Lạng Sơn: Từ con giống ban đầu, người dân Tri Lễ gây dựng sinh kế bền vững
Hàng chục dự án chăn nuôi từ Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 - 2025 thuộc Tiểu Dự án 2 của Dự án 3 đã tiếp sức kịp thời cho bà con vùng đồng bào DTTS ở xã Tri Lễ, tỉnh Lạng Sơn.

Từ nguồn vốn con giống ban đầu, nhiều hộ nghèo nơi đây đã gây dựng được cơ nghiệp, có thêm nguồn thu nhập ổn định và từng bước vươn lên làm chủ cuộc sống.
Đòn bẩy từ những chuồng trại sinh sôi
Trong ngôi nhà khang trang hơn trước tại thôn Nà Thang, ông Hoàng Văn Len không giấu được niềm vui khi nhìn đàn bò 5 con béo khỏe đang gặm cỏ. Ít ai ngờ, cơ ngơi này bắt nguồn từ duy nhất một con bò sinh sản mà gia đình ông được hỗ trợ từ chương trình phát triển sản xuất năm 2023.
Trước đây, nguồn sống của cả nhà ông Len chỉ trông chờ vào mấy sào ruộng nương bạc màu. Cái nghèo cứ thế đeo bám khiến ước mơ mua một cặp bò giống để gây đàn đối với ông là điều xa vời. Thế nhưng, từ khi nhận con bò hỗ trợ, vợ chồng ông dồn hết tâm sức chăm bẵm, coi đó là "cần câu cơm" quý giá nhất.
Đến năm 2025, đàn bò nhà ông đã nhân lên 4 con sinh sản và xuất bán được 2 con bê. Hiện tại, chuồng trại nhà ông luôn duy trì ổn định 5 con. Số tiền bán bê không chỉ giúp gia đình trang trải sinh hoạt mà còn có vốn tái đầu tư chăm sóc vườn dẻ khoảng 200 cây.
“Trước đây muốn nuôi bò lắm nhưng lực bất tòng tâm vì không có tiền mua giống. Nhờ con bò hỗ trợ năm 2023, gia đình tôi mới có bê để bán, có đồng ra đồng vào lo cho cuộc sống và chăm sóc vườn dẻ tốt hơn”, ông Len phấn khởi chia sẻ.
Ông Hoàng Văn Đức - Trưởng thôn Nà Thang khẳng định, chính sự kết hợp hiệu quả giữa chăn nuôi bò giống và trồng dẻ đã giúp gia đình ông Len chuyển từ hộ nghèo lên hộ cận nghèo với nền tảng tài sản sản xuất vững chắc.
Niềm vui từ những con giống nghĩa tình cũng đang lan tỏa khắp các thôn bản ở Tri Lễ. Tại thôn Nà Chuông, gia đình ông Hoàng Văn Khánh từng quanh năm thiếu trước hụt sau vì chỉ dựa vào nông nghiệp. Được hỗ trợ một con trâu sinh sản, ông Khánh mừng như bắt được vàng.
Hiện gia đình ông đã chuyển lên hộ cận nghèo và con trâu giống cũng đang chuẩn bị đến kỳ sinh nở. Với ông, chú nghé sắp chào đời chính là viên gạch đầu tiên đặt nền móng cho đàn trâu tương lai, mở ra hy vọng về một nguồn thu nhập bền vững.
Cùng chung nhịp vui ấy, bò giống hỗ trợ của gia đình bà Hoàng Thị Nhất, thôn Nà Thang và gia đình ông Hoàng Văn H, thôn Nà Chầu đều đã sinh thêm mỗi nhà một con bê khỏe mạnh. Với bà con vùng cao còn nhiều thiếu thốn, những chú bê non này là khối tài sản giá trị, giúp họ có thêm điểm tựa để giữ lại nhân đàn hoặc xoay xở vốn liếng sản xuất mà không phải vay mượn.

Mở rộng quy mô, tạo sinh kế đường dài
Câu chuyện khởi sắc ở Nà Thang, Nà Chuông hay Nà Chầu là minh chứng rõ nét cho hiệu quả thiết thực của các Chương trình mục tiêu quốc gia tại xã Tri Lễ. Từ việc trao đúng "cần câu", nhiều hộ dân đã biết cách chăm sóc, nhân rộng đàn vật nuôi, biến sự hỗ trợ của Nhà nước thành động lực tự thân để vươn lên.
Phát huy những kết quả tích cực đó, riêng trong năm 2025, xã Tri Lễ đã phê duyệt và triển khai đồng loạt 11 dự án hỗ trợ phát triển sản xuất thông qua hình thức chăn nuôi trâu, bò sinh sản. Các dự án này tập trung giải quyết bài toán thiếu vốn, thiếu giống cho những hộ đồng bào DTTS còn gặp nhiều khó khăn, tạo điều kiện để bà con phát triển kinh tế ngay tại địa phương.
Không dừng lại ở trâu, bò, bước sang năm 2026, chính quyền xã Tri Lễ tiếp tục đa dạng hóa vật nuôi bằng việc triển khai 2 dự án chăn nuôi ngựa bạch tại thôn Bản Só và Pá Hà. Mỗi thôn có 10 hộ tham gia, định mức hỗ trợ mỗi hộ một con ngựa bạch giống.
Dù mới bước đầu triển khai và cần thêm thời gian theo dõi khả năng thích nghi, sinh trưởng, nhưng mô hình này được kỳ vọng sẽ mở ra hướng đi kinh tế mới có giá trị cao cho người dân địa phương.
Đánh giá về hành trình phát triển của địa phương, ông Lương Đình Toại - Chủ tịch UBND xã Tri Lễ nhấn mạnh, quan điểm xuyên suốt của xã là hỗ trợ sản xuất phải sát với điều kiện thực tế của từng hộ gia đình.
Theo ông Toại, thành công của Chương trình mục tiêu quốc gia không chỉ đo đếm bằng số lượng con giống trao đi, mà cốt lõi nằm ở sự chuyển biến trong tư duy làm ăn của bà con. Khi người dân chủ động chăm sóc, phòng dịch và biết cách nhân đàn, những dự án hỗ trợ mới thực sự phát huy giá trị, giúp đồng bào ổn định cuộc sống và gây dựng sinh kế bền vững.


