Phát huy vai trò chủ thể của người dân trong triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia

Hùng Mỹ là xã vùng kinh tế đặc biệt khó khăn của huyện Chiêm Hóa (Tuyên Quang). Cách trung tâm huyện Chiêm Hóa 14 km, xã có tổng diện tích đất tự nhiên 6.541,39 ha trong đó đất sản xuất nông nghiệp 565,14 ha; đất lâm nghiệp 5.485,4 ha, đất nuôi trồng thủy sản 54,39 ha, đất phi nông nghiệp 338,20 ha, đất chưa sử dụng 7,26 ha. Xã có 12 thôn, tổng số hộ 1.411 hộ với 6.121 nhân khẩu, gồm 10 dân tộc cùng chung sống, trong đó, đồng bào DTTS chiếm 87%.

Với đặc điểm vị trí địa lý, thổ nhưỡng, đất đai, khí hậu thuận lợi, Hùng Mỹ có nhiều tiềm năng để phát triển kinh tế xã hội, xây dựng NTM. Tuy nhiên, do xuất phát điểm xây dựng NTM thấp, trước năm 2011 khi bắt đầu triển khai thực hiện, xã Hùng Mỹ mới đạt 4 tiêu chí. Đời sống kinh tế của Nhân dân còn nhiều khó khăn, tỷ lệ hộ nghèo chiếm 61%, thu nhập bình quân đầu người mới đạt 6,5 triệu đồng/người/năm. Cơ cấu kinh tế chủ yếu là nông, lâm nghiệp với quy mô nhỏ, lẻ; kết cấu hạ tầng còn kém đồng bộ và chưa hoàn chỉnh. Việc áp dụng các tiến bộ khoa học - kỹ thuật vào sản xuất, phát triển kinh tế của Nhân dân tự phát và nhiều hạn chế, kinh doanh và dịch vụ chưa phát triển.

Đến cuối năm 2021, trước khi được bổ sung vào kế hoạch xây dựng NTM của tỉnh giai đoạn 2020 - 2025 xã Hùng Mỹ mới chỉ đạt 11/19 tiêu chí; còn 8 tiêu chí chưa đạt (gồm: Giao thông, trường học, cơ sở vật chất văn hóa, nhà ở dân cư, thu nhập, y tế, môi trường và an toàn thực phẩm).

Từ 2022, với sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp sát sao, kịp thời của Huyện ủy, HĐND, UBND huyện, UBND xã đã sử dụng lồng ghép các ngồn vốn của nhiều Chương trình, dự án để xã Hùng Mỹ xây dựng kế hoạch thực hiện lộ trình đạt chuẩn NTM. Theo đó, Đảng ủy xã đã kiện toàn Ban Chỉ đạo xây dựng NTM xã, ban hành triển khai kế hoạch thực hiện Chương trình MTQG xây dựng NTM. Vận dụng các cơ chế chính sách, lồng ghép các nguồn vốn, huy động các nguồn lực để thực hiện các tiêu chí xây dựng NTM theo phương châm Nhà nước và Nhân dân cùng làm. Trong đó đặc biệt chú trọng các chỉ tiêu, tiêu chí do Nhân dân thực hiện. Phát huy tốt quyền làm chủ của Nhân dân, theo phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”. Mọi khoản đóng góp, quyền lợi và nghĩa vụ phải được công khai, minh bạch trước Nhân dân.

Theo đó, nhiều kết quả đạt được đã giúp cho xã Hùng Mỹ tiến tới đạt chuẩn NTM vào cuối năm 2023. Việc phát huy vai trò làm chủ của Nhân dân đã được minh chứng qua nhiều hoạt động, phong trào, việc làm cụ thể. Điển hình như việc tổ chức vận động thành công Nhân dân tham gia đóng góp xây dựng mới 2 nhà văn hóa thôn Hùng Dũng và Hùng Mỹ.

Để hoàn thiện Tiêu chí số 06 về cơ sở vật chất văn hóa, thực hiện kế hoạch vốn năm 2022, UBND xã Hùng Mỹ được giao làm chủ đầu tư 2 nhà văn hóa thôn, thực hiện theo cơ chế đặc thù vốn Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi được phê duyệt tại Quyết định số 566/QĐ-UBND ngày 30/9/2022 của UBND huyện Chiêm Hóa.

Ngay sau khi có quyết định phân bổ vốn đầu tư, UBND xã đã thành lập Ban Quản lý xã, Ban Phát triển thôn, triển khai kế hoạch đầu tư xây dựng nhà văn hóa 2 thôn Hùng Dũng và Hùng Tiến theo cơ chế đặc thù. Ban Phát triển hai thôn đã tổ chức họp thôn triển khai kế hoạch, phương án đầu tư xây dựng và thống nhất lựa chọn mẫu Nhà văn hóa thôn thiết kế mẫu ban hành của Sở Xây dựng tỉnh Tuyên Quang để thực hiện đầu tư xây dựng, với diện tích 300 m2, 180 chỗ ngồi.

Ban Quản lý xã và Ban Phát triển thôn đã tổ chức lập dự toán xây dựng theo hồ sơ thiết kế mẫu trình UBND xã thẩm định và phê duyệt, giá trị dự toán xây dựng trên 670 triệu đồng/Nhà văn hóa. Trong đó, nguồn ngân sách nhà nước hỗ trợ 300 triệu đồng/Nhà văn hóa, còn lại 370 triệu đồng Nhân dân đóng góp để xây dựng.

Để việc triển khai xây dựng Nhà văn hóa bảo đảm tiến độ, các thôn đã tiến hành họp dân bàn kế hoạch xây dựng Nhà văn hóa. Ban Công tác Mặt trận khu dân cư, Trưởng thôn và những Người có uy tín của thôn đã phối hợp vận động Nhân dân tích cực hưởng ứng tham gia đóng góp kinh phí để xây dựng. Với mức đóng góp là 2.300.000 - 2.800.000 đồng/hộ, đến nay, Nhân dân đang đóng góp kinh phí đạt 60%, các thôn đang tiếp tục vận động. Sau hơn 2 tháng tổ chức thi công, đến nay, 2 Nhà văn hóa thôn đã hoàn thành trên tiến độ xây dựng đạt 95%.

Công trình Nhà văn hóa thôn đang được thi công xây dựng, dự kiến trong thời gian ngắn nữa sẽ hoàn thành, đưa vào sử dụng. Công trình hoàn thành là minh chứng cho sức mạnh đại đoàn kết, phát huy dân chủ và vai trò chủ thể của người dân, dựa vào sức dân để xây dựng NTM tại địa phương.