Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Hầu A Lềnh trả lời chất vấnTrả lời chất vấn đại biểu liên quan đến phát triển lĩnh vực văn hóa, phát triển du lịch có liên quan đến chính sách dân tộc và công tác dân tộc, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh cho biết, Đảng và Nhà nước luôn quan tâm đến phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS, trong đó có phát triển lĩnh vực văn hóa, bảo tồn, gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc. Đây là một chủ trương lớn và có nhiều chính sách trong từng giai đoạn khác nhau được tổ chức thực hiện.
Theo tổng kết của Ủy ban Dân tộc, chính sách văn hóa ở vùng đồng bào DTTS đã được triển khai một cách đồng bộ, toàn diện, trên các lĩnh vực như: bảo tồn tiếng nói, chữ viết, lễ hội, phong tục tập quán, các hoạt động văn hóa nghệ thuật, xây dựng văn hóa phi vật thể, thiết chế văn hóa ở các địa phương vùng đồng bào DTTS đã được quan tâm, triển khai khá đồng bộ.
Trong đó, đối với việc bảo tồn tiếng nói, chữ viết, lễ hội, phong tục, tập quán, đến nay hầu như tất cả các tỉnh, thành phố đã triển khai thông qua các chính sách do Chính phủ ban hành. Về xây dựng hệ thống bảo tàng để bảo tồn, gìn giữ, hiện có 3 bảo tàng cấp Trung ương, 65 bảo tàng cấp tỉnh thực hiện việc sưu tầm, kiểm kê và trưng bày các giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc nói chung, trong đó có các DTTS nói riêng. Đã triển khai 407 dự án sưu tầm, bảo tồn và phát triển bản sắc văn hóa phi vật thể của vùng đồng bào DTTS; có 145 di sản văn hóa phi vật thể của DTTS đã được đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia; 559 người DTTS được công nhận là nghệ nhân.
Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh cũng cho biết, theo Kết luận 65 của Bộ Chính trị đã nêu 8 nhóm nhiệm vụ giải pháp, trong đó có một nhóm nhiệm vụ giải pháp rất quan trọng đó là nâng cao mức thụ hưởng văn hóa của người dân; đầu tư xây dựng hệ thống thiết chế cơ sở văn hóa cho từng vùng, từng địa phương và quan tâm tu sửa các công trình lịch sử văn hóa.
Trên tinh thần chỉ đạo của Bộ Chính trị, Chính phủ đã báo cáo Quốc hội và đã được Quốc hội ban hành Nghị quyết số 88/2019/QH14 của Quốc hội: Phê duyệt Đề án tổng thể phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 - 2030 là cơ sở để ban hành Nghị quyết số 120/2020/QH14 của Quốc hội: Phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 - 2030. Theo đó, trong tổng số 10 dự án có 1 dự án tập trung bảo tồn, phát huy, gìn giữ bản sắc văn hóa vùng đồng bào DTTS.
Theo đó, dự án đặt mục tiêu 80% các thôn có nhà văn hóa; 50% số thôn có các đội văn hóa, văn nghệ truyền thống hoạt động thường xuyên. Tính đến hết năm 2023, hai mục tiêu này cơ bản đã đạt. Như vậy, so với mục tiêu Quốc hội đặt ra cơ bản đã đạt về các chỉ tiêu chủ yếu trong giai đoạn này.
Các đại biểu tham dự phiên chất vấnBộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh cho biết thêm về các chỉ tiêu chủ yếu trong giai đoạn này là sẽ bảo tồn 120 lễ hội của các DTTS trên phạm vi vùng đồng DTTS; ngân sách nhà nước sẽ hỗ trợ đầu tư xây dựng 20 mô hình văn hóa cấp thôn; xây dựng 800 câu lạc bộ và sinh hoạt văn hóa dân gian tại các thôn bản vùng đồng bào DTTS; hỗ trợ xây dựng 3.590 thiết kế văn hóa thể thao cấp thôn; xây dựng 80 điểm đến du lịch tiêu biểu của vùng đồng bào DTTS và miền núi; thực hiện 200 dự án sưu tầm, phục dựng, bảo tồn, phát huy văn hóa phi vật thể đang có nguy cơ mai một…
Bộ trưởng, Chủ nhiệm Hầu A Lềnh cũng khẳng định, hiện nay các văn bản hướng dẫn thực hiện Nghị quyết 120 đã được ban hành, các địa phương đang tổ chức triển khai dự án này. Dưới góc độ cơ quan quản lý nhà nước, Bộ trưởng Hầu A Lềnh cho rằng, nếu Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và các địa phương triển khai đầy đủ, giải ngân hết số vốn đã được bố trí sẽ cơ bản đáp ứng yêu cầu, mong muốn bảo tồn, gìn giữ, phát huy bản sắc dân tộc.
Về giải pháp để huy động nguồn vốn và các giải pháp về quản lý, cũng như phát triển các sản phẩm du lịch văn hóa, Bộ trưởng bày tỏ sự đồng tình với phần trả lời của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, trong thời gian tới, Ủy ban Dân tộc sẽ phối hợp chặt chẽ với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch triển khai nghiêm túc và đầy đủ các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đã ban hành; đồng thời trong năm 2025 sẽ phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổng kết toàn diện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 - 2030, trong đó có dự án về phát triển văn hóa; từ đó đề ra các giải pháp thực hiện trong giai đoạn 2026 - 2030.
