Dòng người đến tri ân tại Khu mộ 10 nữ Anh hùng liệt sĩ TNXP.Hà Tĩnh những ngày tháng Bảy, nắng nóng trở nên chói chang và khắc nghiệt hơn nhưng cũng không ngăn nổi bước chân của dòng người nối dài hành hương về Ngã ba Đồng Lộc tri ân các Anh hùng liệt sĩ. Đến Đồng Lộc những ngày lịch sử, nhiều giọt nước mắt đã rơi, nước mắt của tự hào, của sự ngưỡng mộ về một thế hệ anh hùng. Nơi đây, hàng ngàn đồng bào, cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng hy sinh. Tận cùng của nỗi đau thương, mất mát đó là 10 nữ TNXP đã anh dũng hy sinh khi đang làm nhiệm vụ mở đường.
Ngã ba Đồng Lộc nằm trên đường Trường Sơn, thuộc địa phận Đồng Lộc, Can Lộc, Hà Tĩnh, là trọng điểm có tầm quan trọng chiến lược nên trong chiến tranh phá hoại kẻ địch âm mưu ném bom huỷ diệt nhằm chặn đứt sự chi viện sức người, sức của của hậu phương lớn miền Bắc đối với tiền tuyến lớn miền Nam. Chỉ tính riêng 240 ngày đêm từ tháng 3 đến tháng 10/1968 không quân địch đã trút xuống đây 48.600 quả bom các loại.
Chúng tôi xúc động thắp nén hương thơm tại Nhà bia tưởng niệm TNXP toàn quốc, nơi ghi danh tưởng nhớ 4.000 Anh hùng liệt sĩ. Cách nhà bia tưởng niệm TNXP toàn quốc chừng 50m, cùng nằm ở dãy đồi thông xanh cao vút là khu mộ 10 nữ Anh hùng liệt sĩ TNXP đã anh dũng hy sinh khi đang làm nhiệm vụ.
Trên bia mộ các cô gái TNXP hôm nay luôn nghi ngút khói hương và những cành hoa trắng. Các chị ra đi ở độ tuổi mười tám, đôi mươi, độ tuổi đẹp nhất của người con gái để hoá thân vào hồn thiêng sông núi, minh chứng cho khát vọng hòa bình, lòng quả cảm của tuổi trẻ Việt Nam.
Có lẽ, đến Đồng Lộc, tôi cũng như nhiều người dân Việt Nam không ai không khỏi xúc động khi đọc bức thư gửi mẹ của chị Võ Thị Tần, Tiểu Đội trưởng Tiểu đội 4 được khắc trên bia đá. Đó là bức thư cuối cùng mà cô gái dũng cảm ấy viết về cho mẹ. Bởi chỉ 5 ngày sau, chị cùng đồng đội đã mãi mãi nằm lại sau loạt bom khốc liệt. “Mẹ của con, thấy giặc đánh nhiều hơn dạo trước, chắc là mẹ lo cho chúng con lắm. Nhưng không, mẹ đừng lo, ở đây vui lắm mẹ ạ. Ban đêm chúng thắp đèn để chúng con làm đường, ban ngày chúng đem bom giết cá để chúng con cải thiện. Bom đạn của chúng có thể làm rung chuyển núi rừng, nhưng không thể làm rung chuyển những trái tim của chúng con”.
Chiến tranh đã đi qua, nơi bom đạn cày xới năm xưa giờ đây là di tích lịch sử cấp quốc gia. Bảo tàng của lực lượng TNXP tại Ngã ba Đồng Lộc hôm nay là một địa chỉ đỏ trong giáo dục truyền thống cách mạng, tinh thần yêu nước cho thế hệ trẻ.
Hoàng Thị Linh (Hà Giang), sinh viên năm thứ hai Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Hà Nội xúc động: “Đến thăm Ngã ba Đồng Lộc đã giúp chúng em hiểu thêm về những giai đoạn lịch sử hào hùng của dân tộc; thành kính biết ơn các anh hùng liệt sĩ đã ngã xuống vì độc lập, tự do của dân tộc”.
Bảo tàng của lực lượng TNXP tại Ngã ba Đồng Lộc là nơi giáo dục truyền thống yêu nước cho nhiều thế hệ người dân Việt Nam.Khó có thể tả hết những công lao đóng góp của TNXP đối với đất nước. Ngày 15/7/1950, Đội TNXP công tác Trung ương đầu tiên được thành lập, là tiền thân Lực lượng TNXP Việt Nam ngày nay. Từ ban đầu chỉ có 225 đội viên đã phát triển lên tới hơn 50 vạn người. Trong thời kỳ chống Pháp, chống Mỹ cứu nước, TNXP đã luôn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, lập thành tích to lớn trên các chiến trường.
Trong những năm chống đế quốc Mỹ, TNXP trong cả nước đã mở được 102 con đường chiến lược với tổng chiều dài là 4.130km, vận chuyển 10 vạn tấn vũ khí, đạn dược, lương thực, thực phẩm; chốt giữ 3.000 trọng điểm giao thông quan trọng thường xuyên bị đánh phá ác liệt; san lấp 100.000 hố bom; đào 1.135km hầm hào; xây dựng 8 bệnh viện dã chiến và 272 kho tàng; phá dỡ, thu gom 100.000 quả bom các loại; trực tiếp bắn rơi 15 máy bay Mỹ, bắt sống 13 phi công và gần 1.000 tên địch, phá huỷ 20 xe tăng và xe bọc thép… Để có được những chiến công đó, TNXP đã có 6.051 người hy sinh, 42.455 người bị thương, 18.000 người và con đẻ bị nhiễm chất độc da cam/dioxin.
Theo Chủ tịch Hội Cựu TNXP Việt Nam Vũ Trọng Kim, năm 2004, Hội Cựu TNXP Việt Nam được thành lập. Đến nay, 60 tỉnh, thành trong cả nước đã có cấp Hội được thành lập, với 403.775 hội viên/gần 600.000 cựu TNXP. Từ ngày thành lập, Hội đã phối hợp cùng với các bộ, ban, ngành tham mưu cho Chính phủ giải quyết chế độ, chính sách cho các cựu TNXP. Đã có 5.653 người được công nhận là liệt sĩ, 36.800 người được công nhận là thương binh, 7.300 người được hưởng trợ cấp hằng tháng, 196.000 người được hưởng trợ cấp một lần, 5.200 người được hưởng chế độ chất độc da cam/dioxin và 1.420 con em được hưởng chế độ trợ cấp nhiễm chất độc hoá học; 187.000 người được hưởng BHYT...
Phát huy truyền thống đoàn kết, anh hùng của TNXP trong thời đại mới, trong nhiệm kỳ vừa qua, Trung ương Hội đã huy động được 418 tỷ 254 triệu đồng hỗ trợ cho cựu TNXP có hoàn cảnh khó khăn. Hiện nay, Hội đang tiếp tục phối hợp với các cơ quan nhà nước giải quyết các hồ sơ tồn đọng; đẩy mạnh phong trào “Nghĩa tình đồng đội”, giúp nhau làm kinh tế, xoá đói, giảm nghèo bền vững…
THANH HUYỀN
