Mở vòng tay nhân ái đón những người lầm lỗi trở về: Chuyến hành trình cay đắng (Bài 1)

Vỡ mộng "thiên đường"

Tin vào lời đường mật của kẻ xấu vẽ ra viễn cảnh làm giàu nhanh chóng và định cư nơi thiên đường nước thứ 3, đại gia đình ông Vương Văn Long (SN 1977), ở thôn 19, xã Đắk Drông, huyện Cư Jút, tỉnh Đắk Nông bán hết nhà cửa, tài sản, ruộng vườn đưa vợ, con, cháu vượt biên tìm cơ hội đổi đời.

Theo lời ông Long kể, tháng 6/2023, thông qua mạng xã hội Facebook, ông quen một người Việt Nam đang ở Bangkok, Thái Lan. Người này nói bên Thái Lan dễ làm ăn, kiếm được nhiều tiền và còn có cơ hội được định cư ở nước thứ 3. Tin lời họ, ông bán gia sản được 1,2 tỷ đồng, cuối tháng 11/2023, mang toàn bộ số tiền gom được đưa 11 người cả già lẫn trẻ em, trong đó còn có phụ nữ mang thai ra Hà Tĩnh rồi xuất cảnh sang Thái Lan.

"Khi đến đất Thái, chúng tôi vỡ mộng vì sự thật không như những lời giới thiệu về cuộc sống giàu sang mà các đối tượng thường nói. Gia đình tôi thuê phòng trọ chật chội, hôi hám để ở, mỗi tháng trả tiền khoảng 6 triệu đồng tiền Việt Nam, đặt tiền cọc cho chủ nhà 3 tháng. Nhốt mình trong phòng trọ như bị giam lỏng, 3 ngày mới được đi chợ 1 lần, lúc nào cũng sợ Cảnh sát Thái Lan bắt bỏ tù. Không có công việc làm, số tiền bán nhà, tài sản mang theo cạn dần, bị các đối tượng dụ dỗ bỏ rơi, chật vật sinh tồn nơi đất khách, khốn khổ trăm bề", ông Long nhớ lại những ngày tháng hãi hùng nơi xứ người.

Đầu năm 2024, gia đình ông Long đã quyết định tìm đường trở về quê hương, nhưng 5 người trong gia đình con trai đầu vẫn đang mắc kẹt ở Thái Lan, vì người con dâu mang bầu và sinh con tại Thái Lan nên không được làm các thủ tục giấy tờ tùy thân.

Cũng chạy theo ảo vọng về một cuộc sống sung sướng, nghe theo lời kẻ xấu, anh A Ngải và 4 người trong làng làng Tum, xã Ya Ly, huyện Sa Thầy, Kon Tum trốn vợ bán hết rẫy đi để có tiền đi nước ngoài tìm kiếm việc làm tốt. Khi đến tỉnh Nonthaburi, Thái Lan anh nhận ra, không có thiên đường nào cả, cuộc sống khốn khổ vô cùng.

Anh Ngải chia sẻ: Tưởng rằng mình sang đó sẽ nhanh chóng kiếm tiền, gửi về cho vợ con mua sắm nhiều thứ cho bằng bạn bè, cuộc sống bớt khó khăn. Mình không ngờ rằng, lại phải làm việc nặng nhọc, mất sức mà đau ốm cũng không có tiền chữa bệnh, sống trong cảnh nơm nớp lo sợ bị Cảnh sát Thái Lan phát hiện. 

Để trốn tránh sự truy bắt của Cảnh sát Thái Lan với những người cư trú bất hợp pháp, có những người phải thường xuyên thay đổi chỗ ở, sống tại những nơi chật hẹp, xa trung tâm. Hằng ngày trực chờ ăn cơm từ thiện của cộng đồng mang đến.

Cạm bẫy khi ra nước ngoài sẽ hưởng cuộc sống giàu sang, được các đối tượng này bảo lãnh định cư tại Mỹ đặt khắp nơi, nhiều người đồng bào DTTS ở Tây Nguyên nhẹ dạ, cả tin rời buôn làng tìm đường vượt biên trái phép. 

