Nhịp sống mới trên vùng lũ Nhôn Mai

Khắc phục hạ tầng dân sinh hư hỏng

Nửa cuối năm 2025, Nhôn Mai (Nghệ An) mưa trắng trời theo từng cơn bão. Mảnh đất tận cùng xứ Nghệ trở thành rốn lũ, đẩy cuộc sống người dân rơi vào cảnh “màn trời chiếu đất”. Các bản bị chia cắt, không thể tiếp cận được. Toàn địa bàn bị mất điện diện rộng, sóng điện thoại chập chờn, việc duy trì liên lạc khó khăn.

Toàn xã thiệt hại gần 800 tỷ đồng, trong đó có 73 nhà dân bị cuốn trôi hoặc vùi lấp hoàn toàn, hơn 200 căn nhà bị hư hỏng bị hư hỏng nặng. Nhiều hộ dân phải sống tạm bợ trong điều kiện thiếu điện, thiếu nước sinh hoạt, giao thông cách trở, đời sống hết sức khó khăn.

Nhưng rồi, Nhôn Mai đã hồi sinh bằng ý chí, nghị lực, quyết tâm của mỗi người dân nơi đây; bằng sự chung tay, san sẻ yêu thương của cộng đồng xã hội.

Những ngày giáp Tết Bính Ngọ, chúng tôi trở lại Nhôn Mai khi Quốc lộ 16 - cung đường huyết mạch chạy xuyên qua xã đã được kết nối trở lại.

Các tuyến đường giao thông nội xã, điện sinh hoạt, sóng điện thoại… đã được khôi phục. Cuộc sống người dân Nhôn Mai dần đi vào ổn định. Nhiều công trình hạ tầng dân sinh bị hư hỏng do mưa bão đã được khắc phục kịp thời, đáp ứng nhu cầu sử dụng của người dân địa phương…

Bí thư Đảng ủy xã Nhôn Mai Mạc Văn Nguyên chia sẻ: Sau lũ, bà con thiếu thốn đủ thứ, từ nước sinh hoạt, nhà ở, sinh kế, điện thắp sáng… Đến nay, cơ bản các điều kiện tối thiểu của cuộc sống thì đã khắc phục xong, đáp ứng nhu cầu sử dụng của người dân, nhất là khi Tết đến, Xuân về. Đó là tất cả sự nỗ lực, chung tay của cả hệ thống chính trị, cùng cộng đồng xã hội.

Từng bước ổn định cuộc sống

Trước thực tế những hộ dân mất nhà vì lũ, do ảnh hưởng của mưa lũ, UBND xã Nhôn Mai đã đề xuất và được UBND tỉnh chấp thuận chủ trương xây dựng khu tái định cư tại bản Phá Mựt, có quy mô 2,08 ha, nguồn vốn bố trí 8 tỷ đồng, để hỗ trợ xây dựng hạ tầng cho 16 hộ dân đến ở. 

Trước Tết Nguyên đán Bính Ngọ, nhiều mái nhà đã hoàn thành, nhân thêm động lực sống cho người dân vùng lũ. Trong số những niềm vui ở Nhôn Mai, thì câu chuyện dựng lại nhà mới của gia đình anh Lô Văn Chương ở bản Na Hang đong đầy bao cảm xúc. 

Trên khoảnh đất mưa bão xô đổ nhà, vợ chồng anh đã vay mượn, nhờ người thân góp sức để dựng lại căn nhà sàn truyền thống của đồng bào Thái. Anh Chương hồ hởi: Tết này có nhà mới để ở. Gia đình rất phấn khởi. Còn ruộng, nương cũng đang được cải tạo lại để sản xuất...

Trên những thửa ruộng bị vùi lấp đang được “bóc tách” lớp cát, sỏi để lấy lại mặt bằng. Dẫu chưa thể gieo cấy đồng loạt, nhưng từng khoảnh ruộng nhỏ đang dần hồi sinh, để nhịp sống mới cũng vừa kịp thành hình ở nơi từng là tâm lũ.

Cùng với cán bộ xã, cán bộ chiến sĩ Đồn Biên phòng Nhôn Mai đã đồng hành cùng bà con kể từ khi lũ rút. Từ sau đợt mưa lũ lịch sử cuối tháng 7/2025 đến nay, Đồn Biên phòng Nhôn Mai đã huy động hàng trăm lượt cán bộ, chiến sĩ bám bản, bám dân, trực tiếp tham gia hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả thiên tai.

Riêng trong những tháng cuối năm, lực lượng Biên phòng đã đóng góp hơn 1.000 ngày công giúp bà con san nền, vận chuyển vật liệu, sửa chữa và dựng mới hàng chục căn nhà bị cuốn trôi, hư hỏng nặng tại các bản Na Lợt, Phá Mựt, Na Hỷ, Huồi Cọ… để bà con từng bước an cư. 

Trung tá Nguyễn Thế Anh, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Nhôn Mai vui vẻ: Không chỉ giúp dựng lại mái nhà, Bộ đội Biên phòng còn đồng hành cùng bà con khôi phục sinh kế từ những việc nhỏ nhất. Giúp người dân ổn định cuộc sống cũng chính là bảo vệ biên cương từ gốc. Khi người dân yên tâm bám bản thì biên giới mới thực sự vững chắc.

Dấu ấn rõ nét nhất cho sự hồi sinh bước đầu ở Nhôn Mai chính là việc chợ phiên được tổ chức trở lại từ đầu tháng 1/2026. Được tổ chức định kỳ vào Chủ nhật tuần thứ nhất và tuần thứ ba hằng tháng, chợ phiên Nhôn Mai không chỉ tạo điều kiện để bà con các dân tộc trong và ngoài xã mua bán, trao đổi hàng hóa, từng bước khôi phục sinh kế, mà còn trở thành không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng giàu bản sắc nơi vùng cao biên giới.

Bí thư Đảng ủy xã Nhôn Mai Mạc Văn Nguyên chia sẻ: Mùa Xuân này ở Nhôn Mai chưa rực rỡ sắc hoa, chưa đủ đầy no ấm… vì hậu quả mưa bão. Nhưng trong những căn nhà đã hoàn thiện, ở những mảnh ruộng vừa đang được phục hồi và trong phiên chợ đầu năm mới tổ chức lại… chính là một cuộc sống mới đang hiện hình.