Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27
  •  

Công bố những bí mật về đời sống văn chương triều Nguyễn qua 200 tài liệu đặc sắc

Thanh Nguyên - 07:07, 17/02/2024

Hướng tới Ngày thơ Việt Nam (tổ chức vào Rằm tháng Giêng, 24/2/2024), Trung tâm Lưu trữ Quốc gia I tổ chức Triển lãm trực tuyến với chủ đề "Văn chương muôn màu", với hơn 200 tài liệu đặc sắc về đời sống văn chương dưới triều Nguyễn từ Châu bản - Di sản Tư liệu Thế giới.

Một góc không gian triển lãm “Văn chương muôn màu”.
Một góc không gian triển lãm “Văn chương muôn màu”

Triển lãm “Văn chương muôn màu” giới thiệu đến công chúng hơn 200 tài liệu đặc sắc về đời sống văn học dưới triều Nguyễn (1802 - 1945), được lựa chọn từ khối Châu bản triều Nguyễn - Di sản tư liệu thế giới. Trong đó, nhiều văn bản lần đầu tiên được công bố.

Giai đoạn (1802 - 1945) dưới triều Nguyễn là thời kỳ văn chương hiện diện khắp nơi trong đời sống thường nhật. Đặc biệt các dịp lễ Tết, vua tôi thường cùng nhau xướng họa; khi nhà vua đi tuần du thăm thú cảnh đẹp non sông, thăm hỏi đời sống nhân dân, thơ như nhật ký ghi lại cảm xúc, hành trình; thơ là nơi gửi gắm tâm tư tình cảm, tỏ chí tỏ lòng; cũng có khi thơ chính là một món quà ban thưởng đầy ý nghĩa…

Bên cạnh vai trò cao cả, ở một phương diện khác, văn chương bị coi là công cụ để “chuẩn bị” gây mầm loạn, sử dụng để đe dọa sự tồn tại của chính quyền quân chủ. Sự tồn tại song song của cái đẹp, cái bi, cái cao cả đã làm cho văn chương trở thành một bức tranh muôn vẻ, muôn màu.

Một phần giới thiệu về tác giả và thơ của Cao Bá Quát.
Một phần giới thiệu về tác giả và thơ của Cao Bá Quát

Triển lãm chia thành 3 phần. Phần 1: Những “gương mặt thân quen” là chân dung các tác gia của thế kỷ 19 - 20 như Nguyễn Công Trứ, Cao Bá Quát, Nguyễn Khuyến, Nguyễn Trường Tộ, Phan Bội Châu...

Lần giở di sản tư liệu Châu bản triều Nguyễn, công chúng được tiếp cận thêm về các tác giả văn học đó ở một góc độ khác - sự nghiệp quan trường và cuộc đời của họ. Từ đó, công chúng có thể hiểu và cảm nhận sâu sắc hơn về tư tưởng quan điểm cũng như tâm tư, tình cảm mà các tác giả đã gửi gắm trong từng tác phẩm của họ.

Phần giới thiệu những vụ án văn chương ngoài khoa cử.
Phần giới thiệu những vụ án văn chương ngoài khoa cử

Phần 2 với chủ đề "Hiểm địa” của ngôn từ: Dưới triều Nguyễn, các vụ án văn chương thường gắn liền với việc bảo vệ quyền uy, vị thế của chính thể và giới cầm quyền đương thời. Các vụ án văn chương khoa cử và ngoài khoa cử được ghi lại khá nhiều trong Châu bản triều Nguyễn được giới thiệu trong triển lãm.

Một số bài thơ của vua Minh Mạng trong triển lãm.
Một số bài thơ của vua Minh Mạng trong triển lãm

Phần 3 với chủ đề Tiêu dao miền thơ phú: Châu bản triều Nguyễn cho chúng ta thêm nhiều thông tin thú vị về đời sống văn chương cung đình cách đây hàng trăm năm. Khi đó, việc vua tôi cùng nhau làm thơ không chỉ để mua vui, mà có khi để ngụ ý khuyên răn, để nói chí hướng, để tu tâm dưỡng tính, đào luyện nhân cách.

Bài thơ cầu mưa của vua Tự Đức và hình ảnh các quan Bộ Lễ và Nội các đem đi đọc. Đêm về quả nhiên được trận mưa to.
Bài thơ cầu mưa của vua Tự Đức và hình ảnh các quan Bộ Lễ và Nội các đem đi đọc. Đêm về quả nhiên được trận mưa to

Triển lãm giúp công chúng được tiếp cận với các tác gia và đời sống văn học ở một góc nhìn mới mẻ, đem đến nhiều thông tin bổ ích và thú vị, từ đó góp phần kiến giải để hiểu sâu sắc hơn về những thông điệp mà các tác giả văn học dưới triều Nguyễn gửi gắm qua từng tác phẩm.

