“Trạm chữa lành” của loài hươu sao
Giữa đại ngàn Trường Sơn hùng vĩ, Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh (tỉnh Gia Lai), không chỉ là địa chỉ chở che cho các loài động thực vật, mà còn là “Trạm chữa lành” kỳ diệu cho nhiều động vật quý hiếm, trong đó có loài hươu sao.
Từ “Trạm chữa lành”
Ngay tại vùng lõi của Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh, Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và Phát triển Sinh vật (Trung tâm) rộng khoảng 10 ha đang có một "Trạm chữa lành", giúp hồi sinh nhiều loài động vật quý hiếm. Mỗi năm, Trung tâm nghiên cứu và tái thả thành công 50 - 70 cá thể động vật nguy cấp, quý hiếm về môi trường tự nhiên.
Dẫn chúng tôi đi thăm đàn hươu sao, ông Trần Văn Thụ - Giám đốc Trung tâm, chia sẻ: Năm 2013, Trung tâm tiếp nhận 3 cá thể hươu sao gầy yếu về chăm sóc tại Vườn. Đến năm 2020, Công ty Cổ phần Hoàng Anh Gia Lai bàn giao thêm hơn 20 con hươu sao và nai cho Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh nuôi dưỡng và chăm sóc.
Những ngày đầu tiếp nhận, đàn hươu sao trong tình trạng suy kiệt cả về thể chất lẫn tinh thần sau thời gian dài bị nuôi nhốt. Nhiều cá thể xuất hiện các dấu hiệu bệnh ngoài da, rối loạn tiêu hóa, cơ thể gầy yếu và rơi vào trạng thái căng thẳng kéo dài.
Hành trình cứu chữa đàn hươu sao khi ấy, không đơn thuần là chăm sóc, mà còn là cả quá trình giúp chúng tăng dần phục hồi bản năng tự nhiên sau quãng thời gian dài bị nuôi nhốt.
Mặc dù đã được đội ngũ của Trung tâm chăm sóc kỹ lưỡng, nhưng đàn hươu được tiếp nhận vẫn chết khoảng 3 - 4 con, một phần do già yếu, một phần do bệnh tật không thể phục hồi.
Những con hươu sao còn lại được đội ngũ cán bộ, nhân viên bảo tồn chăm sóc, thuốc thang, điều trị những bệnh ghẻ lở, viêm da, tiêu hóa và bù muối khoáng, dinh dưỡng trở nên khỏe mạnh.
"Vì được đưa trở lại sinh sống trong môi trường bán hoang dã, nên sau khi được phục hồi, sức khỏe đàn hươu tiến triển khá, ít bị bệnh”, ông Trần Văn Thụ cho hay.
Từ 3 cá thể hươu sao bệnh gầy yếu được tiếp nhận ban đầu, sau nhiều năm chăm sóc trong môi trường bán hoang dã, Trung tâm đã tạo ra đàn hươu khỏe mạnh với khoảng 40 con. Trung bình mỗi con hươu sao nặng từ 30 - 70 kg.
Những chú hươu con liên tục được sinh ra, lớn lên ở Trung tâm đều khỏe mạnh, vì thế số lượng đàn ngày càng nhân thêm.
... Đến điểm trải nghiệm hấp dẫn
Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh có diện tích gần 42.000 ha, rừng tự nhiên chiếm 93,82%, trong đó có 2.000 ha rừng hỗn giao lá rộng - lá kim, là kiểu rừng duy nhất trong hệ thống rừng đặc dụng ở Việt Nam.
Không chỉ giàu đa dạng sinh học, Kon Ka Kinh còn mê hoặc du khách, bởi vẻ đẹp nguyên sơ với đỉnh núi Kon Ka Kinh cao 1.748m, được mệnh danh là “nóc nhà” của cao nguyên Gia Lai.
Hệ sinh thái nơi đây được xem là “kho báu” của Tây Nguyên với 876 loài động vật, trong đó có 16 loài đặc hữu và 93 loài quý hiếm được ghi trong Sách đỏ Việt Nam và thế giới. Hệ thực vật phong phú với 1.754 loài như pơ mu, gõ đỏ, kim giao, trầm hương...
Cùng với đó, nhiều năm nay, khu vực nuôi dưỡng đàn hươu sao trở thành điểm du lịch trải nghiệm hấp dẫn cho người dân, học sinh và du khách khi đến với Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh.
Chỉ sau thời gian ngắn, khi được đưa về môi trường bán hoang dã trên đồng cỏ 10 ha trong vùng lõi của vườn, đàn hươu sao hiện ra hiền hòa, với bộ lông vàng nâu điểm những đốm trắng như hoa rừng. Chúng thong dong gặm cỏ, đôi lúc ngẩng cao đầu lắng nghe tiếng gió đại ngàn rồi nhẹ nhàng chạy giữa không gian yên bình.
Khung cảnh hoang dã đầy sức sống, đã thu hút khách du lịch đến chiêm ngưỡng và trải nghiệm. Khi thấy du khách, những chú hươu sao cũng gần gũi, đứng im để mọi người có thể vuốt ve và chụp lại những tấm hình lưu niệm ấn tượng.
Chị Trần Hải Băng, du khách đến từ phường Thắng Lợi, tỉnh Gia Lai, cho biết: Được nhìn ngắm đàn hươu sao giữa đại ngàn xanh thẳm, tôi cảm nhận rõ vẻ đẹp bình yên và sức sống hoang dã đang được nâng niu, gìn giữ ở Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh.
Ông Ngô Văn Thắng - Giám đốc Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh thông tin: Khu rừng rộng 10 ha trên vốn là thung lũng đất bằng, là vùng đồng cỏ trong Vườn Quốc gia, trước đây vốn dĩ là nơi sinh sống phổ biến của nhiều loài hươu, nai.
Thế nhưng, theo thời gian và ảnh hưởng của nhiều yếu tố, các loài hươu, nai dần ít thấy trong tự nhiên. Vì vậy, khi tiếp nhận các chú hươu sao quý hiếm từ những nơi khác đưa về, đơn vị đã quyết định xây dựng khu nuôi bán hoang dã để làm nơi chăm sóc và phục hồi sinh cảnh.
"Trong giai đoạn 2026 - 2030, Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh sẽ định hướng phát triển ba sản phẩm du lịch, gồm: Du lịch học đường (kết hợp du lịch và giáo dục), thể thao mạo hiểm và du lịch trải nghiệm, kết hợp nghỉ dưỡng. Qua đó, góp phần quan trọng hỗ trợ công tác quản lý, bảo tồn nguồn các nguồn gen quý trong tự nhiên”, ông Ngô Văn Thắng cho biết.
_watermarked.jpg)