Nông dân Đắk Lắk nghĩ lớn để làm giàu
Từ chỗ canh tác hoa màu nhỏ lẻ theo lối truyền thống, nhiều nông dân ở vùng cao Đắk Lắk đã thay đổi tư duy kinh tế, bứt phá đầu tư phát triển những mô hình sản xuất mới để làm giàu.
Những quyết định táo bạo
Nhiều năm qua, đời sống của người dân xã Ea Riêng, tỉnh Đắk Lắk chủ yếu gắn với cây cà phê, hồ tiêu và một số loại cây trồng ngắn ngày.
Tuy nhiên, những năm gần đây, tác động của biến đổi khí hậu với các đợt hạn kéo dài, mưa trái mùa liên tiếp xuất hiện đã khiến sản xuất nông nghiệp ngày càng tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Trong bối cảnh đó, không ít nông dân địa phương đã chủ động tìm hướng đi mới để thích ứng và nâng cao hiệu quả kinh tế. Một trong những người tiên phong là ông Lê Tất Cương, ở thôn 19.
Nhận thấy việc sản xuất phụ thuộc quá nhiều vào thời tiết, ông Cương quyết định đầu tư gần 1 tỷ đồng xây dựng hệ thống nhà màng khép kín trên diện tích khoảng 3.600 m2 để trồng dưa lưới theo hướng công nghệ cao.
Bên trong khu nhà màng, mọi công đoạn sản xuất đều được vận hành theo quy trình hiện đại. Hệ thống tưới nhỏ giọt tự động cung cấp nước và dinh dưỡng đến từng gốc cây.
Dưa được trồng trên giá thể xơ dừa thay vì đất truyền thống nhằm hạn chế mầm bệnh và tạo môi trường canh tác sạch.
Ông Cương cho biết, đối với người nông dân, thì đây có thể xem là quyết định táo bạo, bởi chi phí đầu tư ban đầu khá lớn, nhưng đổi lại mình có thể chủ động điều tiết nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng và giảm thiểu tác động từ thời tiết cực đoan.
Nhờ đó, chất lượng sản phẩm ổn định, dễ kiểm soát quy trình sản xuất sạch và đáp ứng yêu cầu của thị trường.
Hiện mỗi năm gia đình ông sản xuất 3 vụ dưa lưới, sản lượng bình quân khoảng 15 tấn quả mỗi vụ. Với giá bán dao động từ 15.000 - 25.000 đồng/kg, sau khi trừ chi phí, ông thu gần 200 triệu đồng mỗi vựa dưa.
Không chỉ mang lại nguồn thu ổn định cho gia đình, mô hình còn tạo việc làm thường xuyên cho 3 - 4 lao động địa phương với thu nhập từ 15 - 16 triệu đồng/người/vụ.
Mở ra hướng đi mới cho vùng cao
Nếu mô hình dưa lưới công nghệ cao đòi hỏi nguồn vốn đầu tư lớn và kinh nghiệm, thì nghề nuôi dúi lại được xem là hướng đi phù hợp với nhiều hộ dân bước đầu khởi nghiệp ở vùng cao Đắk Lắk.
Năm 2024, ông Hồ Sỹ Thùy, ở thôn 14, bắt đầu thử nghiệm nuôi 10 cặp dúi giống. Thấy dúi phát triển tốt, phù hợp khí hậu, ông mạnh dạn mở rộng quy mô chuồng trại, nhân thêm nhiều cặp giống mới.
Sau gần 2 năm gắn bó với mô hình mới, đến nay trang trại của ông Thùy đã phát triển lên quy mô khoảng 300 con dúi.
Theo ông Thùy, mỗi lứa dúi mẹ có thể sinh từ 3 - 4 con. Sau khoảng một tháng rưỡi, dúi con được tách đàn để nuôi riêng. Khi đạt trọng lượng khoảng 500 gram, dúi giống được bán với giá từ 1,2 - 1,5 triệu đồng/cặp.
Thu nhập chính từ mô hình này, là bán dúi thương phẩm, với giá dao động từ 400.000 - 600.000 đồng/kg. Mỗi con trưởng thành có thể đạt trọng lượng từ 1,2 - 2,6 kg. Thị trường tiêu thụ của ông chủ yếu ở Đắk Lắk và tỉnh lân cận, mỗi năm thu về khoảng 150 - 200 triệu đồng.
“Một trong những ưu điểm lớn của mô hình là chi phí thức ăn thấp. Người nuôi có thể tận dụng nguồn thức ăn sẵn có như mía, tre, nứa kết hợp với ngô hạt. Nuôi dúi ít tốn công hơn, nhưng lợi nhuận thu về khá tốt”, ông Sỹ nói.
Từ những mô hình sản xuất mới như dưa lưới công nghệ cao hay nuôi dúi, tư duy làm kinh tế của nhiều nông dân địa phương đang từng bước thay đổi.
Thay vì chỉ bám vào những cây trồng, vật nuôi quen thuộc và phụ thuộc nhiều vào thời tiết, người dân đã mạnh dạn tiếp cận những mô hình mới có giá trị kinh tế cao hơn.
Ông Nguyễn Hữu Hơn - Trưởng phòng Kinh tế xã Ea Riêng, cho biết sự xuất hiện của các mô hình kinh tế mới, đã góp phần đa dạng hóa sinh kế, tạo thêm cơ hội nâng cao thu nhập cho người dân vùng cao. Đây đều là những mô hình bước đầu cho thấy, hiệu quả rõ rệt và có tiềm năng nhân rộng trong thời gian tới.
“Địa phương sẽ tiếp tục hỗ trợ người dân tiếp cận nguồn vốn, tập huấn kỹ thuật và nhân rộng các mô hình phù hợp. Nếu được tổ chức bài bản, gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm, đây sẽ là những hướng phát triển kinh tế bền vững trong tương lai”, ông Hơn nói.
