Lễ cúng mừng lúa mới ở Yên Na có gì đặc biệt?
Lễ cúng mừng lúa mới ở xã Yên Na (Nghệ An) không chỉ là dịp tri ân trời đất, tổ tiên sau mùa thu hoạch, mà còn góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc Thái, Khơ Mú, tăng cường giao lưu, đoàn kết cộng đồng.
Ngày 31/10, UBND xã Yên Na, tổ chức Lễ cúng mừng lúa mới năm 2026 với sự tham gia của người dân 7 bản trên địa bàn.
Bên cạnh nghi lễ truyền thống, chương trình còn có các hoạt động giao lưu văn hóa, văn nghệ, tạo không khí vui tươi sau mùa thu hoạch.
Theo phong tục của đồng bào dân tộc Thái, Khơ Mú, lễ mừng lúa mới thường được tổ chức vào thời điểm lúa trên nương rẫy chín vàng, người dân thu hoạch mùa vụ.
Nghi lễ thể hiện lòng biết ơn trời đất, thần linh và tổ tiên đã phù hộ cho mùa màng tươi tốt, đồng thời gửi gắm ước vọng về cuộc sống no đủ, bản làng bình yên.
Trước ngày làm lễ, người dân thu hoạch lúa nếp, lựa chọn những bông lúa ngon để chế biến các món ăn truyền thống.
Trong mâm cúng mừng lúa mới thường có những sản vật do chính người dân nuôi trồng, đánh bắt như thịt lợn, gà, cá suối, rau rừng, rượu cần.
Những sản vật ấy thể hiện sự trân trọng thành quả lao động và tấm lòng thành kính dâng lên tổ tiên, các vị thần linh.
Một trong những nét đặc sắc của mùa lúa mới là cách chế biến cốm từ lúa nếp non.
Qua nhiều công đoạn thủ công như luộc, hong khô, giã và chế biến, người dân tạo ra những mẻ cốm mang hương vị đặc trưng của núi rừng.
Những kinh nghiệm dân gian ấy được lưu giữ qua nhiều thế hệ, gắn với đời sống sản xuất và văn hóa ẩm thực của đồng bào DTTS.
Sau phần nghi lễ, các gia đình, người dân cùng quây quần thưởng thức sản vật, chia sẻ niềm vui mùa màng và chúc nhau sức khỏe, may mắn.
Tinh thần cộng đồng được thể hiện qua sự góp sức chuẩn bị lễ vật, thực hành nghi thức và cùng nhau tham gia các hoạt động văn hóa.
Năm nay, ngoài phần lễ truyền thống còn có các hoạt động giao lưu văn nghệ, thi mâm cúng đẹp, giao lưu rượu cần và múa lăm vông.
Sự tham gia của người dân 7 bản tạo không gian gặp gỡ, giao lưu, giới thiệu những nét đẹp trong đời sống văn hóa, phong tục và ẩm thực địa phương.
Ông Nguyễn Văn Hòe - Phó Chủ tịch UBND xã Yên Na, cho biết, việc duy trì lễ hội mừng lúa mới là một phần trong kế hoạch bảo tồn văn hóa các DTTS gắn với phát triển du lịch cộng đồng.
Địa phương mong muốn phát huy những giá trị truyền thống thành động lực phát triển kinh tế - xã hội, góp phần thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia vùng đồng bào DTTS.
Thông qua Lễ cúng mừng lúa mới năm 2026, chính quyền xã Yên Na tiếp tục khuyến khích cộng đồng tham gia gìn giữ di sản văn hóa, phát huy tinh thần đoàn kết giữa các bản, gắn bảo tồn bản sắc dân tộc với xây dựng đời sống văn hóa và phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Đây cũng là hoạt động hướng đến ngày hội đại đoàn kết toàn dân tộc vào ngày 18/11.
