Người dân giữ rừng
Theo chân người dân và cán bộ Ban Quản lý rừng phòng hộ Vân Canh đi tuần tra những cánh rừng được giao khoán, chúng tôi ghi nhận có nhiều loại động vật rừng quý hiếm sinh sống, nhiều cây cổ thụ có đường kính hơn 1 - 2 vòng tay người ôm, tán lá vươn cao che phủ cả khoảng rộng. Điều này chứng tỏ, rừng ở đây được quản lý, bảo vệ rất tốt.
Lực lượng chức năng và người dân thường xuyên tuần tra bảo vệ rừng. (Ảnh: D.Đ)Lãnh đạo Ban Quản lý rừng phòng hộ Vân Canh cho biết: Ở xã Canh Liên có khoảng 540 hộ ở các làng Chồm, Cát, Kà Bông, Kà Nâu, Kà Bưng, Hà Giao, Kon Lót nhận giao khoán bảo vệ gần 6.485 ha rừng phòng hộ. Các hộ tích cực tuần tra, phát hiện sớm hành vi xâm hại tài nguyên rừng và báo ngay cho cán bộ địa bàn, lực lượng kiểm lâm. Nhờ vậy, hiệu quả bảo vệ rừng được nâng lên rõ rệt.
Ông Mai Thanh Phương, dân tộc Ba Na, ở làng Chồm, xã Canh Liên cho biết: Gia đình ông nhận khoán hơn 24 ha rừng. Mỗi tháng 2 lần, 11 hộ trong nhóm của ông tổ chức tuần tra từ 2 - 4 ngày. Khi phát hiện dấu hiệu lạ như cây bị chặt, đất bị đào hay dấu chân người lạ, tổ lập tức báo ngay với Ban Quản lý rừng để nắm bắt, kiểm tra, xử lý.
Tại làng Canh Tiến, xã Canh Vinh cũng có nhiều hộ dân nhận giao khoán bảo vệ rừng. Như gia đình ông Đinh Văn Lam nhận khoán bảo vệ 28 ha rừng. Mỗi tháng, ông dành từ 5 - 10 ngày phối hợp lực lượng chức năng tuần tra, quản lý, bảo vệ rừng. Nhờ bám sát địa bàn, nhiều năm qua khu vực không xảy ra tình trạng chặt phá, lấn chiếm đất hay cháy rừng.
“Được tin tưởng giao rừng, thì mình phải có trách nhiệm gìn giữ. Giữ được rừng hôm nay cũng là giữ nguồn sống lâu dài cho con cháu về sau”, ông Lam chia sẻ.
Theo ông Nguyễn Văn Chiến, Trưởng Trạm Quản lý bảo vệ rừng Canh Tiến - Hồ Núi Một, thuộc Ban Quản lý rừng phòng hộ Vân Canh, trong điều kiện địa bàn rộng, lực lượng chuyên trách còn mỏng, việc huy động người dân tham gia giữ rừng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Riêng làng Canh Tiến có 170 hộ nhận khoán bảo vệ 3.709 ha rừng tự nhiên; nhờ đó, các nguy cơ xâm hại rừng được phát hiện sớm, xử lý kịp thời.
Việc giao khoán sẽ nâng cao trách nhiệm của người dân trong việc quản lý, bảo vệ rừng. (Ảnh: D.Đ)Ở xã An Toàn, mô hình giao khoán bảo vệ rừng đặc dụng cũng phát huy hiệu quả rõ nét. Những năm qua, 278 hộ ở các thôn 1, 2 và 3 nhận khoán bảo vệ trên 4.000 ha rừng đặc dụng từ Ban Quản lý rừng đặc dụng An Toàn. Người dân tại các thôn không chỉ phối hợp tuần tra, mà còn xây dựng quy ước, nhắc nhở nhau chấp hành quy định, từng bước hình thành ý thức tự quản, bảo vệ rừng trong cộng đồng.
Ông Khiếu Đức Thịnh, Giám đốc Ban Quản lý rừng đặc dụng An Toàn cho biết: Khi cộng đồng được giao trách nhiệm và hưởng lợi rõ ràng, ý thức tự quản được khơi dậy mạnh mẽ. Người dân trở thành chủ thể giữ rừng, cùng lực lượng chức năng bảo vệ tài nguyên rừng một cách bền vững.
... Từ rừng người dân thêm thu nhập
Cùng với hiệu quả bảo vệ tài nguyên, chính sách giao khoán bảo vệ rừng còn mang lại nguồn thu nhập ổn định cho người dân, với mức hỗ trợ 600 nghìn đồng/ha/năm.
Theo ông Mai Thanh Phương, khoản hỗ trợ này trở thành nguồn lực quan trọng, giúp nhiều gia đình có vốn mua trâu, bò, mở rộng chăn nuôi, chủ động kế hoạch làm ăn thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào nương rẫy. Khi thu nhập được cải thiện, người dân càng ý thức hơn trong việc gìn giữ diện tích rừng được giao, hạn chế tình trạng vào rừng khai thác trái phép để mưu sinh.
Còn ông Đinh Văn Tùng, ở làng Kà Nâu, xã Canh Liên chia sẻ: Hiện, gia đình tôi nhận khoán 12 ha rừng. Từ khi nhận khoán, ngoài tiền hỗ trợ, tôi còn được hướng dẫn bảo vệ rừng, biết cách phát triển kinh tế hợp lý. Tiền nhận được, tôi mua thêm bò, dê để nuôi.
Màu xanh bao phủ những cánh rừng được giao khoán cho người dân quản lý, bảo vệ. (Ảnh: D.Đ)Ông Nguyễn Hoài Nam, Chủ tịch UBND xã Canh Liên, đánh giá: Giao khoán bảo vệ rừng là chính sách nhân văn, vừa gìn giữ rừng và tài nguyên trong rừng, vừa tạo sinh kế ổn định cho người dân.
Nhờ nguồn thu này, nhiều hộ đã biết đầu tư phát triển kinh tế, từng bước thoát nghèo, góp phần đưa tỷ lệ hộ nghèo của xã còn 23,36%. Đây là nền tảng quan trọng để xã tiếp tục giảm nghèo, hướng tới xây dựng nông thôn mới gắn với phát triển bền vững.
Ông Nguyễn Thanh Quang, Phó Giám đốc Ban Quản lý rừng phòng hộ Vân Canh cho hay: Để nâng cao hiệu quả giữ rừng và xây dựng lực lượng bảo vệ rừng tại chỗ, đơn vị thường xuyên phối hợp với chính quyền và các nhóm cộng đồng, hộ dân tổ chức tập huấn kỹ năng phòng cháy chữa cháy rừng, xử lý các vi phạm...
"Hiện nay, Ban đang kiến nghị với cấp trên xin mở rộng thêm diện tích giao khoán, với mục tiêu tạo thêm cơ hội để người dân có việc làm, tăng thu nhập, gắn bó bền chặt hơn với rừng", ông Nguyễn Thanh Quang thông tin thêm
