Từ công nhân đến nhà khoa học ứng dụng

Sinh ra trong một gia đình nghèo tại Thái Bình, ông Nguyễn Quang Mâu từng phải bỏ học sớm để lao động phụ giúp gia đình. Tuy nhiên, chính quá trình rèn luyện trong lao động và sự kiên trì học hỏi đã mở ra cho ông một con đường mới.

Từ công nhân phổ thông, ông trở thành Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng quản trị, Tổng Giám đốc Công ty Viglacera Hạ Long, đơn vị sau này vươn lên thành nhà sản xuất đất sét nung hàng đầu Việt Nam. Sự trăn trở trong việc nâng cao chất lượng sản phẩm và cải thiện đời sống công nhân, chính là ngọn lửa thôi thúc ông không ngừng đổi mới.

Sau khi nghỉ hưu, hành trình của ông vẫn chưa dừng lại. Nhận thấy tiềm năng đất đai tại Đông Triều, ông cùng các cộng sự sáng lập Tổ hợp Công ty Cổ phần Gốm Đất Việt, phường Bình Khê. Chỉ trong chưa đầy 10 tháng, mẻ sản phẩm đầu tiên ra lò, đánh dấu một bước khởi đầu thành công. Gốm Đất Việt từ đó không ngừng lớn mạnh, khẳng định tên tuổi không chỉ ở trong nước mà còn tại 56 quốc gia...

Không chỉ dừng ở việc làm kinh tế, Gốm Đất Việt còn là biểu tượng ứng dụng thành công khoa học kỹ thuật vào sản xuất. Điểm nổi bật là công trình nghiên cứu “Công nghệ nghiền khô siêu mịn, nâng cao mức độ tự động hóa và hiệu quả sử dụng nhiệt trong sản xuất ngói cao cấp” đã mang về Giải thưởng Hồ Chí Minh năm 2022. 

Tự động hóa và sáng tạo

Trên thực tế, nhờ mạnh dạn ứng dụng công nghệ, doanh nghiệp đã đẩy năng suất sản xuất gấp đôi thiết kế, hàng trăm sản phẩm mới ra đời với các đặc tính ưu việt: Nhẹ hơn, mịn hơn, mỏng hơn, bền hơn, tiết kiệm năng lượng và chi phí hơn.

“Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia giúp chúng tôi như có thêm luồng sinh mới, được cổ vũ, động viên rất nhiều để nâng cao chất lượng sản phẩm, hiệu quả sản xuất”, ông Mâu chia sẻ.

Đặc biệt, hệ thống sản xuất của Gốm Đất Việt đã được tự động hóa gần như hoàn toàn. Các dây chuyền hiện đại cho phép vận hành với ít sự can thiệp của con người, tăng hiệu suất lao động mà vẫn đảm bảo chất lượng sản phẩm.

Anh Nguyễn Văn Thành, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu phát triển kỹ thuật công nghệ cho biết: “Trung tâm được thành lập từ năm 2022 và đã chế tạo ra nhiều mẫu sản phẩm mới, đồng thời cải tiến hệ thống sản xuất như khuôn đùn đa năng, dây chuyền hút tự động, sử dụng vật liệu khuôn bằng nhựa... Những cải tiến này không chỉ mang tính sáng tạo mà còn mang lại hiệu quả kinh tế lớn”.

Đến nay, sản phẩm của Gốm Đất Việt không chỉ được tin dùng trong nước, mà còn vươn tới thị trường 56 quốc gia, vùng lãnh thổ, trong đó, có cả những thị trường khó tính như Châu Âu, Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc...

Uy tín của gốm Đất Việt được ghi nhận qua hơn 100 giải thưởng quốc gia và 39 giải thưởng quốc tế, nhiều kỷ lục Việt Nam và thế giới, cùng hàng loạt giải thưởng uy tín. Ngày 25/8/2024, Tổ hợp Gốm Đất Việt đón nhận giải vàng top 10 Thương hiệu Số 1 Việt Nam 2024 và nhiều phần thưởng, giải thưởng cao quý khác của các tổ chức xã hội.

Trong thời kỳ mà cách mạng công nghiệp 4.0 đang lan tỏa mạnh mẽ, bài học từ Gốm Đất Việt và người “thuyền trưởng” đầy bản lĩnh này chính là minh chứng cho nhận định khoa học công nghệ là chìa khóa để doanh nghiệp Việt Nam vươn ra thế giới.