Nghệ nhân Lý Văn Chém thực hiện nghi lễ cúng tại Lễ hộiDân tộc Cống ở xã Nậm Chà (huyện Nậm Nhùn) là một trong những dân tộc rất ít người. Người Cống nơi đây còn lưu giữ được những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc mình thể hiện rõ nét ở phong tục tập quán, nghi lễ, lễ hội, canh tác nông nghiệp.
Lễ hội “Mìn loóng phạt” hay còn gọi là “Lễ hội kết thúc một mùa vụ” thường được người Cống tổ chức vào tháng 10 âm lịch hằng năm, sau khi thu hoạch xong mùa vụ. Để tổ chức Lễ hội, đồng bào phải chuẩn bị trước 3 - 4 ngày: Lên nương lấy quả bí, củ đậu, lấy hoa “Mìn loóng phat”, xuống suối bắt cá… để chế biến những món ăn truyền thống để dâng cúng tổ tiên.
Tại Ngày hội, phần lễ được coi là quan trọng nhất. Trong đó yêu cầu thực hiện nghi thức cúng lễ phải là nam giới (mặc trang phục truyền thống). Khi chủ lễ cúng, tất cả con cháu trong gia đình phải có mặt và ngồi phía sau chủ lễ, nhằm tạ ơn tổ tiên và cầu mong tổ tiên phù hộ để năm sau con cháu có thêm một mùa vụ bội thu.
Mọi người cùng tham gia nắm tay múa xòe, cùng uống rượu cần và đánh trống, chiêng múa hátKết thúc Tết “Mìn Loóng Phạt”, mọi người cùng tham gia nắm tay múa xòe, cùng uống rượu cần và đánh trống, chiêng múa hát. Đặc biệt trong phần hội mỗi người đeo theo một túi gạo cầm từng nắm tung lên cao quá đầu, để cảm tạ ông bà tổ tiên và các thần linh đã ban cho họ một vụ mùa no đủ và bội thu, con người khỏe mạnh, vạn vật phát triển.
Như vậy, Tết “Mìn Loóng Phạt” không chỉ thể hiện bản sắc văn hóa độc đáo của người Cống mà còn đóng vai trò quan trọng trong đời sống tâm linh, tạo thành sợi dây gắn kết cộng đồng người Cống trên khắp bản làng.
Qua đó, giúp cộng đồng người Cống thêm niềm tin vào cuộc sống, có tinh thần tương trợ gắn kết, giúp đỡ nhau trong cộng đồng, cùng nhau bảo tồn, phát huy kho tàng tri thức văn hóa dân gian phong phú, từng bước tạo thành sản phẩm hấp dẫn gắn với phát triển du lịch ở Nậm Nhùn.
