Khi văn hóa Tày, Dao, Sán Chỉ trở thành “đặc sản” du lịch Lục Hồn
Từ những ngôi nhà truyền thống, câu hát then, món ăn bản địa đến cảnh quan núi rừng, xã Lục Hồn (Quảng Ninh) đang từng bước xây dựng các sản phẩm du lịch cộng đồng, giúp người dân có thêm sinh kế từ chính những giá trị văn hóa vốn có.
Biến những gì sẵn có thành trải nghiệm du lịch
Không cần những công trình du lịch quy mô lớn, điểm hấp dẫn của Lục Hồn đến từ những gì gần gũi trong đời sống người dân. Một hành trình khám phá nơi đây có thể bắt đầu từ ruộng bậc thang, những nếp nhà truyền thống, rồi kết thúc bằng bữa cơm bản với các món ăn của đồng bào Tày, Dao, Sán Chỉ.
Du khách có thể nghe hát then, đàn tính, tìm hiểu nghề thủ công, tham gia sinh hoạt cộng đồng hoặc trải nghiệm cuộc sống gắn với sản xuất nông nghiệp.
Những giá trị này hiện diện trong không gian tự nhiên của Lục Hồn với núi Cao Xiêm, rừng sở Đồng Long, đình Lục Nà, Bản Cáu. Khi được kết nối thành hành trình, cảnh quan và văn hóa không chỉ là điểm tham quan mà trở thành trải nghiệm gắn với con người địa phương.
Theo Chủ tịch UBND xã Lục Hồn Vi Tiến Vượng, văn hóa bản địa là nguồn lực quan trọng để tạo nên sự khác biệt cho du lịch địa phương. Xã đang định hướng phát triển các sản phẩm du lịch cộng đồng, trong đó người dân là chủ thể tham gia và trực tiếp hưởng lợi.
Bản Cáu (nay thuộc thôn Lục Nà) là một trong những địa bàn được lựa chọn để phát triển theo hướng này. Những ngôi nhà truyền thống của người Tày, ẩm thực, nghề thủ công và các hoạt động văn hóa dân gian đang được khai thác để hình thành các trải nghiệm cho du khách.
Thông qua Dự án nâng cao năng lực cộng đồng DTTS tham gia phát triển du lịch với sự hỗ trợ của JICA, người dân được tập huấn về kỹ năng làm du lịch, quản lý Homestay, quảng bá sản phẩm trên nền tảng số.
Từ những hoạt động vốn có trong đời sống, Bản Cáu đang từng bước xây dựng mô hình du lịch cộng đồng với các sản phẩm như lưu trú tại nhà dân, trải nghiệm ẩm thực, tìm hiểu nghề thủ công, sản xuất nông nghiệp và văn hóa dân gian.
Trong 8 tháng năm 2026, Bản Cáu đã đón gần 20 đoàn khách. Con số chưa lớn nhưng cho thấy mô hình du lịch dựa trên cộng đồng đang bắt đầu được thị trường quan tâm.
Cùng với phát triển du lịch, địa phương cũng chú trọng việc bảo tồn văn hóa. Lớp hát then, đàn tính với 28 học sinh được duy trì, vừa phục vụ hoạt động trải nghiệm, vừa góp phần trao truyền văn hóa truyền thống cho thế hệ trẻ.
Tạo dấu ấn riêng từ cảnh quan và cộng đồng
Từ nền tảng văn hóa cộng đồng, Lục Hồn đang mở rộng các sản phẩm du lịch gắn với cảnh quan tự nhiên. Núi Cao Xiêm, ruộng bậc thang, rừng sở Đồng Long và lễ hội đình Lục Nà được xem là những điểm có tiềm năng phát triển các tuyến tham quan, trải nghiệm.
Lễ hội đình Lục Nà năm 2026 thu hút khoảng 5.200 lượt người, cho thấy sức hút của những hoạt động gắn với văn hóa địa phương.
.jpg)
Điểm khác biệt trong cách làm của Lục Hồn là không tách cảnh quan khỏi đời sống cộng đồng. Một chuyến đi có thể kết hợp leo núi, khám phá thiên nhiên, dùng bữa tại nhà dân, nghỉ Homestay, nghe hát then hoặc tham gia các hoạt động sản xuất.
Chính những trải nghiệm bình dị này tạo nên nét riêng cho điểm đến, bởi văn hóa bản địa không thể sao chép giữa các địa phương.
Để đưa sản phẩm đến gần hơn với du khách, Lục Hồn đang tăng cường kết nối với doanh nghiệp lữ hành, tổ chức khảo sát xây dựng tour tuyến. Hai tuyến liên kết bước đầu được hình thành; đình Lục Nà đã có mã QR giới thiệu điểm đến, cẩm nang du lịch trực tuyến cũng đang được xây dựng.
Những tín hiệu ban đầu cho thấy hướng đi này đang tạo ra hiệu quả nhất định. Trong 7 tháng năm 2026, Lục Hồn đón khoảng 65.200 lượt khách, doanh thu du lịch đạt gần 17 tỷ đồng.
Tuy nhiên, để du lịch cộng đồng phát triển bền vững, địa phương vẫn còn nhiều việc phải làm. Trong đó, cần tiếp tục nâng cao kỹ năng phục vụ du khách cho người dân, cải thiện chất lượng dịch vụ, tăng liên kết với doanh nghiệp lữ hành, đồng thời giải quyết bài toán mùa vụ.
Quan trọng hơn, phát triển du lịch vùng cao cần bảo đảm văn hóa không trở thành sản phẩm trình diễn đơn thuần. Khi những nếp nhà, món ăn, tiếng hát, nghề thủ công vẫn gắn với đời sống thường ngày và tạo thêm thu nhập cho người dân, du lịch mới thực sự trở thành động lực giữ gìn bản sắc và phát triển cộng đồng.
.jpg)
