Lấy sự phát triển toàn diện vùng đồng bào DTTS và miền núi làm thước đo
Thứ trưởng Bộ Dân tộc và Tôn giáo Y Vinh Tơr nhấn mạnh, kết quả thực hiện Chương trình MTQG phải lấy sự phát triển toàn diện vùng đồng bào DTTS và miền núi làm thước đo.
Xác định rõ trách nhiệm và lộ trình thực hiện
Sáng ngày 15/10/2026, tại Hội nghị toàn quốc triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026-2035 (gọi tắt là Chương trình MTQG), thay mặt lãnh đạo Bộ Dân tộc và tôn giáo, Thứ trưởng Y Vinh Tơr đã phát biểu về những vấn đề trọng tâm cần triển khai nhằm bảo đảm thực hiện đồng bộ các mục tiêu, chỉ tiêu đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi trong thực hiện Chương trình MTQG.
Theo Thứ trưởng Y Vinh Tơr, Nghị quyết số 46/2026/QH16 của Quốc hội đặt ra mục tiêu phát triển toàn diện vùng đồng bào DTTS, trong đó phấn đấu đến năm 2030, thu nhập bình quân của người DTTS bằng một nửa mức bình quân chung cả nước; tỷ lệ hộ nghèo đa chiều vùng đồng bào DTTS giảm xuống dưới 10%; phấn đấu cơ bản không còn xã, thôn đặc biệt khó khăn. Các chỉ tiêu này mang tính tổng hợp đa ngành, đa lĩnh vực, thuộc trách nhiệm của Trung ương và địa phương
Để thực hiện các mục tiêu một cách đồng bộ, hiệu quả, Bộ Dân tộc và Tôn giáo đề nghị việc tập trung xác định rõ trách nhiệm và lộ trình thực hiện từng chỉ tiêu. Các địa phương cần cụ thể hóa mục tiêu của Chương trình trong kế hoạch 5 năm và hằng năm; phân công nhiệm vụ đến từng sở, ngành, cấp xã, xác định rõ hiện trạng mức cần đạt, nguồn lực và thời hạn, cơ quan chủ trì.
Theo cơ chế phân công thực hiện, các địa phương cần thống nhất cơ chế phối hợp giữa các cơ quan công tác dân tộc và tôn giáo và các cơ quan liên quan.
Quan tâm đến các dân tộc còn gặp nhiều khó khăn, có khó khăn đặc thù
Thứ trưởng cũng đề nghị ưu tiên nguồn lực cho địa bàn, đối tượng khó khăn nhất. Theo kết quả phân định vùng đồng bào DTTS và miền núi, cả nước có 1.333 xã, 12.368 thôn thuộc vùng đồng bào DTTS và miền núi; trong đó có 824 xã, 12.368 thôn đặc biệt khó khăn.
Một số địa phương có tỷ lệ xã đặc biệt khó khăn rất cao như Cao Bằng (94,64%), Sơn La (88%), Tuyên Quang (70,16%)… Đây là những địa phương cần tập trung triển khai toàn diện, quyết liệt. Cùng với đó, tập trung giải quyết các khó khăn của đồng bào DTTS gắn với đặc trưng từng vùng miền.
“Các địa phương cần rà soát nhu cầu, đối tượng sau sắp xếp đơn vị hành chính, ưu tiên nguồn lực cho xã, thôn đặc biệt khó khăn, biên giới; đặc biệt quan tâm đến các dân tộc còn gặp nhiều khó khăn, có khó khăn đặc thù’”, Thứ trưởng Y Vinh Tơr chia sẻ.
Đồng thời, Thứ trưởng đề nghị triển khai chính sách hỗ trợ đồng bộ, sát nhu cầu và điều kiện thực tế của người dân. Cấp xã cần phát huy vai trò tham gia của người dân trong xác định nhu cầu, lựa chọn nội dung ưu tiên; tập trung giải quyết những vấn đề thiết yếu về đất ở, nhà ở, nước sinh hoạt, đất sản xuất, chuyển đổi nghề…
Quan tâm đầu tư hạ tầng phải gắn với quản lý, vận hành; hỗ trợ sản xuất gắn với thị trường tiêu thụ; đào tạo nghề gắn với giải quyết việc làm… Đồng thời, quan tâm đến nhiệm vụ gắn với phát triển bền vững, như: giáo dục, y tế, bảo tồn bản sắc văn hóa…
Trong bối cảnh hiện nay, các địa phương quan tâm đến công tác thông tin, tuyên truyền, chuyển đổi số, với những giải pháp phù hợp với điều kiện sống, ngôn ngữ và khả năng tiếp cận của người dân. Phát huy vai trò của người có uy tín trong công tác tuyên truyền, vận động người dân.
Cùng với đó, Thứ trưởng cũng đề nghị việc bảo đảm chuyển tiếp thông suốt và năng lực thực hiện tại cấp xã, bảo đảm quyền lợi của người dân và tiến độ nhiệm vụ đang triển khai.
Giải quyết các vấn đề cấp thiết, bức xúc của đồng bào DTTS
Thứ trưởng Y Vinh Tơr cũng nhấn mạnh, việc thực hiện Chương trình MTQG phải lấy kết quả đầu ra là cải thiện đời sống ở mức độ được thụ hưởng các dịch vụ xã hội cơ bản, giải quyết các vấn đề cấp thiết, bức xúc của đồng bào làm thước đo hiệu quả; cụ thể hóa mục tiêu thu hẹp khoảng cách chênh lệch về trình độ phát triển và sự phát triển toàn diện vùng đồng bào DTTS và miền núi.
“Trong quá trình triển khai nhiệm vụ, Bộ Dân tộc và Tôn giáo sẽ chủ động phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tài chính và các bộ, ngành liên quan trong việc hướng dẫn, hỗ trợ địa phương, tổng hợp và đề xuất cấp có thẩm quyền giải quyết những khó khăn, vướng mắc phát sinh vượt thẩm quyền; tăng cường công tác theo dõi, kiểm tra, giám sát; chủ động triển khai nhiệm vụ tại địa bàn vùng đồng bào DTTS và miền núi”, Thứ trưởng Y Vinh Tơr cho biết.
