Chàng trai Ê Đê làm điều khác biệt nơi phố cổ Hà Nội
Nghỉ việc văn phòng để mặc áo thổ cẩm, đạp chiếc xe chở thùng cà phê đi khắp phố phường... Y Tô Tô Kbuôr, chàng trai Ê Đê sinh năm 2000, đã "dựng" một góc nhỏ bình yên mang đậm chất Tây Nguyên ngay trong ngôi nhà cổ trăm năm tuổi giữa lòng Hà Nội.
Rong ruổi khắp phố phường
Gần một năm nay, căn nhà cổ số 23 Châu Long (phường Ba Đình, Hà Nội) bỗng trở nên rộn ràng đến lạ.
.jpg)
Giữa lòng Thủ đô, tiếng cồng chiêng trầm ấm thỉnh thoảng lại vang lên, hòa cùng mùi cà phê thơm nồng được rang xay thủ công bếp củi.
Góc nhỏ ấm áp ấy được gọi là TÔTÔ CAFE, do Y Tô Tô Kbuôr, một người con sinh ra và lớn lên ở Buôn Dhŭng (xã Čư̆ M’gar, tỉnh Đắk Lắk) tự tay chăm chút.
Để có được một chỗ “dừng chân” như bây giờ, chàng trai Ê Đê đã phải trải qua một hành trình dài đầy dũng cảm. Sau khi tốt nghiệp ngành Du lịch tại Trường Đại học Văn hóa Hà Nội, Tô Tô cũng đi làm văn phòng với mức lương giống như nhiều bạn trẻ khác. Ngồi trong bốn bức tường nơi đô thị, nhưng tình yêu với buôn làng, với những nét đẹp truyền thống của quê hương trong lòng Tô Tô lại ngày một lớn dần lên.
Sau 2 năm suy nghĩ, anh quyết định nghỉ việc để làm một điều khác biệt.
“Mình xin nghỉ việc để bắt đầu một hành trình mới. Mình mặc chiếc áo truyền thống của dân tộc mình, đạp chiếc xe chở thùng cà phê từ buôn làng và mang theo một mô hình nhà dài thu nhỏ để đi khắp Hà Nội. Mình mong muốn giới thiệu những gì đẹp nhất của người Ê Đê tới mọi người qua từng ly cà phê lấy từ chính rẫy của ba mẹ mình, do tự tay mẹ mình rang trên bếp củi gửi ra”.
Y Tô Tô Kbuôr, buôn Dhŭng (xã Čư̆ M’gar, tỉnh Đắk Lắk)
Rong đuổi suốt 2 tháng trời khắp các ngõ ngách, được thầy cô và bạn bè động viên, Tô Tô đạp xe đến phố Châu Long và may mắn gặp được các anh chị trong dự án "Đưa rừng về phố" của Trung tâm Sáng tạo trẻ UNESCO Hà Nội.
Thấu hiểu được tấm lòng của chàng trai trẻ, mọi người đã đồng ý cho Tô Tô mượn không gian ngôi nhà cổ số 23 Châu Long. Quán nhỏ chính thức mở cửa, giúp Tô Tô viết tiếp ước mơ mang cái mộc mạc của núi rừng về sưởi ấm giữa lòng phố thị.
Giữ hơi ấm gia đình, bản làng nơi đô thị
Điểm đáng quý ở Tô Tô, là sự cởi mở và chân thành khi đón nhận cái mới. Khi từ buôn làng ra Hà Nội học tập, Tô Tô không hề cảm thấy xa lạ, mà lại rất thích thú khi được tìm hiểu bản sắc văn hóa, phong tục của nhiều vùng miền.
Anh bạn hào hứng kể, mình rất thích nghe và tập hát theo các điệu nhạc truyền thống như ca trù, hát xoan, quan họ, chèo, mỗi thứ đều biết một chút ít.
Tô Tô luôn tâm niệm, khi tìm hiểu một nét văn hóa mới, mình phải lắng nghe, quan sát thật kỹ và luôn tôn trọng.
Tại quán nhỏ phố Châu Long, Tô Tô giống như một người đón khách đến chơi nhà. Anh kiên nhẫn kể cho những người khách, nhất là khách nước ngoài, nghe về đất nước Việt Nam có 54 dân tộc anh em hòa thuận ra sao.
Anh tỉ mỉ giải thích về tục mẫu hệ của người Ê Đê, nơi con cái mang họ mẹ, con trai lấy vợ thì về nhà vợ sống, hay lý do vì sao ngôi nhà người Ê Đê lại “dài như tiếng chiêng”...
Tô Tô chia sẻ một chi tiết rất xúc động: “Nhiều người hay nhầm, nhưng thực ra chiếc khăn địu thổ cẩm là món đồ rất thiêng liêng của người Ê Đê, chỉ được truyền lại cho những người thân trong dòng tộc chứ không thể tặng cho người ngoài. Treo khăn ở đây như một lời nhắc nhở về tình thân gia đình, giúp mình cảm thấy như ba mẹ, buôn làng vẫn đang ở bên cạnh dõi theo và tiếp thêm sức mạnh cho mình mỗi ngày”.
Lời nhắn gửi cho những người trẻ xa quê
Sau một thời gian tự mình làm mọi việc, từ pha chế đến trò chuyện cùng khách, Tô Tô cũng tự mình nhận ra cách tốt nhất để giữ gìn văn hóa, là phải làm sao cho nó thật gần gũi, kết nối được cái xưa cũ của buôn làng với nguồn năng lượng vui tươi của cuộc sống hiện đại.
Sắp tới, Tô Tô và các bạn của mình dự định tổ chức thêm nhiều hoạt động trải nghiệm thú vị như: Workshop hướng dẫn pha chế cà phê; tổ chức các chuyến đi thực tế về thăm rẫy cà phê ở Đắk Lắk; mời các nghệ nhân ra Hà Nội hướng dẫn mọi người tập nhuộm chàm, làm gốm cổ truyền; múa hát giao lưu...
Luôn yêu và mong muốn giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, Y Tô Tô Kbuôr cũng đã gửi lời nhắn nhủ đến các bạn trẻ người DTTS rằng: "Các bạn đừng bao giờ tự ti về xuất phát điểm của mình. Những phong tục, những nét đẹp nơi bạn sinh ra mới là điều làm nên sự đặc biệt, giúp bạn không bị lẫn giữa đám đông. Hãy cứ dũng cảm thử sức, dấn thân, chịu khó học hỏi và đừng sợ những thất bại ban đầu”.