Trở về trong cay đắng và hối hận

Nghe lời dụ ngọt của kẻ xấu ở Thái Lan dễ kiếm tiền, làm giàu nhanh chóng, anh Rơ Châm Ty (SN 1981), trú làng Bê Tel, xã Ia Rong, huyện Chư Pưh cũng đã phải trả giá.

Kể về hành trình cay đắng, mang đầy nỗi ân hận, anh Ty chia sẻ: Mình đã nói chuyện cùng với Rơ Mah Thuyn (quê ở xã Hbông, huyện Chư Sê, Gia Lai) đang sống tại Thái Lan. Người này nói rằng, qua bên Thái làm việc, cuộc sống giàu sang, sung sướng, mình lẳng lặng vay tiền, vượt biên sang được cư trú bất hợp pháp ở Bang Yai, tỉnh Nonthaburi, Thái Lan. Sống trong căn phòng chật chội, công việc không ổn định, tiền công rẻ mạt, không đủ trang trải tiền nhà.

Không thể chịu được cuộc sống cơ cực nơi xứ người, mình ngậm ngùi liên lạc với gia đình vay tiền chuộc mình về. “Lúc đi mang hy vọng kiếm tiền lo cho vợ con có cuộc sống đầy đủ hơn, giờ không những không có tiền mà còn mang trên mình số nợ lớn, mình rất ân hận. Trở về an toàn đoàn tụ cùng gia đình là may mắn rồi, giờ mình lo tập trung làm ăn thôi”.

Qua tìm hiểu, các đối tượng xấu thường nhắm vào sự nhẹ dạ, cả tin, thiếu hiểu biết và mong muốn sớm giàu sang của một bộ phận đồng bào DTTS để dụ dỗ vượt biên trái phép. Tình trạng này đã diễn ra nhiều năm trên mảnh đất Tây Nguyên, đến nay vẫn còn hàng trăm người đồng bào DTTS ở Tây Nguyên lưu lạc, trong đó có Thái Lan.

Đến nơi đất khách lao động bất hợp pháp chịu nhiều khổ cực, người vượt biên trái phép chật vật để sinh tồn. Đặc biệt, từ đầu năm 2018 đến nay, Chính phủ Thái Lan tăng cường siết chặt quản lý người nhập cư trái phép, đưa ra biện pháp xử phạt rất nặng đối với người dân Thái Lan sử dụng lao động bất hợp pháp. Do đó, cuộc sống của người Việt Nam cư trú bất hợp pháp nơi xứ sở chùa Vàng càng bần cùng hơn. Nhiều người dù khoẻ mạnh nhưng không có việc làm, cuộc sống phụ thuộc hoàn toàn vào sự trợ giúp của các tổ chức từ thiện.

Trung Tá Nguyễn Thái Bình, Đội trưởng Đội An ninh Dân tộc, Phòng An ninh nội địa Công an tỉnh Kon Tum cho biết: Việc kích động người DTTS bị dụ dỗ vượt biên trái phép thường xuyên diễn ra. Với các luận điệu kích động chia rẽ dân tộc, kích động người DTTS vượt biên sẽ có cuộc sống kinh tế khá giả. Cùng với đó, trình độ nhận thức, thu nhập, mức sống của đa số đồng bào DTTS tại tỉnh Kon Tum còn hạn chế nên dễ tin theo những luận điệu sai trái, thù địch, lôi kéo vượt biên trái phép.

Dang rộng vòng tay nhân ái đón người vượt biên trái phép hồi hương và bài toán an sinh cho họ đã được các cấp chính quyền địa phương ưu tiên bàn thảo. Bởi thực hiện điều này, không chỉ giúp người lầm lỡ ổn định cuộc sống, mà còn góp phần đảm bảo quốc phòng an ninh và trật tự xã hội ở cơ sở...