Khán giả xem triển lãm tại link: https://archives.org.vn/vanchuongmuonmau/ 

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Nhiều hoạt động lễ hội, vui Xuân diễn ra trong những ngày đầu năm mới

Nhiều hoạt động lễ hội, vui Xuân diễn ra trong những ngày đầu năm mới

Xã hội - Trọng Bảo - 12 phút trước
Trong những ngày đầu năm mới 2026, nhiều hoạt động Lễ hội, vui Xuân đã được các địa phương trong tỉnh Lào Cai tổ chức.
Lễ hội đường phố - Bản giao hưởng giữa đại ngàn Măng Đen

Lễ hội đường phố - Bản giao hưởng giữa đại ngàn Măng Đen

Sắc màu 54 - Ngọc Chí - 47 phút trước
Sáng mùng 3 Tết (ngày 19/2), UBND xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi tổ chức Lễ hội đường phố, tạo không gian vui Xuân rộn ràng cho người dân và du khách.
Sắc Xuân rực rỡ tại các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh

Sắc Xuân rực rỡ tại các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh

Du lịch - Mỹ Dung - 4 giờ trước
Những ngày đầu năm Bính Ngọ 2026, các điểm du lịch tâm linh ở Quảng Ninh rộn ràng trong dòng người trẩy hội đông kín. Thời tiết thuận lợi càng khiến không khí du Xuân thêm sôi động, hàng vạn du khách và người dân nô nức chiêm bái, cầu mong một năm mới bình an, may mắn.

"Mùa gieo niềm tin" giữa đại ngàn

Công tác Dân tộc - Lê Hường - 4 giờ trước
Xuân Bính Ngọ 2026 mở ra “mùa gieo niềm tin” trên đại ngàn Tây Nguyên, khi những quyết sách mới cho giai đoạn 2026 - 2030 tiếp tục tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống và gìn giữ bản sắc văn hóa của đồng bào các dân tộc.
Mùa Xuân an cư

Mùa Xuân an cư

Công tác Dân tộc - Thanh Hải - 4 giờ trước
Trong không khí rộn rã khi đất trời sang Xuân, là niềm vui an cư của những cư dân vùng ảnh hưởng thiên tai. Mùa Xuân an cư, để khởi đầu cho một năm mới, một giai đoạn mới hanh thông, ổn định, phát triển cũng là điều mà biết bao người chờ đợi.
Rực rỡ sắc Xuân Bính Ngọ: Những cung bậc cảm xúc trong đêm giao thừa

Rực rỡ sắc Xuân Bính Ngọ: Những cung bậc cảm xúc trong đêm giao thừa

Khi kim đồng hồ dần chuyển dịch về thời khắc giao thoa giữa năm cũ và năm mới, khắp mọi miền Tổ quốc lại bừng lên sức sống mãnh liệt của mùa Xuân Bính Ngọ 2026. Từ những bữa tiệc ánh sáng hiện đại tại các đô thị lớn đến sự hy sinh thầm lặng của các lực lượng chức năng nơi tuyến đầu, tất cả cùng dệt nên một bức tranh Tết an lành, rực rỡ và đong đầy yêu thương.
Đừng để Tết

Đừng để Tết "ăn" mình!

Sự kiện - Bình luận - Hồng Phúc - 5 giờ trước
Trong tâm thức người Việt, "ăn Tết" là dịp để đền đáp một năm vất vả. Thế nhưng, giữa nhịp sống hối hả, chữ "ăn" ấy dường như đang bị biến tướng thành sự phô trương rườm rà. Đừng để Tết trở thành gánh nặng, hãy để nó là món quà!
Tết nơi đầu sóng của những ngôi nhà trên đảo Trần

Tết nơi đầu sóng của những ngôi nhà trên đảo Trần

Xã hội - Mỹ Dung - 17:05, 18/02/2026
Giữa mênh mông biển Đông Bắc, Tết trên đảo Trần không ồn ào nhưng đủ ấm cúng để người dân của hơn chục nóc nhà cùng cán bộ, chiến sĩ yên tâm bám đảo, giữ nhịp sống bình yên nơi tiền tiêu Tổ quốc.
Gieo duyên chữ những ngày đầu Xuân

Gieo duyên chữ những ngày đầu Xuân

Sắc màu 54 - Lê Hường - 15:28, 18/02/2026
Giữa không khí rộn ràng của những ngày Tết cổ truyền, bên cạnh các hoạt động vui chơi, thưởng lãm văn hóa nghệ thuật, phong tục xin chữ đầu năm thu hút đông đảo người dân Đắk Lắk. Từng nét chữ thư pháp đang tiếp nối một phong tục đẹp, thấm đẫm giá trị văn hóa truyền thống dân tộc.
Chiêm ngưỡng cực phẩm rừng nguyên sinh mùa thay lá ở Măng Đen

Chiêm ngưỡng cực phẩm rừng nguyên sinh mùa thay lá ở Măng Đen

Sắc màu 54 - Ngọc Chí - 12:35, 18/02/2026
Khi hoa mai, hoa đào khoe sắc mừng Xuân thì cũng là lúc những cánh rừng nguyên sinh ở xã Măng Đen, tỉnh Quảng Ngãi vào mùa thay lá, đâm chồi nảy lộc và nở hoa. Đến với Măng Đen thời điểm này, du khách sẽ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp nguyên sơ của đất trời khi vào Xuân.
Tết không “nghỉ” của công nhân mỏ

Tết không “nghỉ” của công nhân mỏ

Xã hội - Trọng Bảo - 12:28, 18/02/2026
Trong khi nhà nhà, người người vui Xuân, đón Tết thì nhiều nhà máy, xí nghiệp vẫn “đỏ lửa”. Hàng trăm công nhân vẫn miệt mài lao động, duy trì sản xuất góp phần thực hiện thắng lợi chỉ tiêu, kế hoạch năm 2026.