinh thầm lặng của các lực lượng chức năng nơi tuyến đầu, tất cả cùng dệt nên một bức tranh Tết an lành, rực rỡ và đong đầy yêu thương.
Đừng để Tết

Đừng để Tết "ăn" mình!

Sự kiện - Bình luận - Hồng Phúc - 7 giờ trước
Trong tâm thức người Việt, "ăn Tết" là dịp để đền đáp một năm vất vả. Thế nhưng, giữa nhịp sống hối hả, chữ "ăn" ấy dường như đang bị biến tướng thành sự phô trương rườm rà. Đừng để Tết trở thành gánh nặng, hãy để nó là món quà!
Tết nơi đầu sóng của những ngôi nhà trên đảo Trần

Tết nơi đầu sóng của những ngôi nhà trên đảo Trần

Xã hội - Mỹ Dung - 17:05, 18/02/2026
Giữa mênh mông biển Đông Bắc, Tết trên đảo Trần không ồn ào nhưng đủ ấm cúng để người dân của hơn chục nóc nhà cùng cán bộ, chiến sĩ yên tâm bám đảo, giữ nhịp sống bình yên nơi tiền tiêu Tổ quốc.
Gieo duyên chữ những ngày đầu Xuân

Gieo duyên chữ những ngày đầu Xuân

Sắc màu 54 - Lê Hường - 15:28, 18/02/2026
Giữa không khí rộn ràng của những ngày Tết cổ truyền, bên cạnh các hoạt động vui chơi, thưởng lãm văn hóa nghệ thuật, phong tục xin chữ đầu năm thu hút đông đảo người dân Đắk Lắk. Từng nét chữ thư pháp đang tiếp nối một phong tục đẹp, thấm đẫm giá trị văn hóa truyền thống dân tộc.
Chiêm ngưỡng cực phẩm rừng nguyên sinh mùa thay lá ở Măng Đen

Chiêm ngưỡng cực phẩm rừng nguyên sinh mùa thay lá ở Măng Đen

Sắc màu 54 - Ngọc Chí - 12:35, 18/02/2026
Khi hoa mai, hoa đào khoe sắc mừng Xuân thì cũng là lúc những cánh rừng nguyên sinh ở xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi vào mùa thay lá, đâm chồi nảy lộc và nở hoa. Đến với Măng Đen thời điểm này, du khách sẽ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp nguyên sơ của đất trời khi vào Xuân.
Tết không “nghỉ” của công nhân mỏ

Tết không “nghỉ” của công nhân mỏ

Xã hội - Trọng Bảo - 12:28, 18/02/2026
Trong khi nhà nhà, người người vui Xuân, đón Tết thì nhiều nhà máy, xí nghiệp vẫn “đỏ lửa”. Hàng trăm công nhân vẫn miệt mài lao động, duy trì sản xuất góp phần thực hiện thắng lợi chỉ tiêu, kế hoạch năm 2026.